Kod zawodu ZUS: 231003.
Pasujące kody PKD: 85.31.B (Licea ogólnokształcące), 85.32.B (Branżowe szkoły I stopnia).
Te kody klasyfikują działalność edukacyjną na poziomie wyższym i średnim, choć nauczyciel akademicki w naukach medycznych i o zdrowiu pracuje głównie na uczelniach wyższych.
Nauczyciel akademicki specjalizujący się w naukach medycznych i naukach o zdrowiu kształci studentów na kierunkach takich jak biologia medyczna, nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, nauki o kulturze fizycznej czy nauki o zdrowiu. Łączy dydaktykę z badaniami naukowymi i opieką nad młodymi naukowcami, opracowuje programy kształcenia oraz publikuje wyniki badań. Zatrudniony jest w grupach dydaktycznych, badawczych lub badawczo-dydaktycznych na uczelniach medycznych.
Czym się zajmuje nauczyciel akademicki w naukach medycznych i o zdrowiu?
Ten zawód łączy dydaktykę, badania naukowe i organizację pracy akademickiej. Kształci na wszystkich poziomach studiów medycznych, rozwijając teorie, koncepcje i metody w obszarach takich jak medycyna, farmacja, fizjoterapia czy rehabilitacja. Uczestniczy także w opiece zdrowotnej powiązanej z nauczaniem, np. podczas ćwiczeń klinicznych.
Obowiązki zawodowe
Zakres obowiązków obejmuje trzy filary: dydaktykę, badania i organizację pracy uczelni. Pensum dydaktyczne (obowiązkowy roczny wymiar zajęć) wynosi przykładowo 210 godzin dla profesorów oraz 240 godzin dla adiunktów i asystentów w pełnym etacie; w niepełnym etacie ulega proporcjonalnemu obniżeniu.
Dla przejrzystości, przykładowy wymiar pensum na pełnym etacie wygląda następująco:
| Stanowisko | Roczne pensum dydaktyczne |
|---|---|
| Profesor | 210 godzin |
| Adiunkt / Asystent | 240 godzin |
Główne zadania dydaktyczne
W obszarze dydaktyki do kluczowych aktywności należą:
- formy zajęć – prowadzenie wykładów, ćwiczeń, seminariów, laboratoriów, zajęć praktycznych i treningów w języku polskim oraz obcym;
- programy studiów – opracowywanie i doskonalenie programów z uwzględnieniem aktualnych badań i potrzeb kierunków (m.in. biologia medyczna, farmacja, nauki o zdrowiu, kultura fizyczna);
- metody dydaktyczne i praktyki – wdrażanie nowych metod nauczania i treningu, nadzór nad praktykami oraz przygotowanie zaplecza i sprzętu;
- opieka zdrowotna w procesie kształcenia – bezpośrednie lub pośrednie uczestnictwo w opiece zdrowotnej w ramach zajęć klinicznych;
- opieka naukowa i ocena – prowadzenie kolokwiów i testów, recenzowanie prac, opieka nad pracami licencjackimi i magisterskimi oraz udział w egzaminach;
- konsultacje i kształcenie doktorantów – regularne konsultacje dla studentów oraz kształcenie doktorantów (np. 15 godz./doktoranta/semestr).
Zadania badawcze i naukowe
W działalności naukowej nauczyciel akademicki realizuje m.in.:
- działalność naukową – udział w badaniach, publikowanie wyników w renomowanych czasopismach i monografiach;
- materiały dydaktyczne – przygotowywanie podręczników akademickich, skryptów i pomocy dydaktycznych;
- seminaria dyplomowe – prowadzenie seminariów dyplomowych (np. 2–6 godz./studenta na Wydziale Nauk o Zdrowiu).
Zadania organizacyjne i dodatkowe
W obszarze organizacyjnym do obowiązków zwykle należą:
- aktywność w życiu uczelni – organizacja seminariów, sympozjów, konferencji i wsparcie kół naukowych;
- funkcje i odpowiedzialności – pełnienie funkcji w katedrach, zakładach i laboratoriach;
- ekspertyzy i promocja – udzielanie konsultacji naukowych, przygotowywanie ekspertyz oraz promocja uczelni;
- rozwój kompetencji – stałe podnoszenie kwalifikacji i prowadzenie badań niezbędnych do rozwoju naukowego;
- zajęcia ponad pensum – realizacja dodatkowych zajęć (do 1/4–1/2 wymiaru) w uzasadnionych przypadkach.
Nauczyciele podlegają okresowej ocenie, m.in. w zakresie wypełniania obowiązków określonych w art. 115 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać nauczycielem akademickim, kandydat powinien spełniać następujące warunki:
- wykształcenie – dyplom wyższy (co najmniej magisterski); stopnie i tytuły naukowe są kluczowe dla awansu;
- zdolność do czynności prawnych i niekaralność – pełna zdolność do czynności prawnych, brak skazań za przestępstwa umyślne lub skarbowe oraz brak kar dyscyplinarnych;
- brak współpracy z organami bezpieczeństwa PRL – brak współpracy w latach 1944–1990;
- wiek – poniżej 70 lat;
- kwalifikacje statutowe – wymagania określone w statucie uczelni (np. stopień doktora, habilitacja dla wyższych stanowisk);
- dodatkowe wymagania – doświadczenie badawcze, publikacje oraz brak negatywnych ocen okresowych.
Ścieżka kariery i rozwoju
Kariera na uczelni przebiega w grupach badawczych, dydaktycznych lub badawczo-dydaktycznych i obejmuje kolejne stanowiska:
- Asystent / Adiunkt – prowadzenie zajęć, realizacja badań i publikacji (zwykle pensum 240 godz.);
- Doktor habilitowany / Profesor uczelni – samodzielne prowadzenie badań, opieka nad doktorantami;
- Profesor tytularny – kierowanie zespołami, autorstwo podręczników i monografii (zwykle pensum 210 godz.);
- Profesor wizytujący – czasowe pełnienie funkcji eksperckich i dydaktycznych.
Rozwój wspierają seminaria, konferencje i granty badawcze; pozytywna ocena okresowa umożliwia awans, a szczegółowe kryteria reguluje statut uczelni.
Gdzie pracować – firmy i branże
Miejsca zatrudnienia obejmują sektor akademicki oraz instytucje powiązane z ochroną zdrowia i badaniami:
- główne miejsca – uczelnie medyczne (uniwersytety medyczne, wydziały nauk o zdrowiu), instytuty PAN i instytuty badawcze;
- branże – edukacja wyższa (PKD 85), opieka zdrowotna, badania naukowe w medycynie, farmacji, fizjoterapii, sporcie i rehabilitacji;
- inne – szpitale kliniczne (zajęcia praktyczne) oraz centra symulacji medycznych.
Zobacz też:
Naczelnik / kierownik wydziału, Nanotechnolog (inżynier nanostruktur), Napełniający zbiorniki przenośne, Nastawniczy, Naturopata, Nauczyciel akademicki – nauki humanistyczne, Nauczyciel akademicki – nauki inżynieryjno-techniczne, Nauczyciel akademicki – nauki rodzinne, Nauczyciel akademicki – nauki rolnicze, Nauczyciel akademicki – nauki społeczne, Nauczyciel akademicki – nauki teologiczne, Nauczyciel akademicki – nauki weterynaryjne, Nauczyciel akademicki – sztuka, Nauczyciel akademicki – ścisłe i przyrodnicze, Nauczyciel bibliotekarz, Nauczyciel domowy, Nauczyciel doradca metodyczny, Nauczyciel edukacji wczesnoszkolnej, Nauczyciel innych form wychowania przedszkolnego, Nauczyciel konsultant, Nauczyciel logopeda, Nauczyciel muzyki w placówkach pozaszkolnych, Nauczyciel nauczania na odległość, Nauczyciel niedostosowanych społecznie (pedagog resocjalizacji, socjoterapeuta), Nauczyciel niesłyszących i słabosłyszących (surdopedagog), Nauczyciel niewidomych i słabowidzących (tyflopedagog), Nauczyciel osób z niepełnosprawnością intelektualną (oligofrenopedagog), Nauczyciel praktycznej nauki zawodu, Nauczyciel przedmiotów teoretycznych zawodowych, Nauczyciel przedmiotów zawodowych artystycznych, Nauczyciel przedmiotu w szkole podstawowej, Nauczyciel przedmiotu w szkole ponadpodstawowej, Nauczyciel przedszkola, Nauczyciel przewlekle chorych i niepełnosprawnych ruchowo, Nauczyciel psycholog, Nauczyciel specjalista terapii pedagogicznej, Nauczyciel sztuki w placówkach pozaszkolnych, Nauczyciel technologii informatycznych w placówkach pozaszkolnych, Nauczyciel w placówkach pozaszkolnych, Nawigator lotniczy, Negocjator biznesowy, Negocjator policyjny, Neurologopeda, Normalizator, Noszowy, Notariusz, Nurek