Inspektor pracy – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Małgorzata Gręda
5 min. czytania

Kod zawodu ZUS dla inspektora pracy to 242214.

Poniżej znajdziesz pasujące kody PKD wraz z krótkim opisem zastosowania:

Kod PKD Opis
38.22.Z Przetwarzanie i unieszkodliwianie odpadów niebezpiecznych
74.90.Z Pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna, gdzie indziej niesklasyfikowana
84.11.Z Kierowanie podstawowymi rodzajami działalności publicznej
84.13.Z Kierowanie w zakresie efektywności gospodarowania
84.23.Z Wymiar sprawiedliwości

Inspektor pracy to kluczowa figura w systemie ochrony praw pracowniczych, nadzorująca i kontrolująca przestrzeganie przez pracodawców prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP). Jako pracownik Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), działa na rzecz legalności zatrudnienia, prewencji wypadków i edukacji społecznej.

Czym zajmuje się inspektor pracy?

Inspektor pracy pełni nadzór nad przestrzeganiem prawa pracy w zakładach pracy na terenie właściwego okręgowego inspektoratu PIP. Główny zakres działań obejmuje:

  • prowadzenie kontroli w przedsiębiorstwach pod kątem zgodności z przepisami prawa pracy, w tym legalności zatrudnienia i zasad BHP,
  • badanie przyczyn wypadków przy pracy oraz analizę zagrożeń powodujących choroby zawodowe,
  • edukację pracodawców i pracowników w zakresie praw i obowiązków pracowniczych,
  • promocję prawa pracy i BHP poprzez udział w targach, konferencjach, szkoleniach i prelekcjach.

W odróżnieniu od społecznego inspektora pracy (wybranego spośród załogi firmy, pełniącego służbę społeczną), inspektor państwowy jest profesjonalnym organem kontroli państwa, wyposażonym w szersze uprawnienia administracyjne i sankcyjne.

Obowiązki inspektora pracy

Obowiązki inspektora koncentrują się na prewencji i egzekwowaniu prawa. Kluczowe zadania to:

  • nadzór nad przestrzeganiem przepisów prawa pracy, w tym układów zbiorowych, regulaminów pracy, czasu pracy, urlopów, ochrony kobiet, młodocianych, osób niepełnosprawnych oraz świadczeń z tytułu wypadków i chorób zawodowych,
  • kontrola warunków BHP: stanu budynków, maszyn, urządzeń, procesów technologicznych, wyposażenia w osłony i sprzęt ochronny osobisty,
  • uczestnictwo w ustalaniu okoliczności wypadków przy pracy i kontroli środków zapobiegawczych,
  • kontrola przestrzegania przepisów ochrony środowiska naturalnego w zakładach pracy,
  • opiniowanie planów poprawy BHP i rehabilitacji zawodowej oraz monitorowanie ich realizacji,
  • działania edukacyjne na rzecz aktywnego udziału pracowników w kształtowaniu bezpiecznych warunków pracy.

W przypadku stwierdzenia naruszeń inspektor wydaje zalecenia pisemne z terminem realizacji, a w sytuacjach zagrożenia życia – natychmiastowe żądania usunięcia uchybień.

Wymagania i kwalifikacje do zostania inspektorem pracy

Aby zostać inspektorem pracy w PIP, wymagane są:

  • wyższe wykształcenie (preferowane prawnicze, ekonomiczne lub techniczne związane z BHP),
  • znajomość przepisów prawa pracy, BHP i ochrony środowiska,
  • umiejętności analityczne, komunikacyjne i interpersonalne do prowadzenia kontroli i edukacji,
  • gotowość do pracy w terenie, w tym podróży służbowych.

Rekrutacja odbywa się poprzez konkursy ogłoszone przez okręgowe inspektoraty PIP. Kandydaci przechodzą egzaminy kwalifikacyjne i okres próbny.

Ścieżka kariery i rozwój zawodowy

Ścieżka kariery zaczyna się od stanowiska młodszego inspektora pracy, po którym następuje awans na inspektora, a następnie starszego inspektora lub naczelnika wydziału. Rozwój obejmuje:

  • szkolenia wewnętrzne PIP z zakresu prawa pracy, BHP i metod kontroli,
  • specjalizacje w branżach wysokiego ryzyka (np. budownictwo, przemysł chemiczny),
  • możliwość awansu do kierowniczych stanowisk w okręgowych inspektoratach lub centrali PIP w Warszawie.

To stabilna praca w służbie publicznej, z przewidywalnymi warunkami zatrudnienia i dostępem do świadczeń socjalnych.

Gdzie pracować jako inspektor pracy? firmy i branże

Inspektorzy pracy zatrudnieni są głównie w Państwowej Inspekcji Pracy (centrala i 16 okręgowych inspektoratów), działając w każdym regionie Polski. Kontrolują zakłady pracy we wszystkich branżach, z naciskiem na te wysokiego ryzyka:

Branża / sektor Przykładowe kody PKD Powód szczególnego nadzoru
Przetwarzanie odpadów niebezpiecznych 38.22.Z Wysokie ryzyko wypadków i zanieczyszczeń.
Działalność profesjonalna i techniczna 74.90.Z Złożone procesy technologiczne.
Administracja publiczna 84.11.Z, 84.13.Z Efektywność i zgodność z prawem pracy w urzędach.
Wymiar sprawiedliwości 84.23.Z Specyficzne warunki pracy w sądach i prokuraturach.
Przemysł, budownictwo, handel różne Legalność zatrudnienia i BHP w dużych zakładach.

Inspektorzy nie pracują w firmach prywatnych na etacie, lecz kontrolują je jako organ zewnętrzny. Wyjątkiem są społeczni inspektorzy pracy, działający wewnątrz przedsiębiorstw.

Uprawnienia i odpowiedzialność

Inspektorzy mają szerokie prawa: wgląd w dokumenty, wstęp do zakładów w godzinach pracy, żądanie wyjaśnień i nałożenie kar administracyjnych. W sytuacjach bezpośredniego zagrożenia mogą wstrzymać prace. Odpowiedzialność obejmuje obiektywizm i poufność informacji.

Zobacz też:

Ilustrator, Iluzjonista, Imitator efektów dźwiękowych, Impregnator drewna, Informator lotniskowej służby informacji powietrznej, Informator ruchu pasażerskiego, Informator służby informacji powietrznej, Informatyk, Informatyk medyczny, Inkasent, Inspektor bezpieczeństwa i higieny pracy, Inspektor bezpieczeństwa żeglugi, Inspektor budowlany, Inspektor budowy dróg, Inspektor budowy mostów, Inspektor do spraw miar i wag, Inspektor do spraw obrotu hurtowego lekami, Inspektor do spraw wytwarzania Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego, Inspektor dozoru jądrowego, Inspektor dozoru technicznego, Inspektor farmaceutyczny, Inspektor hotelowy, Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego, Inspektor kontroli handlu i usług, Inspektor kontroli skarbowej, Inspektor nadzoru bankowego, Inspektor nadzoru budowlanego, Inspektor obrony cywilnej, Inspektor ochrony danych, Inspektor ochrony przeciwpożarowej, Inspektor ochrony radiologicznej, Inspektor ochrony środowiska, Inspektor rybołówstwa morskiego, Inspektor sanitarny, Inspicjent, Instalator systemów alarmowych, Instalator systemów alarmowych przeciwkradzieżowych, Instalator systemów telewizji przemysłowej, Instruktor amatorskiego ruchu artystycznego, Instruktor fitness, Instruktor gimnastyki korekcyjnej, Instruktor higieny, Instruktor hipoterapii, Instruktor jazdy konnej, Instruktor nauki jazdy, Instruktor odnowy biologicznej, Instruktor praktycznej nauki zawodu, Instruktor rekreacji ruchowej, Instruktor rytmiki, Instruktor sportów ekstremalnych, Instruktor sportów siłowych, Instruktor sportu, Instruktor sportu osób niepełnosprawnych, Instruktor strzałowy, Instruktor sztuki walki, Instruktor tańca, Instruktor techniki jazdy, Instruktor terapii uzależnień, Instrumentalista, Intendent, Interwent kryzysowy, Introligator, Introligator galanteryjny, Introligator poligraficzny, Inwentaryzator, Inżynier akustyk, Inżynier automatyki i robotyki, Inżynier awionik, Inżynier biocybernetyki i inżynierii biomedycznej, Inżynier budownictwa – budowle i drogi wodne, Inżynier budownictwa – budownictwo ogólne, Inżynier budownictwa – budownictwo przemysłowe, Inżynier budownictwa – linie, węzły i stacje kolejowe, Inżynier budownictwa – urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier budownictwa – wyburzanie obiektów, Inżynier budownictwa okrętowego, Inżynier budowy dróg, Inżynier budowy mostów, Inżynier chłodnictwa i klimatyzacji, Inżynier dekontaminacji – skażenia promieniotwórcze, Inżynier elektroenergetyk, Inżynier elektroenergetyk kolejowych sieci i podstacji trakcyjnych, Inżynier elektronik, Inżynier elektryk, Inżynier elektryk automatyk, Inżynier energetyki, Inżynier geodeta – fotogrametria i teledetekcja, Inżynier geodeta – geodezja górnicza, Inżynier geodeta – geodezja inżynieryjno-przemysłowa, Inżynier geodeta – geodezja urządzania terenów rolnych i leśnych, Inżynier geodeta – geodezyjne pomiary podstawowe i satelitarne, Inżynier geodeta – geomatyka, Inżynier geodeta – kataster i gospodarka nieruchomościami, Inżynier geofizyk – geofizyka górnicza, Inżynier geolog – geologia górnicza i poszukiwawcza, Inżynier geolog – hydrologia górnicza, Inżynier geotechnik, Inżynier gospodarki przestrzennej, Inżynier górnik – górnictwo odkrywkowe, Inżynier górnik – górnictwo otworowe, Inżynier górnik – górnictwo podziemne, Inżynier górnik – wiertnictwo, Inżynier hutnik, Inżynier Internetu rzeczy, Inżynier inżynierii chemicznej, Inżynier inżynierii kosmicznej i satelitarnej, Inżynier inżynierii materiałowej, Inżynier inżynierii materiałów syntetycznych, Inżynier inżynierii środowiska – gazowe urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier inżynierii środowiska – gospodarka wodna i hydrologia, Inżynier inżynierii środowiska – instalacje sanitarne, Inżynier inżynierii środowiska – melioracje, Inżynier inżynierii środowiska – oczyszczanie miast i gospodarka odpadami, Inżynier inżynierii środowiska – systemy wodociągowe i kanalizacyjne, Inżynier kliniczny, Inżynier leśnictwa, Inżynier mechanik – cieplno-mechaniczne urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia do obróbki metali, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia energetyczne, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia przemysłowe, Inżynier mechanik – mechanika precyzyjna, Inżynier mechanik – środki transportu, Inżynier mechanik – technologia mechaniczna, Inżynier mechanik lotniczy, Inżynier mechanizacji rolnictwa, Inżynier mechatronik, Inżynier normowania pracy, Inżynier odlewnik, Inżynier ogrodnictwa, Inżynier optyk, Inżynier organizacji i planowania produkcji, Inżynier papiernictwa, Inżynier poligrafii, Inżynier postępowania z odpadami promieniotwórczymi, Inżynier pożarnictwa, Inżynier procesu malowania, Inżynier rolnictwa, Inżynier ruchu drogowego, Inżynier ruchu kolejowego, Inżynier rybactwa, Inżynier spawalnik, Inżynier sprzedaży, Inżynier sprzedaży technologii i usług teleinformatycznych, Inżynier systemów bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, Inżynier systemów i sieci komputerowych, Inżynier systemów zabezpieczeń technicznych osób i mienia, Inżynier techniki świetlnej, Inżynier technologii betonów, Inżynier technologii ceramiki, Inżynier technologii chemicznej, Inżynier technologii drewna, Inżynier technologii przetwórstwa skóry, Inżynier technologii szkła, Inżynier technologii żywności, Inżynier teleinformatyk, Inżynier telekomunikacji, Inżynier transportu drogowego, Inżynier transportu kolejowego, Inżynier urządzeń i systemów energetyki odnawialnej, Inżynier urządzeń zabezpieczenia i sterowania ruchem kolejowym, Inżynier utrzymania ruchu, Inżynier włókiennik, Inżynier zaopatrzenia, transportu i magazynowania, Inżynier zootechniki

Podziel się artykułem
Redaktorka / coach
Follow:
Założycielka i redaktorka ccProgres, od ponad 15 lat pasjonuje się innowacjami w biznesie i rozwojem osobistym. Z doświadczeniem zdobytym w pracy z ponad 100 firmami, łączy praktyczną wiedzę z najnowszymi trendami, aby inspirować innych do osiągania sukcesów. Jej misją jest wspieranie ludzi i organizacji w odkrywaniu pełni ich potencjału.