Kod zawodu ZUS – 314405
Kody PKD (Polska Klasyfikacja Działalności):
- PKD 10.52.Z – produkcja lodów,
- PKD 10.81.Z – produkcja cukru,
- PKD 10.84.Z – produkcja przypraw,
- PKD 10.31.Z – przetwarzanie i konserwowanie ziemniaków,
- PKD 10.32.Z – produkcja soków z owoców i warzyw,
- PKD 10.39.Z – pozostałe przetwarzanie i konserwowanie owoców i warzyw,
- PKD 10.41.Z – produkcja olejów i pozostałych tłuszczów płynnych,
- PKD 11.06.Z – produkcja słodu,
- PKD 01.27.Z – uprawa roślin wykorzystywanych do produkcji napojów,
- PKD 01.22.Z – uprawa drzew i krzewów owocowych tropikalnych i podzwrotnikowych.
Charakterystyka zawodu
Technik technologii żywności – produkcja cukiernicza to zawód techniczny związany z wytwarzaniem różnorodnych wyrobów cukierniczych. Specjalista produkuje m.in. czekoladę, karmelki, chałwę, herbatniki, pierniki, galaretki, pomadki i sezamki.
Praca tego specjalisty łączy umiejętności techniczne z aspektami organizacyjnymi oraz konsekwentną kontrolą jakości.
Główne obowiązki zawodowe
Technik technologii żywności odpowiada za szeroki zakres zadań produkcyjnych i organizacyjnych – od przygotowania surowców, przez obsługę maszyn, po kontrolę jakości i konfekcjonowanie gotowych wyrobów.
Wytwarzanie i produkcja
Do zadań w tym obszarze należą:
- wytwarzanie wyrobów cukierniczych zgodnie z recepturami i dokumentacją technologiczną,
- sporządzanie półproduktów cukierniczych wybraną metodą,
- wykonywanie dekoracji wyrobów cukierniczych,
- produkcja wyrobów cukierniczych nietrwałych, takich jak ciastka, ciasta, babki, keksy czy torty.
Obsługa maszyn i urządzeń
Kluczowe czynności w zakresie parku maszynowego to:
- stosowanie maszyn i urządzeń w produkcji wyrobów cukierniczych,
- wykonywanie czynności związanych z obsługą maszyn i urządzeń zgodnie z dokumentacją techniczną,
- użytkowanie maszyn, urządzeń i środków transportu stosowanych w zakładzie produkcji,
- utrzymanie w czystości maszyn i urządzeń zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy,
- wykonywanie prac konserwacyjnych zgodnie z instrukcjami obsługi.
Magazynowanie i zarządzanie materiałami
W obszarze logistyki produkcji technik realizuje:
- magazynowanie surowców, półproduktów i wyrobów cukierniczych,
- planowanie pracy związanej z zaopatrzeniem materiałowym,
- dokonywanie rozliczenia materiałowego produkcji bezpośredniej oraz dotyczącego robocizny,
- ustalanie zapotrzebowania na surowce, materiały pomocnicze i dodatki do produkcji na podstawie dokumentacji technologicznej.
Kontrola jakości
W zakresie jakości i bezpieczeństwa żywności do obowiązków należy:
- kontrolowanie jakości żywności na każdym etapie jej produkcji,
- ocena jakości i przydatności surowców,
- wyjaśnianie wpływu operacji technologicznych na jakość półproduktów i wyrobów cukierniczych,
- rozpoznawanie zagrożeń jakości i bezpieczeństwa zdrowotnego żywności.
Planowanie i organizacja
Przykładowe zadania organizacyjne obejmują:
- opracowywanie schematów technologicznych produkcji półproduktów i wyrobów cukierniczych,
- dobieranie maszyn, urządzeń i drobnego sprzętu cukierniczego do planowanej produkcji,
- planowanie i nadzorowanie procesów produkcji żywności,
- organizowanie i nadzorowanie pracy zgodnie z obowiązującymi normami, przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz systemami zapewnienia jakości zdrowotnej żywności.
Przygotowanie do dystrybucji
Przed wprowadzeniem produktów na rynek technik odpowiada za:
- dobieranie rodzaju opakowania i sposobu znakowania wyrobów cukierniczych,
- dobieranie urządzeń do konfekcjonowania wyrobów cukierniczych,
- konfekcjonowanie wyrobów cukierniczych,
- wykonywanie ekspozycji cukierniczych.
Dokumentacja
W zakresie dokumentacji i standaryzacji procesów realizowane są:
- prowadzenie dokumentacji związanej z rozliczeniem surowców i półproduktów,
- opracowywanie receptur, instrukcji technologicznych oraz norm zakładowych dla wyrobu,
- wdrażanie opracowanych receptur do produkcji.
Wymagania i kwalifikacje
Zawód wymaga kwalifikacji: SPC.01 Produkcja wyrobów cukierniczych oraz SPC.07 Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów spożywczych.
Specjalista powinien posiadać:
- wiedzę z zakresu technologii produkcji wyrobów cukierniczych,
- umiejętności obsługi specjalistycznych maszyn i urządzeń,
- znajomość zasad bezpieczeństwa i higieny pracy,
- umiejętności kontroli jakości produktów,
- zdolności organizacyjne i planistyczne,
- znajomość przepisów związanych z bezpieczeństwem żywności,
- umiejętności analizy i rozwiązywania problemów technologicznych.
Ścieżka kariery i rozwój
Absolwent szkoły kształcącej techników technologii żywności – produkcji cukierniczej otrzymuje przygotowanie zawodowe obejmujące 5-letni cykl kształcenia, podczas którego nabywa umiejętności w dwóch kwalifikacjach.
Możliwości awansu i rozwoju zawodowego
Technik technologii żywności może rozwijać się w kierunku stanowisk kierowniczych i technicznych:
- Technolog – opracowuje nowe receptury i wprowadza je do produkcji, ulepszając oraz modyfikując istniejące wyroby;
- Kierownik zmiany, wydziału lub linii produkcyjnej – nadzoruje pracę zespołu, organizuje zadania, prowadzi szkolenia, przygotowuje rozliczenia zużycia surowców, opakowań i energii, koordynuje prace remontowe i modernizacyjne;
- Kierownik niższego szczebla (mistrz, brygadzista) – odpowiada za bieżące nadzorowanie procesów i pracowników.
Specjalista powinien także śledzić nowości dotyczące żywności i oczekiwania konsumentów, aby pozostać konkurencyjnym na rynku pracy.
Branże i sektory zatrudnienia
Technik technologii żywności – produkcja cukiernicza znajduje zatrudnienie w:
- Przemyśle cukierniczym – zakłady produkcji czekolady, cukierków, karmelek, herbatników i pierników;
- Piekarniach i cukierniach – producenci wyrobów piekarsko-cukierniczych;
- Produkcji lodów – fabryki i zakłady specjalizujące się w wytwarzaniu lodów;
- Przetwórstwie spożywczym – ogólne zakłady przetwórstwa spożywczego;
- Dużych przedsiębiorstwach spożywczych – korporacje międzynarodowe i krajowe;
- Małych i średnich przedsiębiorstwach (MŚP) – rodzinne firmy cukiernicze.
Kompetencje zawodowe
Zakres kompetencji w poszczególnych kwalifikacjach wygląda następująco:
| Kwalifikacja | Zakres kompetencji |
|---|---|
| SPC.01 Produkcja wyrobów cukierniczych | magazynowanie surowców cukierniczych, wytwarzanie i dekorowanie wyrobów, przygotowanie produktów do dystrybucji. |
| SPC.07 Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów spożywczych | wytwarzanie produktów spożywczych, organizowanie przebiegu procesów technologicznych w przetwórstwie spożywczym. |
Perspektywy zawodowe
Zawód technika technologii żywności – produkcja cukiernicza charakteryzuje się stabilnym popytem na rynku pracy. Sektor spożywczy, w szczególności branża cukiernicza, stanowi istotną część gospodarki. Specjalista z tego zawodu może liczyć na:
- zatrudnienie w różnych rozmiarach przedsiębiorstw,
- możliwość pracy w produkcji masowej lub rzemiośle,
- szanse na zatrudnienie w korporacjach międzynarodowych,
- możliwość założenia własnej działalności gospodarczej,
- podnoszenie kwalifikacji poprzez kursy specjalistyczne i szkolenia zawodowe.
Zainteresowanie zdrowymi, naturalnymi oraz innowacyjnymi produktami spożywczymi stwarza nowe możliwości dla specjalistów potrafiących łączyć tradycyjne receptury z nowoczesnymi technologiami produkcji.
Zobacz też:
Tajemniczy klient (mystery shopper), Takielarz, Taksator, Taksator ryzyka działalności firm, Taksówkarz, Tanatoprakser (balsamista), Tancerz baletowy, Tapeciarz, Tapicer, Tapicer meblowy, Tartacznik, Tatuażysta, Technik administracji, Technik agrobiznesu, Technik akustyk, Technik analityk, Technik analityk, Technik analityki medycznej, Technik analizy i monitoringu środowiska, Technik animacji filmowej, Technik aranżacji wnętrz, Technik architekt, Technik architektury krajobrazu, Technik archiwista, Technik automatyk, Technik automatyk sterowania ruchem kolejowym, Technik awionik, Technik bezpieczeństwa i higieny pracy, Technik budownictwa, Technik budownictwa kolejowego, Technik budownictwa okrętowego, Technik budownictwa wodnego, Technik budowy dróg, Technik budowy fortepianów i pianin, Technik budowy i strojenia fortepianów i pianin, Technik budowy jednostek pływających, Technik ceramik, Technik chłodnictwa i klimatyzacji, Technik cyfrowych procesów graficznych, Technik dekarstwa, Technik dentystyczny, Technik dozymetrysta, Technik drogownictwa, Technik dróg i mostów kolejowych, Technik dróg kolejowych i obiektów inżynieryjnych, Technik dźwięku, Technik ekonomista, Technik eksploatacji portów i terminali, Technik elektroautomatyk okrętowy, Technik elektroenergetyk transportu szynowego, Technik elektromobilności, Technik elektronik, Technik elektroniki i informatyki medycznej, Technik elektroniki medycznej, Technik elektroradiolog, Technik elektryk, Technik elektryk kolejowych sieci elektroenergetycznych, Technik elektryk samochodowy, Technik elektryk urządzeń zabezpieczenia i sterowania ruchem kolejowym, Technik energetyk, Technik farmaceutyczny, Technik fizjoterapii, Technik fotografii i multimediów, Technik garbarz, Technik gazownictwa, Technik geodeta, Technik geofizyk, Technik geolog, Technik gospodarki nieruchomościami, Technik gospodarki odpadami, Technik górnictwa odkrywkowego, Technik górnictwa otworowego, Technik górnictwa podziemnego, Technik grafiki i poligrafii cyfrowej, Technik handlowiec, Technik hodowca koni, Technik hodowca zwierząt, Technik hotelarstwa, Technik hutnik, Technik hydrolog, Technik informacji naukowej, Technik informatyk, Technik instrumentów muzycznych, Technik inżynierii sanitarnej, Technik inżynierii środowiska i melioracji, Technik izolacji przemysłowych, Technik konserwator urządzeń dźwigowych, Technik kryminalistyki, Technik księgarstwa, Technik leśnik, Technik logistyk, Technik lotniskowych służb operacyjnych, Technik masażysta, Technik mechanik, Technik mechanik budowy środków transportu, Technik mechanik eksploatacji środków transportu, Technik mechanik maszyn i urządzeń, Technik mechanik obróbki skrawaniem, Technik mechanik okrętowy, Technik mechanik precyzyjny, Technik mechanik urządzeń przemysłowych, Technik mechanizacji rolnictwa, Technik mechanizacji rolnictwa i agrotroniki, Technik mechatronik, Technik meteorolog, Technik metrolog, Technik montażu i automatyki stolarki budowlanej, Technik nawigator morski, Technik normowania pracy, Technik obsługi przemysłu targowo-wystawienniczego, Technik obsługi turystycznej, Technik obuwnik, Technik ochrony fizycznej osób i mienia, Technik ochrony środowiska, Technik odlewnik, Technik ogrodnik, Technik optyk, Technik optyk, Technik organizacji produkcji, Technik organizacji reklamy, Technik organizacji turystyki, Technik ortopeda, Technik papiernictwa, Technik podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny, Technik pojazdów kolejowych, Technik pojazdów samochodowych, Technik poligraf, Technik postępowania ze źródłami promieniotwórczymi, Technik pożarnictwa, Technik prac biurowych, Technik procesów drukowania, Technik procesów introligatorskich, Technik programista, Technik przemysłu drzewnego, Technik przemysłu jachtowego, Technik przemysłu metalurgicznego, Technik przemysłu mody, Technik przeróbki kopalin stałych, Technik przetwórstwa mleczarskiego, Technik przetwórstwa tworzyw sztucznych, Technik pszczelarz, Technik rachunkowości, Technik realizacji dźwięku, Technik realizacji nagłośnień, Technik realizacji nagrań, Technik realizacji nagrań i nagłośnień, Technik reklamy, Technik renowacji elementów architektury, Technik robotyk, Technik robót wykończeniowych w budownictwie, Technik rolnik, Technik rybactwa śródlądowego, Technik rybołówstwa morskiego, Technik spawalnictwa, Technik spedytor, Technik stylista, Technik systemów zabezpieczeń technicznych osób i mienia, Technik szerokopasmowej komunikacji elektronicznej, Technik sztukatorstwa i kamieniarstwa artystycznego, Technik teatralny, Technik technologii ceramicznej, Technik technologii chemicznej, Technik technologii drewna, Technik technologii materiałów budowlanych, Technik technologii odzieży, Technik technologii szkła, Technik technologii środków farmaceutycznych, Technik technologii środków kosmetycznych, Technik technologii wyrobów skórzanych, Technik technologii żywności – cukrownictwo, Technik technologii żywności, Technik technologii żywności – produkcja koncentratów spożywczych, Technik technologii żywności – produkcja piekarsko-ciastkarska, Technik technologii żywności – przechowalnictwo chłodnicze i technologia żywności mrożonej, Technik technologii żywności – przetwórstwo fermentacyjne, Technik technologii żywności – przetwórstwo jajczarsko-drobiarskie, Technik technologii żywności – przetwórstwo mięsne, Technik technologii żywności – przetwórstwo mleczarskie, Technik technologii żywności – przetwórstwo owocowo-warzywne, Technik technologii żywności – przetwórstwo rybne, Technik technologii żywności – przetwórstwo surowców olejarskich, Technik technologii żywności – przetwórstwo zbożowe, Technik technologii żywności – przetwórstwo ziemniaczane, Technik teleinformatyk, Technik telekomunikacji, Technik transportu drogowego, Technik transportu kolejowego, Technik turystyki na obszarach wiejskich, Technik turystyki wiejskiej, Technik tyfloinformatyk, Technik urządzeń audiowizualnych, Technik urządzeń dźwigowych, Technik urządzeń i systemów energetyki odnawialnej, Technik urządzeń sanitarnych, Technik usług fryzjerskich, Technik usług kelnerskich, Technik usług kosmetycznych, Technik usług pocztowych i finansowych, Technik utrzymania ruchu, Technik weterynarii, Technik wiertnik, Technik włókienniczych wyrobów dekoracyjnych, Technik włókiennik, Technik zabezpieczeń przeciwkorozyjnych, Technik żeglugi śródlądowej, Technik żywienia i gospodarstwa domowego, Technik żywienia i usług gastronomicznych, Technolog – programista obrabiarek, Technolog inżynierii telekomunikacyjnej, Technolog robót wykończeniowych w budownictwie, Teleankieter, Telemarketer, Teolog, Terapeuta środowiskowy, Terapeuta zajęciowy, Termoizoler, Tester gier komputerowych, Tester oprogramowania komputerowego, Tester systemów teleinformatycznych, Tkacz, Tłoczarz w metalu, Tłumacz, Tłumacz języka migowego, Tłumacz przysięgły, Tokarz w drewnie, Tokarz w metalu, Tokarz/frezer obrabiarek sterowanych numerycznie, Toksykolog, Topiarz fryty, Topiarz mas mineralnych, Topiarz szkła, Toromistrz, Towaroznawca, Tragarz, Traser, Trawiacz poligraficzny, Trener koni wyścigowych, Trener osobisty (coach, mentor, tutor), Trener sportu, Treser psów, Treser zwierząt cyrkowych, Trzciniarz, Twórca ludowy, Tynkarz
