Kod zawodu ZUS: 214603
Inżynier górnik pracujący w górnictwie podziemnym może być zatrudniony w przedsiębiorstwach klasyfikowanych pod następujące kody PKD:
- PKD 05.10.Z – wydobywanie węgla kamiennego;
- PKD 05.20.Z – wydobywanie węgla brunatnego (lignitu);
- PKD 06.10.Z – górnictwo ropy naftowej;
- PKD 06.20.Z – górnictwo gazu ziemnego;
- PKD 07.10.Z – górnictwo rud żelaza;
- PKD 07.21.Z – górnictwo rud uranu i toru;
- PKD 07.29.Z – górnictwo pozostałych rud metali nieżelaznych;
- PKD 08.11.Z – wydobywanie kamieni ozdobnych oraz kamienia dla potrzeb budownictwa, skał wapiennych, gipsu, kredy i łupków;
- PKD 08.12.Z – wydobywanie żwiru i piasku; wydobywanie gliny i kaolinu;
- PKD 08.91.Z – wydobywanie minerałów dla przemysłu chemicznego oraz do produkcji nawozów.
Czym zajmuje się inżynier górnik – górnictwo podziemne?
Inżynier górnik to specjalista odpowiedzialny za projektowanie, planowanie oraz nadzorowanie procesów wydobycia surowców mineralnych ze złóż podziemnych. Zawód łączy pracę biurową z działalnością w terenie, w wyrobiskach górniczych.
W biurze inżynier planuje i zarządza projektami wydobywczymi, prowadzi studia wykonalności oraz ocenia złoża surowców pod kątem ich opłacalności. Na podstawie odwiertów próbnych i prac rozpoznawczych przygotowuje dokumentację, która decyduje o kierunkach eksploatacji.
W terenie inżynier nadzoruje na bieżąco procesy wydobywcze, odpowiada za bezpieczeństwo pracowników w wyrobiskach i optymalizuje operacje. Celem jest utrzymanie wysokiej efektywności przy bezwzględnym przestrzeganiu zasad bezpieczeństwa.
Główne obowiązki i zadania
Praktyczna działalność inżyniera górnika obejmuje szeroki zakres czynności:
- planowanie i dokumentacja – opracowuje dokumentację techniczną eksploatacji złóż, organizuje i nadzoruje ruch zakładu górniczego oraz jego elementów składowych;
- udostępnianie złóż – kieruje udostępnianiem kolejnych części złoża (szyby, przekopy), nadzoruje rozcinkę pokładów chodnikami węglowymi i kamienno‑węglowymi;
- kierowanie robotami eksploatacyjnymi – dobiera systemy eksploatacji i sposób urabiania oraz ładowania urobku (mechanizacja pełna lub częściowa) i nadzoruje ich realizację;
- bezpieczeństwo i zagrożenia naturalne – nadzoruje roboty strzałowe i gospodarkę środkami strzałowymi, rozpoznaje i zwalcza zagrożenia: wdarcia wód, metan i CO₂, wzmożone ciśnienie górotworu, tąpania, wyrzuty gazów i skał, wybuchowość pyłu węglowego, samozapłon węgla oraz pożary podziemne;
- obudowa wyrobisk – nadzoruje obudowę (zmechanizowaną, indywidualną stalową lub drewnianą) oraz likwidację pustek poprzez zawał, podsadzkę hydrauliczną lub suchą;
- transport i logistyka – organizuje transport urobku, materiałów i urządzeń w obrębie kopalni;
- urządzenia wspomagające – kieruje montażem urządzeń wentylacji, klimatyzacji, instalacji odmetanowania oraz działaniami ratownictwa górniczego;
- nadzór prawny – egzekwuje przepisy górnicze, geologiczne, ochrony środowiska, bhp i ppoż.;
- prace naukowo‑badawcze – prowadzi badania i wdrożenia w zakresie technologii i techniki górniczej oraz zagrożeń naturalnych.
Cele i wymagania zawodu
Inżynier górnik organizuje pracę tak, aby maksymalnie wykorzystać złoże przy jednoczesnej minimalizacji szkód dla środowiska. Wydobywanie węgla kamiennego ze złóż podziemnych powinno zapewniać:
- maksymalną efektywność gospodarczą,
- niezbędne bezpieczeństwo i higienę pracy dla załóg zatrudnionych pod ziemią,
- minimalizację ujemnego wpływu eksploatacji na otoczenie,
- pełną zgodność z prawem górniczym oraz przepisami i unormowaniami wykonawczymi.
Obszary działalności i branże
Inżynier górnik – górnictwo podziemne pracuje w zakładach wydobywających różne surowce mineralne, zależnie od regionu i dostępnych złóż. Główne sektory obejmują:
- Wydobywanie węgla – węgiel kamienny i węgiel brunatny (lignit);
- Wydobywanie ropy naftowej i gazu ziemnego – eksploatacja złóż podziemnych;
- Górnictwo metali – rudy żelaza, metali nieżelaznych, uranu i toru;
- Górnictwo surowców skalnych – kamienie ozdobne, kamień budowlany, skały wapienne, gips, kreda, łupki;
- Górnictwo surowców do produkcji – żwir, piasek, glina, kaolin;
- Górnictwo minerałów chemicznych – surowce dla przemysłu chemicznego i produkcji nawozów.
Wymagania edukacyjne i ścieżka kariery
Stanowisko inżyniera górnika – górnictwo podziemne wymaga wykształcenia wyższego na kierunkach górniczych lub pokrewnych. Absolwenci specjalności „górnictwo podziemne” dzięki praktykom w uczelniach technicznych i znajomości języków obcych mogą podjąć pracę w polskich i zagranicznych zakładach górniczych.
Ścieżka kariery dla inżyniera górnika może obejmować:
- stanowiska początkowe – młodszy inżynier, specjalista ds. projektów górniczych;
- stanowiska średniego szczebla – kierownik wydobycia, koordynator prac górniczych, kierownik operacyjny;
- stanowiska kierownicze – kierownik kopalni, dyrektor ds. operacyjnych, wicedyrektor techniczny;
- specjalizacje – bezpieczeństwo górnicze, ochrona środowiska, innowacyjne technologie wydobywcze, zarządzanie zasobami naturalnymi.
Kompetencje i umiejętności niezbędne
Zawód wymaga połączenia umiejętności technicznych, zarządczych i interpersonalnych:
- wiedzę techniczną z zakresu górnictwa podziemnego,
- umiejętność projektowania i planowania operacji wydobywczych,
- kompetencje w zakresie bezpieczeństwa pracy i zarządzania ryzykiem,
- znajomość przepisów prawnych dotyczących górnictwa,
- umiejętność kierowania zespołami i pracownikami,
- zdolność szybkiego podejmowania decyzji w warunkach zagrożenia,
- wiedzę z zakresu ochrony środowiska,
- umiejętności analityczne i rozwiązywania problemów,
- nastawienie na ciągłe doskonalenie procesów.
Warunki pracy
Praca łączy obowiązki biurowe i terenowe w podziemnych wyrobiskach, często na głębokościach sięgających nawet 1000 metrów. Stanowisko wymaga gotowości do pracy w wymagającym, zmiennym środowisku oraz odpowiedzialności za bezpieczeństwo załogi.
Typowe warunki i wymagania obejmują:
- pracę w warunkach podziemnych,
- ekspozycję na naturalne zagrożenia górnicze,
- konieczność pracy zmianowej,
- odpowiedzialność za bezpieczeństwo pracowników,
- ciągłą edukację i uaktualnianie wiedzy,
- perspektywę zatrudnienia w Polsce i za granicą.
Zawód inżyniera górnika – górnictwo podziemne jest dla osób zainteresowanych technologią, bezpieczeństwem i zarządzaniem dużymi operacjami, gotowych do pracy w wymagających warunkach pod ziemią.
Zobacz też:
Ilustrator, Iluzjonista, Imitator efektów dźwiękowych, Impregnator drewna, Informator lotniskowej służby informacji powietrznej, Informator ruchu pasażerskiego, Informator służby informacji powietrznej, Informatyk, Informatyk medyczny, Inkasent, Inspektor bezpieczeństwa i higieny pracy, Inspektor bezpieczeństwa żeglugi, Inspektor budowlany, Inspektor budowy dróg, Inspektor budowy mostów, Inspektor do spraw miar i wag, Inspektor do spraw obrotu hurtowego lekami, Inspektor do spraw wytwarzania Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego, Inspektor dozoru jądrowego, Inspektor dozoru technicznego, Inspektor farmaceutyczny, Inspektor hotelowy, Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego, Inspektor kontroli handlu i usług, Inspektor kontroli skarbowej, Inspektor nadzoru bankowego, Inspektor nadzoru budowlanego, Inspektor obrony cywilnej, Inspektor ochrony danych, Inspektor ochrony przeciwpożarowej, Inspektor ochrony radiologicznej, Inspektor ochrony środowiska, Inspektor pracy, Inspektor rybołówstwa morskiego, Inspektor sanitarny, Inspicjent, Instalator systemów alarmowych, Instalator systemów alarmowych przeciwkradzieżowych, Instalator systemów telewizji przemysłowej, Instruktor amatorskiego ruchu artystycznego, Instruktor fitness, Instruktor gimnastyki korekcyjnej, Instruktor higieny, Instruktor hipoterapii, Instruktor jazdy konnej, Instruktor nauki jazdy, Instruktor odnowy biologicznej, Instruktor praktycznej nauki zawodu, Instruktor rekreacji ruchowej, Instruktor rytmiki, Instruktor sportów ekstremalnych, Instruktor sportów siłowych, Instruktor sportu, Instruktor sportu osób niepełnosprawnych, Instruktor strzałowy, Instruktor sztuki walki, Instruktor tańca, Instruktor techniki jazdy, Instruktor terapii uzależnień, Instrumentalista, Intendent, Interwent kryzysowy, Introligator, Introligator galanteryjny, Introligator poligraficzny, Inwentaryzator, Inżynier akustyk, Inżynier automatyki i robotyki, Inżynier awionik, Inżynier biocybernetyki i inżynierii biomedycznej, Inżynier budownictwa – budowle i drogi wodne, Inżynier budownictwa – budownictwo ogólne, Inżynier budownictwa – budownictwo przemysłowe, Inżynier budownictwa – linie, węzły i stacje kolejowe, Inżynier budownictwa – urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier budownictwa – wyburzanie obiektów, Inżynier budownictwa okrętowego, Inżynier budowy dróg, Inżynier budowy mostów, Inżynier chłodnictwa i klimatyzacji, Inżynier dekontaminacji – skażenia promieniotwórcze, Inżynier elektroenergetyk, Inżynier elektroenergetyk kolejowych sieci i podstacji trakcyjnych, Inżynier elektronik, Inżynier elektryk, Inżynier elektryk automatyk, Inżynier energetyki, Inżynier geodeta – fotogrametria i teledetekcja, Inżynier geodeta – geodezja górnicza, Inżynier geodeta – geodezja inżynieryjno-przemysłowa, Inżynier geodeta – geodezja urządzania terenów rolnych i leśnych, Inżynier geodeta – geodezyjne pomiary podstawowe i satelitarne, Inżynier geodeta – geomatyka, Inżynier geodeta – kataster i gospodarka nieruchomościami, Inżynier geofizyk – geofizyka górnicza, Inżynier geolog – geologia górnicza i poszukiwawcza, Inżynier geolog – hydrologia górnicza, Inżynier geotechnik, Inżynier gospodarki przestrzennej, Inżynier górnik – górnictwo odkrywkowe, Inżynier górnik – górnictwo otworowe, Inżynier górnik – wiertnictwo, Inżynier hutnik, Inżynier Internetu rzeczy, Inżynier inżynierii chemicznej, Inżynier inżynierii kosmicznej i satelitarnej, Inżynier inżynierii materiałowej, Inżynier inżynierii materiałów syntetycznych, Inżynier inżynierii środowiska – gazowe urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier inżynierii środowiska – gospodarka wodna i hydrologia, Inżynier inżynierii środowiska – instalacje sanitarne, Inżynier inżynierii środowiska – melioracje, Inżynier inżynierii środowiska – oczyszczanie miast i gospodarka odpadami, Inżynier inżynierii środowiska – systemy wodociągowe i kanalizacyjne, Inżynier kliniczny, Inżynier leśnictwa, Inżynier mechanik – cieplno-mechaniczne urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia do obróbki metali, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia energetyczne, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia przemysłowe, Inżynier mechanik – mechanika precyzyjna, Inżynier mechanik – środki transportu, Inżynier mechanik – technologia mechaniczna, Inżynier mechanik lotniczy, Inżynier mechanizacji rolnictwa, Inżynier mechatronik, Inżynier normowania pracy, Inżynier odlewnik, Inżynier ogrodnictwa, Inżynier optyk, Inżynier organizacji i planowania produkcji, Inżynier papiernictwa, Inżynier poligrafii, Inżynier postępowania z odpadami promieniotwórczymi, Inżynier pożarnictwa, Inżynier procesu malowania, Inżynier rolnictwa, Inżynier ruchu drogowego, Inżynier ruchu kolejowego, Inżynier rybactwa, Inżynier spawalnik, Inżynier sprzedaży, Inżynier sprzedaży technologii i usług teleinformatycznych, Inżynier systemów bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, Inżynier systemów i sieci komputerowych, Inżynier systemów zabezpieczeń technicznych osób i mienia, Inżynier techniki świetlnej, Inżynier technologii betonów, Inżynier technologii ceramiki, Inżynier technologii chemicznej, Inżynier technologii drewna, Inżynier technologii przetwórstwa skóry, Inżynier technologii szkła, Inżynier technologii żywności, Inżynier teleinformatyk, Inżynier telekomunikacji, Inżynier transportu drogowego, Inżynier transportu kolejowego, Inżynier urządzeń i systemów energetyki odnawialnej, Inżynier urządzeń zabezpieczenia i sterowania ruchem kolejowym, Inżynier utrzymania ruchu, Inżynier włókiennik, Inżynier zaopatrzenia, transportu i magazynowania, Inżynier zootechniki
