Kod zawodu ZUS – 742108
Kody PKD (Polska Klasyfikacja Działalności):
- PKD 26.11.Z – produkcja elementów elektronicznych,
- PKD 33.11.Z – naprawa i konserwacja metalowych wyrobów gotowych,
- PKD 33.14.Z – naprawa i konserwacja urządzeń elektrycznych,
- PKD 47.43.Z – sprzedaż detaliczna sprzętu audiowizualnego prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach,
- PKD 47.63.Z – sprzedaż detaliczna nagrań dźwiękowych i audiowizualnych prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach,
- PKD 95.29.Z – naprawa pozostałych artykułów użytku osobistego i domowego.
Charakterystyka zawodu
Monter-elektronik naprawiający sprzęt audiowizualny wykonuje diagnostykę, konserwacje i naprawy urządzeń do rejestracji oraz odtwarzania dźwięku i obrazu. Zawód stanowi specjalizację w ramach szerszej profesji montera elektronika i koncentruje się na serwisowaniu technologii audiowizualnych.
Specjaliści pracują z wieloma typami urządzeń. Do najczęściej serwisowanych należą:
- rzutniki,
- magnetofony,
- gramofony,
- magnetowidy,
- kamery,
- monitory telewizyjne,
- wzmacniacze,
- przetworniki elektroakustyczne,
- odbiorniki radiowe i telewizyjne.
W pracy wykorzystuje się zarówno ręczne narzędzia mechaniczne, jak i sprzęt pomiarowy: oscyloskopy, generatory, mierniki mocy, falomierze oraz specjalistyczne urządzenia serwisowe, w tym stacje do wylutowywania układów scalonych i testery.
Główne obowiązki i zadania zawodowe
Zakres obowiązków obejmuje pełen cykl serwisowy – od oględzin i pomiarów, przez strojenie, po wymiany elementów.
Diagnostyka i oględziny
W obszarze diagnostyki i oględzin wykonuje się:
- oględziny zewnętrzne i wewnętrzne urządzenia w celu wykrycia uszkodzeń mechanicznych,
- diagnozowanie przyczyn awarii sprzętu audiowizualnego,
- sprawdzanie działania i współdziałania mechanizmów oraz podzespołów elektromechanicznych.
Pomiary i kontrola
W ramach pomiarów i kontroli specjalista realizuje:
- pomiary napięć elektrycznych zasilacza i w wybranych punktach urządzenia,
- pomiary poziomów i charakterystyk przenoszenia torów wizji i fonii,
- sprawdzanie funkcjonowania kineskopów, lamp analizujących i przetworników elektroakustycznych,
- kontrolę kabli połączeniowych i złączy oraz wymianę zużytych lub uszkodzonych.
Regulacja i strojenie
Podczas regulacji i strojenia wykonuje się m.in.:
- korekty kształtu i jakości obrazu, ostrości, układów barwy, dźwięku i mocy wyjściowej,
- strojenie torów pośredniej częstotliwości odbiorników radiowych i telewizyjnych,
- strojenie obwodów wejściowych odbiorników radiowych i telewizyjnych,
- strojenie torów wizji urządzeń telewizyjnych (kamery, odbiorniki telewizyjne),
- korygowanie układów dekoderów, selektorów i dyskryminatorów urządzeń telewizyjnych,
- strojenie i regulowanie układów sterowania oraz wybierania,
- przestrajanie odbiorników telewizyjnych na różne systemy (NTSC, PAL, SECAM).
Wymiana i naprawy elementów
Do typowych czynności związanych z wymianą i naprawami należą:
- wymiana układów elektroniki urządzenia (pakiety, płyty, czujniki fotoelektryczne, lampy kineskopowe, lampy analizujące, przetworniki elektroakustyczne),
- wymiana elementów komutacyjnych, sygnalizacyjnych, wskaźników optycznych, przełączników, elementów regulacyjnych, wyświetlaczy cyfrowych, mierników wskazowych, zacisków i złączy,
- wymiana lub naprawa mechanizmów napędu oraz elementów mechaniki precyzyjnej,
- naprawa i renowacja obudów urządzeń.
Prace konserwacyjne
Prace konserwacyjne obejmują regularne zabiegi utrzymaniowe podzespołów elektromechanicznych, co ogranicza ryzyko awarii i wydłuża żywotność sprzętu.
Dodatkowe specjalizacje
Monter-elektronik może także realizować zadania w pokrewnych obszarach:
- prace serwisowe przy naprawie urządzeń radiokomunikacyjnych,
- zadania serwisowe przy naprawie aparatury pomiarowej,
- naprawianie elektronicznych urządzeń medycznych.
Wymagania i umiejętności
Wymogi psychofizyczne
Wymagana jest ogólna sprawność fizyczna oraz wysoka zręczność manualna, umożliwiająca precyzyjną pracę narzędziami i manipulowanie drobnymi elementami.
Umiejętności zawodowe
Niezbędne kompetencje obejmują:
- mierzenie parametrów układów elektronicznych,
- montowanie, uruchamianie oraz regulowanie urządzeń elektronicznych i automatyki,
- prowadzenie instalacji dla urządzeń elektrycznych i elektronicznych,
- lokalizowanie i usuwanie uszkodzeń prostych urządzeń elektronicznych,
- montowanie aparatury w układach elektrycznych, elektronicznych i automatyki,
- wykonywanie przeglądów urządzeń elektronicznych,
- obsługiwanie komputera typu PC,
- instalowanie, regulowanie i montowanie urządzeń elektronicznych,
- sprawdzanie i określanie jakości oraz dokładności urządzeń kontrolno-pomiarowych,
- czytanie schematów elektrycznych i dokumentacji technicznej.
Miejsca pracy
Monter-elektronik zwykle pracuje w serwisie wyposażonym w odpowiednie blaty robocze, narzędzia i aparaturę serwisową. Pracę może również wykonywać poza siedzibą, np. w salach konferencyjnych, pracowniach językowych, salach koncertowych i kinowych oraz w prywatnych mieszkaniach.
Miejscami zatrudnienia mogą być:
- niezależne serwisy sprzętu elektronicznego i audiowizualnego,
- zakłady produkcji i montażu urządzeń elektronicznych,
- centra serwisowe producentów sprzętu audiowizualnego,
- firmy handlujące sprzętem elektronicznym i audiowizualnym,
- laboratoria badawcze (jako personel pomocniczy),
- instytucje posiadające urządzenia audiowizualne (teatry, kina, sale koncertowe, stacje radiowe, telewizje).
Branże i sektory gospodarki
Zawód znajduje zastosowanie w gałęziach gospodarki związanych z techniką audiowizualną, w tym:
- przemyśle elektronicznym (produkcja, montaż, usługi),
- usługach serwisowych,
- handlu sprzętem elektronicznym,
- instytucjach medialnych i rozrywkowych,
- kulturalnych instytucjach użyteczności publicznej.
Ścieżka kariery i rozwoju
Zawód montera-elektronika oferuje realne możliwości rozwoju. Po zdobyciu doświadczenia pracownik może:
- Specjalizacja – w bardziej zaawansowanych technologiach i urządzeniach audiowizualnych;
- Stanowiska kierownicze – w serwisach i przedsiębiorstwach elektronicznych;
- Szkolenia – z nowych technologii i standardów serwisowych;
- Wyższe kwalifikacje – awans do poziomu technika lub inżyniera elektroniki;
- Własna działalność – prowadzenie niezależnego serwisu sprzętu audiowizualnego;
- Sprzęt profesjonalny – specjalizacja w serwisowaniu urządzeń studyjnych i koncertowych.
Zawód montera-elektronika to zawód przyszłości, dający wiele wyzwań i możliwości samorealizacji. Wraz z rosnącą liczbą urządzeń elektronicznych w użytku prywatnym i profesjonalnym popyt na wyspecjalizowanych serwisantów pozostaje stabilny.
Zobacz też:
Magazynier, Magazynier-logistyk, Maglarz, Makler giełd towarowych, Makler morski, Makler nadzorujący, Makler papierów wartościowych, Malarz budowlany, Malarz-lakiernik konstrukcji i wyrobów metalowych, Malarz-lakiernik samolotowy, Malarz-tapeciarz, Manewrowy, Manewrowy metra, Manikiurzystka, Manipulant drewna okrągłego, Marynarz motorzysta żeglugi śródlądowej, Marynarz statku morskiego, Marynarz żeglugi śródlądowej, Masztalerz, Maszynista, Maszynista agregatów prądotwórczych, Maszynista chłodni, Maszynista doku, Maszynista górniczych maszyn wyciągowych, Maszynista kolei linowych, wyciągów narciarskich i zjeżdżalni grawitacyjnych, Maszynista kotła, Maszynista maszyn fleksograficznych, Maszynista maszyn offsetowych, Maszynista maszyn typograficznych, Maszynista maszyn wklęsłodrukowych, Maszynista obsługujący urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników, Maszynista pociągu metra, Maszynista pomocniczych pojazdów kolejowych metra, Maszynista specjalistycznych dźwignic kolejowych, Maszynista sprężarek, Maszynista turbozespołu parowego, Maszynista turbozespołu wodnego, Maszynista urządzeń ciepłowniczych elektrowni, Maszynista urządzeń nawęglania, Maszynista urządzeń odpopielania i odżużlania, Maszynista urządzeń pomocniczych elektrowni, Maszynista wentylatorów w kopalni, Maszynowy szlifierz-polerowacz szkła, Maślarz, Matematyk, Mechanik – operator maszyn do produkcji drzewnej, Mechanik / konserwator urządzeń do napełniania i opróżniania zbiorników, Mechanik / konserwator urządzeń dźwignicowych, Mechanik autobusów, Mechanik automatyki przemysłowej i urządzeń precyzyjnych, Mechanik ciągników, Mechanik lotniczy obsługi technicznej, Mechanik maszyn i urządzeń budowlanych i melioracyjnych, Mechanik maszyn i urządzeń do obróbki metali, Mechanik maszyn i urządzeń drogowych, Mechanik maszyn i urządzeń górnictwa odkrywkowego, Mechanik maszyn i urządzeń górnictwa podziemnego, Mechanik maszyn i urządzeń przemysłowych, Mechanik maszyn rolniczych, Mechanik maszyn szwalniczych, Mechanik motocyklowy, Mechanik okrętowy, Mechanik płatowców, Mechanik pojazdów kolejowych, Mechanik pojazdów samochodowych, Mechanik pokładowy, Mechanik precyzyjny, Mechanik samochodów ciężarowych, Mechanik samochodów osobowych, Mechanik silników lotniczych, Mechanik silników spalinowych, Mechanik statkowy żeglugi śródlądowej, Mechanik taboru kolejowego, Mechanik urządzeń chłodniczych, Mechanik urządzeń klimatyzacyjnych, Mechanik wyposażenia lotniczego statków powietrznych, Mechanik-monter maszyn i urządzeń, Mechanik-operator pojazdów i maszyn rolniczych, Mechatronik, Mediator, Mediator sądowy, Meliorant, Menedżer artystyczny, Menedżer dyscypliny sportu, Menedżer imprez sportowych, Menedżer klubu muzycznego, Menedżer marki (brand manager), Menedżer produktu (product manager), Menedżer sportu, Menedżer zawartości serwisów internetowych, Metaloplastyk, Meteorolog, Metodyk edukacji na odległość, Metodyk technologii informacyjnych i komunikacyjnych, Metrolog, Mikrobiolog, Mikser dźwięku, Mikser obrazu, Mim, Mistrz produkcji w budownictwie drogowym, Mistrz produkcji w budownictwie kolejowym, Mistrz produkcji w budownictwie mostowym, Mistrz produkcji w budownictwie ogólnym, Mistrz produkcji w budownictwie przemysłowym, Mistrz produkcji w budownictwie wodnym, Mistrz produkcji w poligrafii, Mistrz produkcji w przemyśle chemicznym, Mistrz produkcji w przemyśle drzewnym, Mistrz produkcji w przemyśle elektromaszynowym, Mistrz produkcji w przemyśle elektronicznym, Mistrz produkcji w przemyśle farmaceutycznym, Mistrz produkcji w przemyśle metalurgicznym, Mistrz produkcji w przemyśle odzieżowym, Mistrz produkcji w przemyśle samochodowym, Mistrz produkcji w przemyśle spożywczym, Mistrz produkcji w przemyśle włókienniczym, Młynarz, Modelarz odlewniczy, Modelarz odlewnik gipsowych form roboczych, Modelarz wyrobów plecionkarskich, Modelka / model, Modystka, Moletownik, Montażysta dekoracji, Montażysta dźwięku, Montażysta obrazu, Montażysta reprodukcyjny, Monter / konserwator instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, Monter / konserwator kolei linowych, wyciągów narciarskich i zjeżdżalni grawitacyjnych, Monter / konserwator urządzeń przeciwpożarowych, Monter aparatów i przyrządów optycznych, Monter aparatury i urządzeń chemicznych, Monter aparatury i urządzeń techniki jądrowej, Monter aparatury rozdzielczej i kontrolnej energii elektrycznej, Monter bram, Monter budownictwa wodnego, Monter elektronicznego wyposażenia maszyn i urządzeń, Monter elektroniki samochodowej, Monter elektrycznego sprzętu gospodarstwa domowego, Monter elektrycznych przyrządów pomiarowych, Monter fasad, Monter fortepianów i pianin, Monter instalacji fotowoltaicznych, Monter instalacji gazowych, Monter instalacji gazów medycznych, Monter instalacji i urządzeń sanitarnych, Monter instalacji i urządzeń telekomunikacyjnych (telemonter), Monter instrumentów muzycznych, Monter izolacji budowlanych, Monter izolacji chemoodpornych i antykorozyjnych, Monter izolacji przemysłowych, Monter jachtów i łodzi, Monter kadłubów jednostek pływających, Monter kadłubów okrętowych, Monter kamiennych elementów budowlanych, Monter konstrukcji aluminiowych, Monter konstrukcji budowlanych, Monter konstrukcji linowych stałych, Monter konstrukcji stalowych, Monter konstrukcji targowo-wystawienniczych, Monter kotłów i armatury kotłowej, Monter maszyn elektrycznych, Monter maszyn i urządzeń okrętowych, Monter maszyn i urządzeń przemysłowych, Monter mebli, Monter mechanizmów i przyrządów precyzyjnych, Monter mechatronik, Monter nawierzchni kolejowej, Monter obrabiarek, Monter ociepleń budynków, Monter ogrodzeń, Monter osprzętu elektrotechnicznego, Monter płatowców i śmigłowców, Monter płyt kartonowo-gipsowych, Monter podzespołów i zespołów elektronicznych, Monter pojazdów i urządzeń transportowych, Monter reklam, Monter rurociągów górniczych, Monter rurociągów okrętowych, Monter rurociągów przemysłowych, Monter rusztowań, Monter samochodowej instalacji gazowej (LPG), Monter sieci cieplnych, Monter sieci deszczownianych, Monter sieci gazowych, Monter sieci i instalacji sanitarnych, Monter sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, Monter sieci telekomunikacyjnych, Monter sieci wodnych i kanalizacyjnych, Monter sieci, instalacji i urządzeń sanitarnych, Monter silników spalinowych, Monter sprzętu gospodarstwa domowego, Monter sprzętu oświetleniowego i lamp elektrycznych, Monter sprzętu radiowego i telewizyjnego, Monter stolarki budowlanej, Monter systemów rurociągowych, Monter systemów suchej zabudowy, Monter szkła budowlanego, Monter taboru szynowego, Monter układów hydraulicznych i pneumatycznych, Monter urządzeń chłodniczych i gastronomicznych, Monter urządzeń energetyki odnawialnej, Monter urządzeń laserowych, Monter urządzeń medycznych, Monter urządzeń sterowania ruchem kolejowym, Monter urządzeń sterowania ruchem pociągów metra, Monter urządzeń zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej metra, Monter wiązek elektrycznych, Monter wiertni, Monter wyrobów tekstylnych, z tektury i pokrewnych materiałów, Monter wyrobów z drewna, Monter wyrobów z tworzyw sztucznych, Monter zabudowy i robót wykończeniowych w budownictwie, Monter zestrajacz urządzeń elektronicznych, Monter znaków nawigacyjnych, Monter żaluzji, Monter-elektronik – aparatura medyczna, Monter-elektronik – aparatura pomiarowa, Monter-elektronik – elektroniczne instrumenty muzyczne, Monter-elektronik – elektroniczny sprzęt sygnalizacyjny i systemy sygnalizacyjne, Monter-elektronik – instalacja anten, Monter-elektronik, Monter-elektronik – sprzęt komputerowy, Monter-elektronik – układy elektroniczne automatyki przemysłowej, Monter-elektronik – urządzenia radiokomunikacyjne, Monter-elektronik – urządzenia radiowo-telewizyjne, Monter-instalator urządzeń technicznych w budownictwie wiejskim, Monter-mechanik rowerów / wózków, Monter/konserwator urządzeń zabezpieczeń technicznych osób i mienia, Monter/składacz okien, Mostowniczy, Motorzysta wachtowy, Murarz, Murarz-tynkarz, Muzealnik, Muzyk, Muzykolog, Muzykoterapeuta, Mygłowacz