Kod zawodu ZUS dla lekarza – specjalisty rehabilitacji medycznej to 221260. Pasujące kody PKD to przede wszystkim 86.90.A – działalność fizjoterapeutyczna, co obejmuje usługi związane z rehabilitacją medyczną.
Lekarz specjalista rehabilitacji medycznej rozpoznaje i leczy zaburzenia sprawności różnych narządów i układów, będące następstwem chorób organicznych, wad, urazów, zabiegów chirurgicznych czy innych przyczyn. Posługuje się odpowiednią aparaturą, metodami i technikami rehabilitacyjnymi, a także podejmuje działania na rzecz promocji zdrowia i zapobiegania inwalidztwu.
Czym zajmuje się lekarz rehabilitacji medycznej?
Lekarz rehabilitacji medycznej odgrywa kluczową rolę w procesie przywracania pacjentom pełnej sprawności, szczególnie w zakresie układu ruchu, nerwowego, krążenia, oddechowego i trawiennego.
Diagnozuje problemy zdrowotne, opracowuje indywidualne plany terapeutyczne i koordynuje wielospecjalistyczną opiekę, współpracując z fizjoterapeutami, ortopedami czy neurologami. Zajmuje się zarówno ostrymi urazami (np. po wypadkach), jak i przewlekłymi schorzeniami (np. po operacjach serca, resekcji płuc czy z protezami kończyn), redukując ból, przywracając zakres ruchu, siłę mięśniową i kontrolę nerwowo‑mięśniową.
Celem jest nie tylko leczenie fizyczne, ale też adaptacja do samodzielnego życia, pracy i aktywności społecznej, w tym przekwalifikowanie zawodowe osób o niskiej sprawności.
Obowiązki i zadania zawodowe
Obowiązki lekarza rehabilitacji są kompleksowe i obejmują zarówno pracę diagnostyczną, terapeutyczną, jak i administracyjną. Główne zadania to:
- badanie podmiotowe i przedmiotowe – określanie potrzeb rehabilitacji, kontrola postępów oraz budowanie relacji sprzyjającej współpracy pacjenta;
- pozyskiwanie informacji i współpraca – komunikacja z lekarzem prowadzącym schorzenia podstawowe i wymiana danych klinicznych;
- próby czynnościowe – wykonywanie badań, takich jak ergometria, spirometria, tonometria, EKG, monitoring holterowski oraz badania elektrodiagnostyczne układu mięśniowo‑nerwowego;
- interpretacja wyników i plan leczenia – planowanie rehabilitacji medycznej, psychologicznej, społecznej i zawodowej;
- kompleksowe leczenie rehabilitacyjne – koordynacja fizykoterapii, kinezyterapii i terapii zajęciowej we współpracy z innymi specjalistami;
- nadzór nad adaptacją i przekwalifikowaniem – wspieranie osób z obniżoną sprawnością (m.in. po operacjach serca, ze stomią, z uszkodzeniami nerwowymi) w powrocie do aktywności;
- dokumentacja medyczna i formalności – prowadzenie dokumentacji, wypisywanie skierowań, wniosków sanatoryjnych, na sprzęt rehabilitacyjny/inwalidzki, recept i zwolnień;
- konsultacje i orzecznictwo – wsparcie dla innych specjalności oraz przygotowywanie orzeczeń do celów inwalidzkich, zatrudnienia i sądownictwa;
- stałe podnoszenie kwalifikacji – udział w kształceniu podyplomowym i ustawicznym.
Dodatkowe zadania
Wśród dodatkowych zadań znajdują się:
- kierowanie placówką rehabilitacji medycznej – organizacja pracy zespołu, nadzór nad jakością i bezpieczeństwem świadczeń;
- szkolenia i działalność naukowa – udział w doskonaleniu zawodowym innych pracowników medycznych, prowadzenie badań i publikowanie wyników;
- diagnoza funkcjonalna i zaopatrzenie – ustalanie diagnozy funkcjonalnej, kierowanie na badania (np. RM, TK, RTG, EMG), dobór ortez i środków pomocniczych oraz monitorowanie postępów z modyfikacją planu.
Edukacja pacjenta i jasna informacja o stanie zdrowia oraz postępach terapii wspierają motywację i zaangażowanie w proces leczenia.
Wymagania i ścieżka kariery
Aby zostać lekarzem specjalistą rehabilitacji medycznej, potrzebne jest wykształcenie wyższe medyczne (6‑letnie studia lekarskie) zakończone uzyskaniem tytułu lekarza lub lekarza dentysty, staż podyplomowy (13 miesięcy) i specjalizacja w rehabilitacji medycznej (5 lat, w tym szkolenia teoretyczne i praktyczne). Wymagane są umiejętności diagnostyczne, empatia, współpraca interdyscyplinarna oraz ciągłe doskonalenie (kursy, kongresy).
Ścieżka kariery
Przykładowa ścieżka kariery wygląda następująco:
- Ukończenie studiów medycznych i stażu podyplomowego.
- Specjalizacja w rehabilitacji medycznej (szkolenie rezydenckie lub pozarezydenckie).
- Praca w szpitalach, przychodniach lub prywatnych gabinetach.
- Rozwój: kierowanie oddziałami, badania naukowe, działalność dydaktyczna lub własna praktyka.
Specjaliści w trakcie specjalizacji mogą nadzorować fizjoterapię pod okiem doświadczonego lekarza.
Miejsca pracy i branże
Lekarze rehabilitacji pracują w:
- placówkach publicznych i prywatnych – szpitale rehabilitacyjne, oddziały szpitalne, poradnie rehabilitacyjne, sanatoria;
- centrach medycznych i przychodniach – wielospecjalistyczne zespoły (z kardiologami, neurologami, fizjoterapeutami);
- firmach ortopedycznych i rehabilitacyjnych – dobieranie sprzętu, konsultacje i wsparcie pacjentów;
- własnych gabinetach – prowadzenie praktyki (np. pod kodem PKD 86.90.A) lub kierowanie placówkami;
- branżach pokrewnych – ochrona zdrowia, fizjoterapia, medycyna sportowa, profilaktyka inwalidztwa.
Zapotrzebowanie na specjalistów jest wysokie ze względu na starzejące się społeczeństwo i rosnącą liczbę urazów oraz chorób przewlekłych.
Perspektywy rozwoju i znaczenie zawodu
Zawód oferuje stabilność, realny wpływ na poprawę jakości życia pacjentów oraz możliwości awansu (np. ordynator, ekspert sądowy).
Lekarz rehabilitacji nie tylko leczy, ale wspiera powrót do pełnego funkcjonowania w społeczeństwie, minimalizując ryzyko inwalidztwa. Współpraca interdyscyplinarna (z pielęgniarkami, fizjologami) jest kluczowa w programach rehabilitacyjnych, a ciągłe szkolenie pozwala szybko wdrażać nowe terapie i zaawansowane technologie diagnostyczne.
Zobacz też:
Laborant biochemiczny, Laborant budowlany, Laborant chemiczny, Laborant mikrobiologiczny, Laborant nasiennictwa, Laborant w hodowli roślin, Laborant w hodowli zwierząt, Laborant weterynaryjny, Lagowacz, Lakiernik, Lakiernik proszkowy, Lakiernik samochodowy, Lakiernik tworzyw sztucznych, Lakiernik wyrobów drzewnych, Latarnik, Legalizator, Legislator, Lekarz, Lekarz – specjalista alergologii, Lekarz – specjalista anestezjologii i intensywnej terapii, Lekarz – specjalista angiologii, Lekarz – specjalista audiologii i foniatrii, Lekarz – specjalista balneologii i medycyny fizykalnej, Lekarz – specjalista chirurgii dziecięcej, Lekarz – specjalista chirurgii klatki piersiowej, Lekarz – specjalista chirurgii naczyniowej, Lekarz – specjalista chirurgii ogólnej, Lekarz – specjalista chirurgii onkologicznej, Lekarz – specjalista chirurgii plastycznej, Lekarz – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz – specjalista chorób płuc, Lekarz – specjalista chorób płuc dzieci, Lekarz – specjalista chorób wewnętrznych, Lekarz – specjalista chorób zakaźnych, Lekarz – specjalista dermatologii i wenerologii, Lekarz – specjalista diabetologii, Lekarz – specjalista diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz – specjalista endokrynologii, Lekarz – specjalista endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości, Lekarz – specjalista endokrynologii i diabetologii dziecięcej, Lekarz – specjalista epidemiologii, Lekarz – specjalista farmakologii klinicznej, Lekarz – specjalista gastroenterologii, Lekarz – specjalista gastroenterologii dziecięcej, Lekarz – specjalista genetyki klinicznej, Lekarz – specjalista geriatrii, Lekarz – specjalista ginekologii onkologicznej, Lekarz – specjalista hematologii, Lekarz – specjalista hipertensjologii, Lekarz – specjalista immunologii klinicznej, Lekarz – specjalista intensywnej terapii, Lekarz – specjalista kardiochirurgii, Lekarz – specjalista kardiologii, Lekarz – specjalista kardiologii dziecięcej, Lekarz – specjalista medycyny lotniczej, Lekarz – specjalista medycyny morskiej i tropikalnej, Lekarz – specjalista medycyny nuklearnej, Lekarz – specjalista medycyny paliatywnej, Lekarz – specjalista medycyny pracy, Lekarz – specjalista medycyny ratunkowej, Lekarz – specjalista medycyny rodzinnej, Lekarz – specjalista medycyny sądowej, Lekarz – specjalista medycyny sportowej, Lekarz – specjalista medycyny transportu, Lekarz – specjalista mikrobiologii lekarskiej, Lekarz – specjalista nefrologii, Lekarz – specjalista nefrologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neonatologii, Lekarz – specjalista neurochirurgii, Lekarz – specjalista neurologii, Lekarz – specjalista neurologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neuropatologii, Lekarz – specjalista okulistyki, Lekarz – specjalista onkologii i hematologii dziecięcej, Lekarz – specjalista onkologii klinicznej, Lekarz – specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii dziecięcej, Lekarz – specjalista patomorfologii, Lekarz – specjalista pediatrii, Lekarz – specjalista pediatrii metabolicznej, Lekarz – specjalista perinatologii, Lekarz – specjalista położnictwa i ginekologii, Lekarz – specjalista psychiatrii, Lekarz – specjalista psychiatrii dzieci i młodzieży, Lekarz – specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, Lekarz – specjalista radioterapii onkologicznej, Lekarz – specjalista reumatologii, Lekarz – specjalista seksuologii, Lekarz – specjalista toksykologii klinicznej, Lekarz – specjalista transfuzjologii klinicznej, Lekarz – specjalista transplantologii klinicznej, Lekarz – specjalista urologii, Lekarz – specjalista urologii dziecięcej, Lekarz – specjalista zdrowia publicznego, Lekarz dentysta, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz dentysta – specjalista epidemiologii, Lekarz dentysta – specjalista ortodoncji, Lekarz dentysta – specjalista periodontologii, Lekarz dentysta – specjalista protetyki stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii dziecięcej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii zachowawczej z endodoncją, Lekarz dentysta – specjalista zdrowia publicznego, lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia, Lekarz ordynator oddziału, Lekarz weterynarii, Lekarz weterynarii – specjalista chirurgii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób drobiu i ptaków ozdobnych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób koni, Lekarz weterynarii – specjalista chorób owadów użytkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób przeżuwaczy, Lekarz weterynarii – specjalista chorób psów i kotów, Lekarz weterynarii – specjalista chorób ryb, Lekarz weterynarii – specjalista chorób trzody chlewnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt futerkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt nieudomowionych, Lekarz weterynarii – specjalista epizootiologii i administracji weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista higieny zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego, Lekarz weterynarii – specjalista prewencji weterynaryjnej i higieny pasz, Lekarz weterynarii – specjalista radiologii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista rozrodu zwierząt, Lekarz weterynarii – specjalista użytkowania i patologii zwierząt laboratoryjnych, Lekarz weterynarii – specjalista weterynaryjnej diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz ze specjalizacją I stopnia, Lektor dialogów filmowych i radiowych, Lektor języka obcego, Licytator, Liczarz, Likwidator szkód, Listonosz, Lobbysta, Logopeda, Ludwisarz, Lustrzarz, Lutowacz, Ładowacz, Ładowacz nieczystości płynnych, Ładowacz nieczystości stałych, Łazienkowa, Łubiankarz