Inżynier awionik – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS – 214904

Najczęściej stosowane kody PKD (Polska Klasyfikacja Działalności) dla tej profesji to:

• PKD 30.30.Z – produkcja statków powietrznych, statków kosmicznych i podobnych maszyn,
• PKD 33.16.Z – naprawa i konserwacja statków powietrznych i statków kosmicznych,
• PKD 84.22.Z – obrona narodowa.

Charakterystyka zawodu

Inżynier awionik to specjalista odpowiedzialny za bezpieczeństwo i niezawodność statków powietrznych poprzez projektowanie, badanie, uruchamianie i wdrażanie pokładowych urządzeń i systemów nawigacyjnych.

To rola kluczowa dla bezpiecznego lotu i sprawnej obsługi naziemnej. Zawód integruje wiedzę z czterech kluczowych dziedzin: elektroniki, informatyki, mechaniki i telekomunikacji. Inżynier awionik zapewnia, że wszystkie systemy pokładowe funkcjonują prawidłowo, wspierając pilota w nawigacji oraz służby lotniskowe w zarządzaniu ruchem.

Główne zadania zawodowe

Inżynier awionik odpowiada za szeroki zakres prac technicznych i inżynieryjnych:

Projektowanie i badania

W obszarze projektowania i badań realizuje m.in.:

• projektowanie naziemnych systemów radionawigacyjnych, łączności lotniczej, wspomagania i automatycznego sterowania lotem,
• opracowywanie projektów pilotażowych przyrządów pokładowych, takich jak: sztuczny horyzont, koordynator zakrętu, zakrętomierz, prędkościomierz ciśnieniowy, wysokościomierz ciśnieniowy, radiowysokościomierz, wariometr, busola magnetyczna, żyrobusola,
• konstruowanie, uruchamianie i wdrażanie pokładowych systemów pomiaru, przesyłania, przetwarzania, gromadzenia i zobrazowania informacji o stanie statku powietrznego,
• projektowanie i konstruowanie komputerowych systemów sterowania ruchem lotniczym, takich jak ILS, VOR, ADF, GPS.

Utrzymanie i modernizacja

W obszarze utrzymania i modernizacji odpowiada za:

• określanie możliwości przedłużania okresu użytkowania elementów systemów po okresie gwarantowanym przez dostawcę,
• wzorcowanie urządzeń ciśnieniowych: ciśnieniomierzy kontrolnych i użytkowych sprężynowych, obciążnikowo-tłokowych, barometrów aneroidowych, elektronicznych przetworników ciśnienia, manometrów do opon,
• analizowanie przyczyn nieprawidłowego funkcjonowania pokładowych urządzeń awionicznych oraz opracowywanie procedur profilaktycznych,
• dbałość o niezawodność i efektywność wykorzystania systemów awionicznych przy realizacji zadań lotniczych,
• modernizowanie i doposażanie statków powietrznych w najnowsze urządzenia wielofunkcyjne z zakresu awioniki,
• nadzorowanie montażu i demontażu elementów awioniki w przedsiębiorstwach eksploatacji sprzętu lotniczego.

Doskonalenie i wdrażanie

W zakresie doskonalenia inżynier awionik opracowuje nowe metody projektowania elementów i układów awioniki oraz wdraża je w praktyce.

Przestrzeganie przepisów BHP i PPOŻ. oraz Prawa lotniczego to podstawa bezpiecznej pracy.

Zadania dodatkowe

W zależności od doświadczenia i uprawnień realizuje również:

• obsługę techniczną statków powietrznych po uzyskaniu licencji PART-66,
• prowadzenie zajęć dydaktycznych na uczelniach technicznych prowadzących kierunek lotnictwo i kosmonautyka,
• stosowanie nowoczesnej technologii lotniczej w innych gałęziach przemysłu, zwłaszcza w zakładach realizujących zadania dla lotnictwa i kosmonautyki.

Wymagania i kwalifikacje

Wykształcenie

Pracę w zawodzie podejmują absolwenci studiów o specjalności awionika z tytułem zawodowym inżyniera. Wymagane jest wykształcenie wyższe na kierunku Lotnictwo i Kosmonautyka lub pokrewnym, na poziomie minimum licencjata lub inżyniera. Studia I stopnia trwają zazwyczaj 3–4 lata (licencjat) bądź 3,5–4 lata (inżynier).

Pokrewne kierunki studiów obejmują:

• automatykę i robotykę,
• elektronikę i telekomunikację,
• informatykę,
• mechatronikę.

Wiedza specjalistyczna

Kandydat powinien posiadać szczegółową wiedzę z następujących obszarów:

• Systemy pokładowe – zagadnienia projektowania pokładowych systemów sterowania lotem;
• Elektronika i elektrotechnika – znajomość zagadnień z zakresu elektroniki i elektrotechniki, lotniczych systemów nawigacyjnych i radiokomunikacyjnych;
• Teoria sterowania – zrozumienie teoretycznych podstaw sterowania;
• Procesy techniczne – praktyczna znajomość procesów realizowanych w ramach obsługi technicznej statków powietrznych, ze szczególnym uwzględnieniem napraw i modyfikacji elementów systemów awionicznych i elektrycznych;
• Przepisy branżowe – znajomość przepisów PART-145 i PART-66 oraz standardów lotniczych.

Umiejętności techniczne

W praktyce zawodowej przydają się następujące umiejętności:

• czytanie schematów elektrycznych,
• posługiwanie się narzędziami pomiarowymi, takimi jak oscyloskop i multimetr,
• znajomość środowiska Matlab/Simulink,
• obsługa programów MS Office,
• projektowanie narzędzi i GSE (ground support equipment),
• opracowywanie i aktualizacja dokumentacji wykonawczej.

Kompetencje miękkie

W codziennej pracy liczą się również:

• sumienność, rzetelność i zaangażowanie w pracy,
• umiejętność pracy w zespole,
• umiejętność pracy pod presją czasu,
• gotowość do przetwarzania dużej ilości danych.

Wymagania urzędowe

Do pracy niezbędne są również poniższe wymagania formalne:

• Język angielski – na poziomie minimum B2, zarówno w komunikacji ustnej, jak i w rozumieniu dokumentacji technicznej;
• Prawo jazdy – kategoria B;
• Szkolenia lotnicze – ukończone co najmniej jedno szkolenie na typ samolotu.

Ścieżka kariery i rozwoju

Początek kariery

Absolwent kierunku Lotnictwo i Kosmonautyka zazwyczaj rozpoczyna pracę w przemyśle lotniczym lub ośrodkach obsługi technicznej samolotów. Wielu pracodawców oczekuje co najmniej 2–3 lat doświadczenia na podobnym stanowisku lub w obszarze obsługi statków powietrznych.

Certyfikacje i licencje

Po odbyciu stosownej praktyki zawodowej inżynier awionik może uzyskać licencje PART-66; najczęściej dotyczą one poniższych kategorii:

Licencje te umożliwiają samodzielną pracę przy obsłudze technicznej statków powietrznych i otwierają nowe możliwości zawodowe.

Możliwości rozwoju

Inżynier awionik może:

• specjalizować się w konkretnych systemach awionicznych (nawigacyjnych, sterowania, komunikacji),
• awansować na stanowiska kierownicze lub koordynacyjne w zespołach inżynieryjnych,
• przechodzić do pracy w badaniach i rozwoju (B+R) nad nowoczesnymi technologiami lotniczymi,
• prowadzić zajęcia dydaktyczne na uczelniach technicznych,
• pracować w międzynarodowych projektach lotniczych,
• stosować zdobytą wiedzę w innych gałęziach przemysłu, zwłaszcza w zakładach realizujących zadania dla lotnictwa i kosmonautyki.

Branże i sektory pracy

Inżynier awionik może znaleźć zatrudnienie w następujących sektorach:

Produkcja lotnicza

W sektorze produkcyjnym możliwe miejsca pracy to:

• przedsiębiorstwa produkujące samoloty, śmigłowce, szybowce,
• producenci systemów i urządzeń awionicznych,
• firmy zajmujące się produkcją komponentów do systemów pokładowych.

Serwis i obsługa techniczna

W obszarze MRO i obsługi liniowej/bazowej zatrudnienie oferują:

• autoryzowane centra obsługowe linii lotniczych,
• serwisy dla samolotów wąsko- i szerokokadłubowych,
• warsztaty zajmujące się naprawą i konserwacją sprzętu lotniczego,
• ośrodki obsługi technicznej samolotów.

Sektor publiczny i obronny

W sektorze publicznym i obronnym inżynierowie awionicy pracują m.in. w:

• Wojskowym Instytucie Technicznym Uzbrojenia,
• instytucjach zajmujących się obroną narodową,
• ośrodkach badawczych i rozwojowych wspieranych przez Europejski Fundusz Rozwoju.

Edukacja

W edukacji są to m.in. uczelnie techniczne prowadzące kierunek Lotnictwo i Kosmonautyka oraz instytuty naukowo-badawcze.

Inne sektory

Poza lotnictwem inżynierowie awionicy znajdują pracę w zakładach pracujących na rzecz lotnictwa i kosmonautyki oraz w przedsiębiorstwach wdrażających nowoczesną technologię lotniczą.

Warunki pracy i benefity

Pracownicy na stanowisku inżyniera awionika mogą korzystać z:

• stabilnych warunków zatrudnienia i umowy o pracę,
• prywatnej opieki medycznej,
• aplikacji do nauki języków obcych,
• atrakcyjnych zniżek na bilety lotnicze,
• możliwości udziału w projektach współfinansowanych przez Unię Europejską,
• dostępu do nowoczesnego sprzętu i laboratoriów technicznych.