Kod zawodu ZUS – 214608
Kody PKD (Polska Klasyfikacja Działalności):
- PKD 05.20.Z – wydobywanie węgla brunatnego (lignitu);
- PKD 06.10.Z – górnictwo ropy naftowej;
- PKD 06.20.Z – górnictwo gazu ziemnego;
- PKD 07.10.Z – górnictwo rud żelaza;
- PKD 07.21.Z – górnictwo rud uranu i toru;
- PKD 07.29.Z – górnictwo pozostałych rud metali nieżelaznych;
- PKD 09.10.Z – działalność usługowa wspomagająca eksploatację złóż ropy naftowej i gazu ziemnego;
- PKD 09.90.Z – działalność usługowa wspomagająca pozostałe górnictwo i wydobywanie;
- PKD 43.13.Z – wykonywanie wykopów i wierceń geologiczno-inżynierskich.
Charakterystyka zawodu
Inżynier geofizyk w dziedzinie geofizyki górniczej to specjalista zajmujący się badaniem budowy geologicznej Ziemi oraz monitorowaniem procesów fizycznych zachodzących w górotworze.
Zawód wymaga zaawansowanej wiedzy z zakresu fizyki, geologii i technologii pomiarowej, połączonej ze zdolnością do analizy danych i prognozowania zagrożeń.
Zawód łączy pracę teoretyczną i praktyczną, integrując laboratoryjne analizy z pracą w terenie – zarówno w kraju, jak i za granicą.
Główne zadania i obowiązki
Zakres obowiązków inżyniera geofizyka obejmuje następujące obszary:
Badania i dokumentacja
Najważniejsze działania w tym obszarze to:
- prowadzenie badań nad lokalizacją złóż surowców oraz sporządzanie dokumentacji prac geofizycznych,
- weryfikacja materiałów sejsmicznych i zaliczanie produkcji dziennej zgodnie z obowiązującymi instrukcjami,
- kontrola realizacji badań sejsmicznych według projektu technicznego oraz bieżąca weryfikacja i analiza jakości uzyskiwanych materiałów.
Pomiary i analiza zagrożeń
Do kluczowych zadań pomiarowych i analitycznych należą:
- wykonywanie pomiarów cech złoża i skał otaczających (geomechanicznych, sejsmicznych, elektrooporowych), w tym ocena stanu spękania, porowatości i innych cech warstw w kontekście zagrożenia tąpaniami,
- prognozowanie i analizowanie zagrożeń tąpaniami, określanie aktywności sejsmoakustycznej oraz sejsmicznej górotworu,
- określanie parametrów źródła wstrząsu: lokalizacji, energii sejsmicznej i teoretycznego modelu mechanizmu wstrząsu,
- określanie stanu naprężeniowo-deformacyjnego w górotworze oraz zaburzeń w strukturze pokładów.
Monitorowanie i prognozowanie
W zakresie monitoringu i prognozowania inżynier geofizyk odpowiada za:
- rejestrowanie i analizowanie aktywności sejsmicznej górotworu oraz tworzenie geofizycznych modeli niszczenia skał,
- monitorowanie i prognozowanie warunków eksploatacji złoża oraz zagrożeń jej towarzyszących,
- wykonywanie pomiarów, interpretacji i oceny wpływu wstrząsów na obiekty powierzchniowe, w tym badań stref nadkładu,
- badanie parametrów charakteryzujących ogniska wstrząsów oraz ich mechanizmów w aspekcie oceny zagrożenia sejsmicznego.
Metodologia i opracowywanie wyników
W zakresie metod i opracowań wyników realizowane są m.in. następujące czynności:
- opracowywanie danych z pomiarów, przygotowywanie ekspertyz i wizualizacji szczegółowych wykresów, map, diagramów i tabel,
- opracowywanie nowych metod i standardów geofizycznych oraz dostosowywanie ich możliwości pomiarowych do warunków kopalni,
- stosowanie tomografii sejsmicznej do wyznaczania stref wzmożonych naprężeń oraz rozpoznawania zaburzeń geologicznych pokładu węgla (uskoki, wymycia),
- opracowywanie ekspertyz geologiczno-górniczych na zlecenie kopalni.
Ocena wpływu środowiskowego
Ocena oddziaływania na środowisko obejmuje:
- określanie wpływu eksploatacji złóż na środowisko,
- określanie wpływu wstrząsów górniczych na środowisko naturalne wraz z właściwą bazą pomiarową (aparatura sejsmometryczna),
- dokonanie oceny efektu sejsmicznego prac strzelniczych w podziemnych i odkrywkowych zakładach górniczych.
Dodatkowe obowiązki
Do dodatkowych zadań w ramach stanowiska należą:
- nadzorowanie robót górniczych wykonywanych na potrzeby zakładu górniczego,
- nadzorowanie produkcji przenośnej aparatury sejsmoakustycznej,
- projektowanie i wykonywanie sieci sejsmologicznych wraz ze specjalistycznym oprogramowaniem,
- przestrzeganie przepisów BHP, ppoż. oraz Prawa geologicznego i górniczego.
Wymagania i kompetencje
Kwalifikacje formalne
Wymagane jest wykształcenie wyższe w zakresie geofizyki, geologii lub pokrewnych specjalności, a także znajomość zaawansowanych metod i aparatury rejestrującej wstrząsy.
Kompetencje techniczne
Najważniejsze kompetencje techniczne obejmują:
- opanowanie specjalistycznych programów komputerowych do wizualizacji i analizy danych geofizycznych,
- sprawną obsługę komputera w zakresie pakietu Microsoft Office (w szczególności Word i Excel),
- umiejętność pracy z aparaturą sejsmometryczną i sejsmoakustyczną,
- wiedzę z zakresu tomografii sejsmicznej i modelowania geofizycznego.
Kompetencje miękkie
W pracy cenione są następujące cechy i umiejętności:
- precyzja i ścisłość w pracy,
- umiejętność analizy złożonych danych,
- zdolność do pracy w zespole,
- dyspozycyjność,
- dobra organizacja pracy,
- umiejętność komunikacji zawodowej,
- gotowość do pracy w terenie i podróży służbowych.
Wymagania dodatkowe
Dodatkowo mile widziane są:
- prawo jazdy kategorii B,
- znajomość języka angielskiego na poziomie komunikatywnym,
- aktualna wiedza z zakresu regulacji prawnych dotyczących górnictwa.
Miejsca pracy i branże
Inżynier geofizyk może znaleźć zatrudnienie w zróżnicowanych sektorach:
- Instytucje badawcze i akademickie – instytuty badawcze, uniwersytety i uczelnie wyższe;
- Górnictwo – kopalnie węgla, rud, soli, zakłady górnicze;
- Przemysł naftowy i gazowy – firmy poszukujące i eksploatujące ropę naftową i gaz ziemny;
- Przedsiębiorstwa geofizyczne – firmy specjalizujące się w usługach geofizycznych;
- Budownictwo – firmy budowlane, szczególnie zaangażowane w roboty podzagrażające czy fundamentowanie;
- Ochrona środowiska – instytucje zajmujące się monitorowaniem i oceną wpływu na środowisko naturalne;
- Międzynarodowe stacje badawcze – możliwość pracy na stacjach arktycznych, oceanicznych i w innych lokalizacjach na całym świecie.
Ścieżka kariery i rozwoju
Etap początkowy
Absolwent studiów pierwszego stopnia rozpoczyna pracę jako asystent lub młodszy specjalista, pracując pod nadzorem doświadczonych inżynierów. Na tym etapie zdobywa praktyczne umiejętności i poznaje specjalizacje zawodowe.
Rozwój kariery
Przykładowe kierunki rozwoju obejmują:
- specjalizację w wybranej branży (górnictwo węgla, ropa i gaz, badania sejsmiczne),
- podnoszenie kwalifikacji poprzez studia drugiego stopnia (magisterskie),
- zdobywanie certyfikatów i specjalizacji zawodowych,
- prowadzenie własnych projektów badawczych,
- publikowanie wyników badań w czasopismach naukowych.
Możliwości awansu
Ścieżki awansu mogą prowadzić do stanowisk:
- Stanowiska kierownicze – kierownik grupy sejsmicznej, kierownik laboratorium, lider projektów;
- Funkcje eksperckie – główny specjalista ds. geofizyki, konsultant;
- Stanowiska akademickie – prowadzący zajęcia, adiunkt, profesor;
- Praca międzynarodowa – możliwość pracy w zagranicznych strukturach badawczych i przemysłowych.
Rozwój wiedzy
Aby utrzymać wysoki poziom kompetencji, warto:
- uczestniczyć w szkoleniach z zakresu nowych metod geofizycznych,
- realizować kursy obsługi specjalistycznego oprogramowania,
- odbywać kursy z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy w górnictwie,
- brać udział w konferencjach naukowych i zawodowych,
- wymieniać doświadczenia z międzynarodową społecznością geofizyczną.
Zalety i wyzwania zawodu
Zalety
Najczęściej wskazywane atuty pracy na tym stanowisku to:
- Prestiż zawodowy – zawód naukowca i eksperta;
- Autonomia – wolność w podejmowaniu decyzji badawczych i metodologicznych;
- Różnorodność – praca łączy aspekty teoretyczne z praktycznymi;
- Mobilność – możliwość pracy na całym świecie;
- Znaczenie społeczne – realny wpływ na bezpieczeństwo górników i ochronę środowiska;
- Kontakt z przyrodą – praca w terenie i obcowanie z naturalnymi procesami.
Wyzwania
Do najczęstszych trudności w zawodzie należą:
- praca w warunkach trudnych (głębokie podziemia, wymagające warunki klimatyczne),
- odpowiedzialność za bezpieczeństwo górników,
- konieczność ciągłego doskonalenia w szybko zmieniającej się technologii,
- wymagająca analitycznie praca z dużymi zbiorami danych,
- projekty mogą wymagać częstych podróży.
Perspektywy zawodowe
Zawód inżyniera geofizyka w obszarze geofizyki górniczej pozostaje istotny ze względu na:
- ciągłe zapotrzebowanie na surowce naturalne,
- wzrost znaczenia bezpieczeństwa pracy w górnictwie,
- rozwijające się metody monitorowania i prognozowania zagrożeń,
- międzynarodowe standardy dotyczące eksploatacji złóż,
- rosnące wymagania w zakresie ochrony środowiska.
Perspektywy zawodowe są stabilne, szczególnie dla specjalistów z doświadczeniem i certyfikatami potwierdzającymi kompetencje.
Pakiet świadczeń
Typowy pracodawca (przedsiębiorstwo górnicze lub geofizyczne) oferuje:
- stabilne zatrudnienie na podstawie umowy o pracę,
- premię miesięczną i kwartalną,
- nagrodę roczną z okazji Dnia Górnika,
- dodatkowy dzień wolny z okazji Dnia Górnika,
- prywatną opiekę medyczną,
- pakiet świadczeń socjalnych (karta sportowa, dofinansowanie do wypoczynku, bony podarunkowe),
- pracowniczy program emerytalny.
Zobacz też:
Ilustrator, Iluzjonista, Imitator efektów dźwiękowych, Impregnator drewna, Informator lotniskowej służby informacji powietrznej, Informator ruchu pasażerskiego, Informator służby informacji powietrznej, Informatyk, Informatyk medyczny, Inkasent, Inspektor bezpieczeństwa i higieny pracy, Inspektor bezpieczeństwa żeglugi, Inspektor budowlany, Inspektor budowy dróg, Inspektor budowy mostów, Inspektor do spraw miar i wag, Inspektor do spraw obrotu hurtowego lekami, Inspektor do spraw wytwarzania Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego, Inspektor dozoru jądrowego, Inspektor dozoru technicznego, Inspektor farmaceutyczny, Inspektor hotelowy, Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego, Inspektor kontroli handlu i usług, Inspektor kontroli skarbowej, Inspektor nadzoru bankowego, Inspektor nadzoru budowlanego, Inspektor obrony cywilnej, Inspektor ochrony danych, Inspektor ochrony przeciwpożarowej, Inspektor ochrony radiologicznej, Inspektor ochrony środowiska, Inspektor pracy, Inspektor rybołówstwa morskiego, Inspektor sanitarny, Inspicjent, Instalator systemów alarmowych, Instalator systemów alarmowych przeciwkradzieżowych, Instalator systemów telewizji przemysłowej, Instruktor amatorskiego ruchu artystycznego, Instruktor fitness, Instruktor gimnastyki korekcyjnej, Instruktor higieny, Instruktor hipoterapii, Instruktor jazdy konnej, Instruktor nauki jazdy, Instruktor odnowy biologicznej, Instruktor praktycznej nauki zawodu, Instruktor rekreacji ruchowej, Instruktor rytmiki, Instruktor sportów ekstremalnych, Instruktor sportów siłowych, Instruktor sportu, Instruktor sportu osób niepełnosprawnych, Instruktor strzałowy, Instruktor sztuki walki, Instruktor tańca, Instruktor techniki jazdy, Instruktor terapii uzależnień, Instrumentalista, Intendent, Interwent kryzysowy, Introligator, Introligator galanteryjny, Introligator poligraficzny, Inwentaryzator, Inżynier akustyk, Inżynier automatyki i robotyki, Inżynier awionik, Inżynier biocybernetyki i inżynierii biomedycznej, Inżynier budownictwa – budowle i drogi wodne, Inżynier budownictwa – budownictwo ogólne, Inżynier budownictwa – budownictwo przemysłowe, Inżynier budownictwa – linie, węzły i stacje kolejowe, Inżynier budownictwa – urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier budownictwa – wyburzanie obiektów, Inżynier budownictwa okrętowego, Inżynier budowy dróg, Inżynier budowy mostów, Inżynier chłodnictwa i klimatyzacji, Inżynier dekontaminacji – skażenia promieniotwórcze, Inżynier elektroenergetyk, Inżynier elektroenergetyk kolejowych sieci i podstacji trakcyjnych, Inżynier elektronik, Inżynier elektryk, Inżynier elektryk automatyk, Inżynier energetyki, Inżynier geodeta – fotogrametria i teledetekcja, Inżynier geodeta – geodezja górnicza, Inżynier geodeta – geodezja inżynieryjno-przemysłowa, Inżynier geodeta – geodezja urządzania terenów rolnych i leśnych, Inżynier geodeta – geodezyjne pomiary podstawowe i satelitarne, Inżynier geodeta – geomatyka, Inżynier geodeta – kataster i gospodarka nieruchomościami, Inżynier geolog – geologia górnicza i poszukiwawcza, Inżynier geolog – hydrologia górnicza, Inżynier geotechnik, Inżynier gospodarki przestrzennej, Inżynier górnik – górnictwo odkrywkowe, Inżynier górnik – górnictwo otworowe, Inżynier górnik – górnictwo podziemne, Inżynier górnik – wiertnictwo, Inżynier hutnik, Inżynier Internetu rzeczy, Inżynier inżynierii chemicznej, Inżynier inżynierii kosmicznej i satelitarnej, Inżynier inżynierii materiałowej, Inżynier inżynierii materiałów syntetycznych, Inżynier inżynierii środowiska – gazowe urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier inżynierii środowiska – gospodarka wodna i hydrologia, Inżynier inżynierii środowiska – instalacje sanitarne, Inżynier inżynierii środowiska – melioracje, Inżynier inżynierii środowiska – oczyszczanie miast i gospodarka odpadami, Inżynier inżynierii środowiska – systemy wodociągowe i kanalizacyjne, Inżynier kliniczny, Inżynier leśnictwa, Inżynier mechanik – cieplno-mechaniczne urządzenia, instalacje i sieci energetyczne, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia do obróbki metali, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia energetyczne, Inżynier mechanik – maszyny i urządzenia przemysłowe, Inżynier mechanik – mechanika precyzyjna, Inżynier mechanik – środki transportu, Inżynier mechanik – technologia mechaniczna, Inżynier mechanik lotniczy, Inżynier mechanizacji rolnictwa, Inżynier mechatronik, Inżynier normowania pracy, Inżynier odlewnik, Inżynier ogrodnictwa, Inżynier optyk, Inżynier organizacji i planowania produkcji, Inżynier papiernictwa, Inżynier poligrafii, Inżynier postępowania z odpadami promieniotwórczymi, Inżynier pożarnictwa, Inżynier procesu malowania, Inżynier rolnictwa, Inżynier ruchu drogowego, Inżynier ruchu kolejowego, Inżynier rybactwa, Inżynier spawalnik, Inżynier sprzedaży, Inżynier sprzedaży technologii i usług teleinformatycznych, Inżynier systemów bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, Inżynier systemów i sieci komputerowych, Inżynier systemów zabezpieczeń technicznych osób i mienia, Inżynier techniki świetlnej, Inżynier technologii betonów, Inżynier technologii ceramiki, Inżynier technologii chemicznej, Inżynier technologii drewna, Inżynier technologii przetwórstwa skóry, Inżynier technologii szkła, Inżynier technologii żywności, Inżynier teleinformatyk, Inżynier telekomunikacji, Inżynier transportu drogowego, Inżynier transportu kolejowego, Inżynier urządzeń i systemów energetyki odnawialnej, Inżynier urządzeń zabezpieczenia i sterowania ruchem kolejowym, Inżynier utrzymania ruchu, Inżynier włókiennik, Inżynier zaopatrzenia, transportu i magazynowania, Inżynier zootechniki
