Kod zawodu ZUS – 723316
Kody PKD – dla tego zawodu najczęściej stosowane są:
- pkd 30.91.Z – produkcja motocykli,
- pkd 45.40.Z – sprzedaż hurtowa i detaliczna motocykli, ich naprawa i konserwacja oraz sprzedaż hurtowa i detaliczna części i akcesoriów do nich,
- pkd 95.29.Z – naprawa pozostałych artykułów użytku osobistego i domowego.
Czym się zajmuje motorzysta wachtowy?
Motorzysta wachtowy to pracownik działu maszynowego na statku handlowym, pełniący funkcję pomocniczą niezbędną dla zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi. To podstawowe (nieoficerskie) stanowisko w marynarce handlowej, które ma kluczowe znaczenie dla ciągłej i bezpiecznej pracy siłowni okrętowej.
Motorzysta wachtowy sprawuje funkcję pracownika działu maszynowego na statku, wykonując prace związane z obsługą, konserwacją i naprawami urządzeń siłowni statku, zgodnie z obowiązującymi przepisami, instrukcjami armatora i poleceniami przełożonych.
Główne obowiązki i zakres pracy
Do obowiązków motorzysty wachtowego należą:
- monitorowanie parametrów pracy silników – stały nadzór nad pracą urządzeń maszynowych;
- obsługa urządzeń i mechanizmów siłowni statku – prawidłowa eksploatacja systemów napędowych;
- konserwacja i naprawa urządzeń – przeprowadzanie przeglądów i drobnych napraw w dziale maszynowym;
- utrzymywanie czystości – dbanie o porządek w pomieszczeniach maszynowych;
- uczestnictwo w pracach remontowych i przeglądach – aktywny udział w pracach serwisowych;
- transfery paliwa – uczestnictwo w procesach tankowania i manipulacji materiałami paliwowymi;
- pełnienie wacht morskich – zgodnie z harmonogramem pracy na statku.
Wymagania i kwalifikacje
Minimalne warunki dostępu
Do uzyskania świadectwa motorzysty wachtowego wymagane jest spełnienie jednego z poniższych warunków (równorzędne ścieżki):
| Ścieżka | Edukacja/tytuł | Praktyka | Kursy/egzamin |
|---|---|---|---|
| Ukończenie szkolenia zawodowego | Policealna szkoła morska, kierunek mechaniczny (budowa/eksploatacja/obsługa/remonty) – poziom operacyjny | 2 miesiące praktyki pływania | — |
| Wykształcenie zasadnicze zawodowe | Kierunek mechaniczny | 6 miesięcy praktyki pływania | — |
| Wykształcenie zawodowe | Kierunek mechaniczny lub elektryczny | 12 miesięcy praktyki pływania | Egzamin na poziomie pomocniczym |
| Doświadczenie praktyczne | — | 24 miesiące praktyki pływania | Ukończenie kursu + egzamin na poziomie pomocniczym |
| Doświadczenie w przetwórni | — | 24 miesiące na statkach rybackich + 6 miesięcy w dziale maszynowym | Ukończenie kursu + egzamin |
| Stopnie wojskowe | Podoficerowie MW/SG lub chorążowie | Podoficerowie: 24 mies.; chorążowie: 18 mies. | Egzamin |
| Mechanik żeglugi śródlądowej | Stopień I klasy | — | Egzamin na poziomie pomocniczym |
Przeszkolenia wstępne
Przed ubieganiem się o certyfikat motorzysty wachtowego wymagane są świadectwa z zakresu:
- indywidualnych technik ratunkowych,
- ochrony przeciwpożarowej stopnia podstawowego,
- elementarnej pomocy medycznej,
- bezpieczeństwa osobistego i odpowiedzialności społecznej.
Zmniejszenie wymagań praktyki
Można zastąpić 1/3 wymaganej praktyki pływania praktyką przy budowie, naprawie lub obsłudze maszyn okrętowych w stoczniach, zakładach produkcyjnych lub warsztatach mechanicznych.
Ścieżka kariery i rozwoju
Zawód motorzysty wachtowego oferuje możliwość postępu zawodowego w dziale maszynowym statków morskich:
- młodszy motorzysta – stanowisko początkowe z niższymi wymaganiami edukacyjnymi;
- motorzysta wachtowy – stanowisko z rozszerzoną odpowiedzialnością (obecny poziom);
- technik mechanik okrętowy – awans na poziom operacyjny z przygotowaniem do pełnienia wacht pod nadzorem;
- oficer elektroautomatyk okrętowy – dalszy rozwój na stanowisku oficerskim.
Rozwój umiejętności możliwy jest poprzez:
- szkolenia specjalistyczne w ośrodkach szkoleniowych marynarki handlowej,
- nabieranie doświadczenia praktycznego na statkach międzynarodowych,
- kursy dokształcające w zakresie nowych technologii i systemów okrętowych.
Warunki pracy
Charakterystyka pracy
Praca na morzu wiąże się ze specyficznymi realiami, które warto uwzględnić:
- miejsce pracy – statki handlowe, jednostki żeglugi morskiej, statki rybackie;
- system pracy – wielozmianowy – pełnienie wacht w określonych rejonach pływania;
- wymogi fizyczne – duży wysiłek fizyczny, praca w zmiennych warunkach atmosferycznych;
- specyfika – długie rozłąki, dalekie rejsy, praca poza miejscem zamieszkania.
Środowisko pracy
Na stanowisku motorzysty wachtowego typowe są następujące warunki środowiskowe i BHP:
- warunki – praca w środowisku narażonym na hałas i urazy;
- stanowisko – pozycja stojąca lub dostosowana do warunków miejsca instalacji/naprawy;
- wyposażenie ochronne – trzewiki ochronne z podnoskiem, ubranie robocze, przyrządy bezpieczeństwa.
Branże i podmioty zatrudniające
Motorzysta wachtowy może znaleźć zatrudnienie w:
- armatorzy statków – firmy operujące statkami handlowymi na trasach międzynarodowych;
- statki rybackie – jednostki zajmujące się połowami morskimi;
- Marynarka Wojenna – jako członek załogi maszynowej okrętów wojennych;
- stocznie remontowe – prowadzące montaże, serwis i remonty maszyn okrętowych;
- firmy serwisowe – specjalizujące się w naprawach i remontach urządzeń okrętowych;
- uniwersytety morskie – na statkach szkoleniowych i badawczych.
Kompetencje i umiejętności
Motorzysta wachtowy powinien posiadać:
- wiedza techniczna – głębokie zrozumienie systemów silników i urządzeń okrętowych;
- umiejętności praktyczne – obsługa specjalistycznych narzędzi i przyrządów;
- odpowiedzialność – dyscyplina w pełnieniu wacht i przestrzeganiu procedur bezpieczeństwa;
- komunikacja – zdolność do współpracy w zespole oraz wykonywania poleceń przełożonych;
- gotowość do pracy w warunkach zagrożenia – przystosowanie się do niebezpiecznych warunków pracy;
- wydolność fizyczna – zdolność do wykonywania przez długie okresy pracy fizycznej.
Perspektywy zawodowe
Zawód motorzysty wachtowego oferuje stabilne zatrudnienie w dynamicznym sektorze morskim. Doświadczenie zdobywane na morzu otwiera możliwości:
- pracy na statkach o coraz większych zdolnościach technicznych,
- szkolenia się w nowoczesnych systemach automatyzacji okrętowej,
- awansu na stanowiska operacyjne i kierownicze,
- pracy w sektorze offshore i energii odnawialnej,
- konsultingu technicznego w firmach branżowych.
Międzynarodowy charakter pracy umożliwia zatrudnienie na statkach pod różnymi banderami, co stanowi atut dla osób planujących karierę międzynarodową.
Zobacz też:
Magazynier, Magazynier-logistyk, Maglarz, Makler giełd towarowych, Makler morski, Makler nadzorujący, Makler papierów wartościowych, Malarz budowlany, Malarz-lakiernik konstrukcji i wyrobów metalowych, Malarz-lakiernik samolotowy, Malarz-tapeciarz, Manewrowy, Manewrowy metra, Manikiurzystka, Manipulant drewna okrągłego, Marynarz motorzysta żeglugi śródlądowej, Marynarz statku morskiego, Marynarz żeglugi śródlądowej, Masztalerz, Maszynista, Maszynista agregatów prądotwórczych, Maszynista chłodni, Maszynista doku, Maszynista górniczych maszyn wyciągowych, Maszynista kolei linowych, wyciągów narciarskich i zjeżdżalni grawitacyjnych, Maszynista kotła, Maszynista maszyn fleksograficznych, Maszynista maszyn offsetowych, Maszynista maszyn typograficznych, Maszynista maszyn wklęsłodrukowych, Maszynista obsługujący urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników, Maszynista pociągu metra, Maszynista pomocniczych pojazdów kolejowych metra, Maszynista specjalistycznych dźwignic kolejowych, Maszynista sprężarek, Maszynista turbozespołu parowego, Maszynista turbozespołu wodnego, Maszynista urządzeń ciepłowniczych elektrowni, Maszynista urządzeń nawęglania, Maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania, Maszynista urządzeń pomocniczych elektrowni, Maszynista wentylatorów w kopalni, Maszynowy szlifierz-polerowacz szkła, Maślarz, Matematyk, Mechanik – operator maszyn do produkcji drzewnej, Mechanik / konserwator urządzeń do napełniania i opróżniania zbiorników, Mechanik / konserwator urządzeń dźwignicowych, Mechanik autobusów, Mechanik automatyki przemysłowej i urządzeń precyzyjnych, Mechanik ciągników, Mechanik lotniczy obsługi technicznej, Mechanik maszyn i urządzeń budowlanych i melioracyjnych, Mechanik maszyn i urządzeń do obróbki metali, Mechanik maszyn i urządzeń drogowych, Mechanik maszyn i urządzeń górnictwa odkrywkowego, Mechanik maszyn i urządzeń górnictwa podziemnego, Mechanik maszyn i urządzeń przemysłowych, Mechanik maszyn rolniczych, Mechanik maszyn szwalniczych, Mechanik motocyklowy, Mechanik okrętowy, Mechanik płatowców, Mechanik pojazdów kolejowych, Mechanik pojazdów samochodowych, Mechanik pokładowy, Mechanik precyzyjny, Mechanik samochodów ciężarowych, Mechanik samochodów osobowych, Mechanik silników lotniczych, Mechanik silników spalinowych, Mechanik statkowy żeglugi śródlądowej, Mechanik taboru kolejowego, Mechanik urządzeń chłodniczych, Mechanik urządzeń klimatyzacyjnych, Mechanik wyposażenia lotniczego statków powietrznych, Mechanik-monter maszyn i urządzeń, Mechanik-operator pojazdów i maszyn rolniczych, Mechatronik, Mediator, Mediator sądowy, Meliorant, Menedżer artystyczny, Menedżer dyscypliny sportu, Menedżer imprez sportowych, Menedżer klubu muzycznego, Menedżer marki (brand manager), Menedżer produktu (product manager), Menedżer sportu, Menedżer zawartości serwisów internetowych, Metaloplastyk, Meteorolog, Metodyk edukacji na odległość, Metodyk technologii informacyjnych i komunikacyjnych, Metrolog, Mikrobiolog, Mikser dźwięku, Mikser obrazu, Mim, Mistrz produkcji w budownictwie drogowym, Mistrz produkcji w budownictwie kolejowym, Mistrz produkcji w budownictwie mostowym, Mistrz produkcji w budownictwie ogólnym, Mistrz produkcji w budownictwie przemysłowym, Mistrz produkcji w budownictwie wodnym, Mistrz produkcji w poligrafii, Mistrz produkcji w przemyśle chemicznym, Mistrz produkcji w przemyśle drzewnym, Mistrz produkcji w przemyśle elektromaszynowym, Mistrz produkcji w przemyśle elektronicznym, Mistrz produkcji w przemyśle farmaceutycznym, Mistrz produkcji w przemyśle metalurgicznym, Mistrz produkcji w przemyśle odzieżowym, Mistrz produkcji w przemyśle samochodowym, Mistrz produkcji w przemyśle spożywczym, Mistrz produkcji w przemyśle włókienniczym, Młynarz, Modelarz odlewniczy, Modelarz odlewnik gipsowych form roboczych, Modelarz wyrobów plecionkarskich, Modelka / model, Modystka, Moletownik, Montażysta dekoracji, Montażysta dźwięku, Montażysta obrazu, Montażysta reprodukcyjny, Monter / konserwator instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, Monter / konserwator kolei linowych, wyciągów narciarskich i zjeżdżalni grawitacyjnych, Monter / konserwator urządzeń przeciwpożarowych, Monter aparatów i przyrządów optycznych, Monter aparatury i urządzeń chemicznych, Monter aparatury i urządzeń techniki jądrowej, Monter aparatury rozdzielczej i kontrolnej energii elektrycznej, Monter bram, Monter budownictwa wodnego, Monter elektronicznego wyposażenia maszyn i urządzeń, Monter elektroniki samochodowej, Monter elektrycznego sprzętu gospodarstwa domowego, Monter elektrycznych przyrządów pomiarowych, Monter fasad, Monter fortepianów i pianin, Monter instalacji fotowoltaicznych, Monter instalacji gazowych, Monter instalacji gazów medycznych, Monter instalacji i urządzeń sanitarnych, Monter instalacji i urządzeń telekomunikacyjnych (telemonter), Monter instrumentów muzycznych, Monter izolacji budowlanych, Monter izolacji chemoodpornych i antykorozyjnych, Monter izolacji przemysłowych, Monter jachtów i łodzi, Monter kadłubów jednostek pływających, Monter kadłubów okrętowych, Monter kamiennych elementów budowlanych, Monter konstrukcji aluminiowych, Monter konstrukcji budowlanych, Monter konstrukcji linowych stałych, Monter konstrukcji stalowych, Monter konstrukcji targowo-wystawienniczych, Monter kotłów i armatury kotłowej, Monter maszyn elektrycznych, Monter maszyn i urządzeń okrętowych, Monter maszyn i urządzeń przemysłowych, Monter mebli, Monter mechanizmów i przyrządów precyzyjnych, Monter mechatronik, Monter nawierzchni kolejowej, Monter obrabiarek, Monter ociepleń budynków, Monter ogrodzeń, Monter osprzętu elektrotechnicznego, Monter płatowców i śmigłowców, Monter płyt kartonowo-gipsowych, Monter podzespołów i zespołów elektronicznych, Monter pojazdów i urządzeń transportowych, Monter reklam, Monter rurociągów górniczych, Monter rurociągów okrętowych, Monter rurociągów przemysłowych, Monter rusztowań, Monter samochodowej instalacji gazowej (LPG), Monter sieci cieplnych, Monter sieci deszczownianych, Monter sieci gazowych, Monter sieci i instalacji sanitarnych, Monter sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, Monter sieci telekomunikacyjnych, Monter sieci wodnych i kanalizacyjnych, Monter sieci, instalacji i urządzeń sanitarnych, Monter silników spalinowych, Monter sprzętu gospodarstwa domowego, Monter sprzętu oświetleniowego i lamp elektrycznych, Monter sprzętu radiowego i telewizyjnego, Monter stolarki budowlanej, Monter systemów rurociągowych, Monter systemów suchej zabudowy, Monter szkła budowlanego, Monter taboru szynowego, Monter układów hydraulicznych i pneumatycznych, Monter urządzeń chłodniczych i gastronomicznych, Monter urządzeń energetyki odnawialnej, Monter urządzeń laserowych, Monter urządzeń medycznych, Monter urządzeń sterowania ruchem kolejowym, Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów metra, Monter urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej metra, Monter wiązek elektrycznych, Monter wiertni, Monter wyrobów tekstylnych, z tektury i pokrewnych materiałów, Monter wyrobów z drewna, Monter wyrobów z tworzyw sztucznych, Monter zabudowy i robót wykończeniowych w budownictwie, Monter zestrajacz urządzeń elektronicznych, Monter znaków nawigacyjnych, Monter żaluzji, Monter-elektronik – aparatura medyczna, Monter-elektronik – aparatura pomiarowa, Monter-elektronik – elektroniczne instrumenty muzyczne, Monter-elektronik – elektroniczny sprzęt sygnalizacyjny i systemy sygnalizacyjne, Monter-elektronik – instalacja anten, Monter-elektronik, Monter-elektronik – naprawa sprzętu audiowizualnego, Monter-elektronik – sprzęt komputerowy, Monter-elektronik – układy elektroniczne automatyki przemysłowej, Monter-elektronik – urządzenia radiokomunikacyjne, Monter-elektronik – urządzenia radiowo-telewizyjne, Monter-instalator urządzeń technicznych w budownictwie wiejskim, Monter-mechanik rowerów / wózków, Monter/konserwator urządzeń zabezpieczeń technicznych osób i mienia, Monter/składacz okien, Mostowniczy, Murarz, Murarz-tynkarz, Muzealnik, Muzyk, Muzykolog, Muzykoterapeuta, Mygłowacz