Technik lotniskowych służb operacyjnych – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS: 315406. Pasujące kody PKD to 30.30.Z (produkcja statków powietrznych, statków kosmicznych i podobnych maszyn) oraz 33.16.Z (naprawa i konserwacja statków powietrznych i statków kosmicznych).

Technik lotniskowych służb operacyjnych planuje, organizuje i koordynuje operacje w porcie lotniczym, monitorując infrastrukturę, przekazując kluczowe informacje służbom ruchu lotniczego oraz dbając o bezpieczeństwo lotów i pasażerów.

Czym zajmuje się technik lotniskowych służb operacyjnych?

Ten zawód polega na zapewnieniu bezpiecznego i sprawnego funkcjonowania portu lotniczego poprzez pozyskiwanie, przetwarzanie i przekazywanie informacji operacyjnych, w tym danych meteorologicznych, stanu infrastruktury oraz zagrożeń bezpieczeństwa.

Pracownik współpracuje ze służbami żeglugi powietrznej, ratowniczymi i medycznymi, nadzoruje obsługę naziemną statków powietrznych oraz chroni port przed aktami bezprawnej ingerencji.

Specyfika pracy obejmuje monitoring pasa startowego, dróg kołowania, stanowisk postojowych i urządzeń nawigacyjnych, a także reagowanie na sytuacje kryzysowe. Zawód wymaga ciągłej gotowości operacyjnej, pracy zmianowej (w tym nocnej) oraz poruszania się po lotnisku z zachowaniem rygorystycznych procedur bezpieczeństwa.

Główne obowiązki i zadania zawodowe

Technik lotniskowych służb operacyjnych realizuje szeroki zakres zadań skupionych na bezpieczeństwie, koordynacji i ciągłości operacji. Oto kluczowe czynności wykonywane na stanowisku:

• przygotowywanie materiałów informacyjnych dla służb ruchu lotniczego, w tym danych meteorologicznych, oraz przekazywanie ich kontrolerom,
• planowanie pracy służb eksploatacji pola ruchu naziemnego w cyklu całorocznym oraz ewidencjonowanie operacji lotniczych,
• ocena stanu technicznego infrastruktury lotniska, nadzór nad bezpieczeństwem ruchu naziemnego, monitorowanie przeszkód lotniczych i reagowanie na naruszenia,
• wykonywanie pomiarów parametrów hamowania na pasie startowym, asekurowanie kołowania samolotów oraz asystowanie przy automatycznym dokowaniu,
• zlecanie i nadzorowanie napraw systemów lotniskowych w razie niesprawności,
• prowadzenie obsługi podróżnych, przeładunku towarów oraz informowanie o zmianach warunków operacyjnych,
• rozpoznawanie i zapobieganie zagrożeniom: ocena ryzyka, monitorowanie bezpieczeństwa, alarmowanie służb oraz koordynacja działań ratowniczych,
• współpraca ze wszystkimi służbami operacyjnymi, w tym żeglugi powietrznej, oraz przestrzeganie procedur BHP, ochrony przeciwpożarowej i środowiska,
• sporządzanie i aktualizacja dokumentacji operacyjnej, posługiwanie się mapami i planami lotnisk,
• kierowanie małym zespołem oraz uczestnictwo w szkoleniach, konferencjach i targach lotniczych.

Pracownik utrzymuje stałą gotowość operacyjną z użyciem środków łączności i sprzętu technicznego, informuje o naruszeniach procedur oraz zapewnia ciągłość informacji dla służb żeglugi powietrznej.

Wymagania i predyspozycje

Aby wykonywać ten zawód, potrzebne są:

• Wykształcenie – technikum lub szkoła branżowa II stopnia w kierunku technik lotniskowych służb operacyjnych (kwalifikacje: obsługa operacyjna portu lotniczego i współpraca ze służbami żeglugi powietrznej);
• Umiejętności osobiste – stanowczość, odpowiedzialność, dokładność, samodzielność, umiejętność pracy pod presją, szybkiego podejmowania decyzji, organizowania pracy oraz radzenia sobie ze stresem;
• Zdolności fizyczne i psychiczne – ogólna wydolność fizyczna, zdolność przetwarzania dużej ilości informacji, wysoka samodyscyplina, gotowość do współdziałania i rzetelność;
• Inne – zainteresowania techniczne (branża lotnicza), uzdolnienia językowe (zwłaszcza angielski), przestrzeganie tajemnicy służbowej i zasad etyki.

Ścieżka kariery i rozwój zawodowy

Absolwenci szkół policealnych lub techników rozpoczynają od stanowisk juniorskich w służbach operacyjnych lotnisk, np. jako asystenci monitoringu czy koordynatorzy naziemni. Z doświadczeniem awansują na kierowników zmian, supervisorów zespołów lub specjalistów ds. bezpieczeństwa.

Rozwój obejmuje obowiązkowe szkolenia specjalistyczne, certyfikaty lotnicze (np. z procedur ICAO), kursy z zarządzania kryzysowego oraz udział w targach branżowych. Możliwy awans do roli menedżera lotniskowych służb operacyjnych lub pracy w agencjach żeglugi powietrznej. Zapotrzebowanie na specjalistów rośnie wraz z rozwojem lotnictwa, co przekłada się na stabilność zatrudnienia i perspektywy międzynarodowe.

Przykładowe stanowiska na poszczególnych etapach kariery:

• asystent monitoringu,
• koordynator naziemny,
• kierownik zmiany / supervisor zespołu,
• specjalista ds. bezpieczeństwa,
• menedżer lotniskowych służb operacyjnych.

Gdzie pracować? Firmy i branże

Technicy pracują głównie w portach lotniczych (u zarządców lotnisk, np. Polskie Porty Lotnicze, oraz u prywatnych operatorów), firmach handlingowych (obsługa naziemna samolotów, pasażerów i cargo), służbach żeglugi powietrznej (np. PAŻP) oraz firmach konserwujących infrastrukturę lotniczą.

Poniżej zestawienie typowych obszarów zatrudnienia i wybranych przykładów pracodawców:

Branże: transport lotniczy, logistyka lotnicza, ochrona lotniskowa. Przykłady pracodawców: Polskie Porty Lotnicze, LS Airport Services, ARLOT. Możliwość zatrudnienia istnieje także w bazach wojskowych oraz na mniejszych lotniskach regionalnych.

Zawód łączy dynamikę z odpowiedzialnością, realnie przyczyniając się do bezpieczeństwa milionów pasażerów rocznie.