Kod zawodu ZUS: 335909. Kod ten klasyfikuje stanowisko inspektora Inspekcji Transportu Drogowego (ITD), którego podstawowym zadaniem jest kontrola przestrzegania przepisów w zakresie transportu drogowego oraz niezarobkowego krajowego i międzynarodowego przewozu samochodowego.
Poniżej zestawienie pasujących kodów PKD wraz z opisem:
| Kod PKD | Opis |
|---|---|
| 49.41.Z | transport drogowy towarów |
| 49.31.Z | transport lądowy pasażerski miejski i podmiejski |
| 49.32.Z | działalność taksówek osobowych |
| 49.39.Z | pozostały transport lądowy pasażerski |
| 49.50.B | transport rurociągowy pozostałych towarów |
| 49.50.A | transport rurociągami paliw gazowych |
| 50.40.Z | transport wodny śródlądowy towarów |
| 52.10.A | magazynowanie i przechowywanie paliw gazowych |
| 52.10.B | magazynowanie i przechowywanie pozostałych towarów |
| 52.22.B | działalność usługowa wspomagająca transport śródlądowy |
Inspektor ITD to specjalista odpowiedzialny za egzekwowanie prawa w transporcie drogowym, dbający o bezpieczeństwo na drogach oraz zgodność z przepisami unijnymi i krajowymi.
Czym zajmuje się inspektor Inspekcji Transportu Drogowego?
Inspektor ITD działa w ramach Inspekcji Transportu Drogowego, powołanej ustawą z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Organizacja podlega Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego oraz wojewódzkim inspektorom w administracji zespolonej. Głównym celem ITD jest kontrola przestrzegania przepisów w przewozach drogowych pojazdami samochodowymi – zarówno krajowych, jak i międzynarodowych, zarobkowych i niezarobkowych.
Inspektorzy prowadzą kontrole na drogach (np. na autostradach) i w siedzibach firm, weryfikując stan techniczny pojazdów, dokumenty przewoźników, dane z tachografów oraz zgodność z przepisami o czasie pracy kierowców. Dysponują uprawnieniami do legitymowania, badania dokumentów, zatrzymywania pojazdów do usunięcia usterek i rejestrowania naruszeń kamerami. W skrajnych przypadkach stwierdzone naruszenia mogą prowadzić do utraty licencji transportowej.
Obowiązki inspektora ITD
Kluczowe obowiązki, wynikające z ustawy o transporcie drogowym, obejmują:
- Kontrola przepisów ruchu drogowego – w oparciu o ustawę Prawo o ruchu drogowym, z naciskiem na bezpieczeństwo i eliminowanie najpoważniejszych naruszeń;
- Weryfikacja warunków przewozu – sprawdzanie rodzaju przewożonych ładunków i wymaganej dokumentacji, także w transporcie zbiorowym;
- Kontrola opłat elektronicznych – nadzór nad prawidłowością uiszczania e-myta i innych opłat drogowych;
- Nadzór nad czasem pracy kierowców – analiza danych z tachografów i kart kierowców pod kątem rozporządzenia (WE) nr 561/2006 oraz umowy AETR, w tym pobieranie danych w cyklach 28–90 dni;
- Postępowania administracyjne – prowadzenie spraw dotyczących licencji wspólnotowej, zezwoleń na transport międzynarodowy, kabotażu, świadectw kierowcy i certyfikatów;
- Reputacja i uprawnienia – czynności dotyczące dobrej reputacji przewoźników oraz weryfikacji zezwoleń zagranicznych.
Podczas kontroli drogowej inspektor ma obowiązek wylegitymować się (stopień, imię, nazwisko, powód), a kierowca – okazać wymagane dokumenty. Kontrole w firmach obejmują m.in. ewidencję czasu pracy i ważność licencji.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać inspektorem ITD, kandydat powinien spełniać następujące kryteria:
- Wykształcenie wyższe – preferowane kierunki: transport, prawo lub administracja;
- Znajomość przepisów – ustawa o transporcie drogowym, Prawo o ruchu drogowym, regulacje UE (np. 561/2006);
- Uprawnienia do kontroli drogowej – legitymacja służbowa, dostęp do oznakowanego pojazdu i środków łączności;
- Umiejętności techniczne – obsługa tachografów, analiza danych o czasie pracy (również z okresu do 56 dni wstecz);
- Rekrutacja i szkolenie – nabór w GITD lub WITD, zdanie egzaminów oraz odbycie przeszkolenia wstępnego.
Wynagrodzenie w oficjalnych źródłach nie jest wyszczególnione; jako pracownik administracji państwowej inspektor podlega tabelom płac właściwego urzędu.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Typowa ścieżka rozwoju wygląda następująco:
- Początek kariery – po rekrutacji w GITD lub WITD nowi inspektorzy przechodzą szkolenie wprowadzające (obsługa tachografów, przepisy, procedury);
- Rozwój – możliwy awans na starszego inspektora, naczelnika posterunku lub funkcje kierownicze w inspektoracie wojewódzkim;
- Specjalizacje – m.in. kontrole międzynarodowe (AETR) lub praca w CANARD (Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym);
- Szkolenia ciągłe – regularne kursy z nowelizacji prawa, systemów ITD i bezpieczeństwa, w tym szkolenia z pobierania i analizy danych z tachografów.
Perspektywy – stabilne zatrudnienie w służbie publicznej z rosnącym zapotrzebowaniem, które napędza dynamiczny rozwój branży transportowej.
Gdzie pracować jako inspektor ITD?
Stanowisko jest charakterystyczne dla sektora publicznego i obejmuje m.in. następujące miejsca pracy:
- Główny Inspektorat Transportu Drogowego (GITD) – centrala w Warszawie oraz CANARD;
- Wojewódzkie Inspektoraty Transportu Drogowego (WITD) – 16 jednostek w każdym województwie (np. Kraków, Poznań, Gdańsk);
- Posterunki ITD – kontrole na drogach, autostradach oraz w siedzibach przedsiębiorstw transportowych.
To urząd państwowy – zatrudnienie w sektorze prywatnym nie występuje. Branże powiązane to przede wszystkim transport drogowy towarów i pasażerski (PKD 49.xx) oraz logistyka i magazynowanie (PKD 52.xx).
Wyzwania i perspektywy zawodu
Do głównych wyzwań należą manipulacje tachografami, naruszenia czasu pracy oraz opór części kierowców, jednak inspektorzy działają w oparciu o silne podstawy prawne i nowoczesne narzędzia. Znaczenie zawodu rośnie wraz z digitalizacją procesów – coraz szersze wykorzystanie kamer i systemów telematycznych zwiększa skuteczność kontroli.
Zawód przyciąga osoby z pasją do porządku i prawa, gotowe do pracy zarówno w terenie, jak i w biurze, z realnym wpływem na bezpieczeństwo ruchu drogowego.
Zobacz też:
Ilustrator, Iluzjonista, Imitator efektów dźwiękowych, Impregnator drewna, Informator lotniskowej służby informacji powietrznej, Informator ruchu pasażerskiego, Informator służby informacji powietrznej, Informatyk, Informatyk medyczny, Inkasent, Inspektor bezpieczeństwa i higieny pracy, Inspektor bezpieczeństwa żeglugi, Inspektor budowlany, Inspektor budowy dróg, Inspektor budowy mostów, Inspektor do spraw miar i wag, Inspektor do spraw obrotu hurtowego lekami, Inspektor do spraw wytwarzania Głównego Inspektoratu Farmaceutycznego, Inspektor dozoru jądrowego, Inspektor dozoru technicznego, Inspektor farmaceutyczny, Inspektor hotelowy, Inspektor kontroli handlu i usług, Inspektor kontroli skarbowej, Inspektor nadzoru bankowego, Inspektor nadzoru budowlanego, Inspektor obrony cywilnej, Inspektor ochrony danych, Inspektor ochrony przeciwpożarowej, Inspektor ochrony radiologicznej, Inspektor ochrony środowiska, Inspektor pracy, Inspektor rybołówstwa morskiego, Inspektor sanitarny, Inspicjent, Instalator systemów alarmowych, Instalator systemów alarmowych przeciwkradzieżowych, Instalator systemów telewizji przemysłowej, Instruktor amatorskiego ruchu artystycznego, Instruktor fitness, Instruktor gimnastyki korekcyjnej, Instruktor higieny, Instruktor hipoterapii, Instruktor jazdy konnej, Instruktor nauki jazdy, Instruktor odnowy biologicznej, Instruktor praktycznej nauki zawodu, Instruktor rekreacji ruchowej, Instruktor rytmiki, Instruktor sportów ekstremalnych, Instruktor sportów siłowych, Instruktor sportu