Kod zawodu ZUS dla lekarza – specjalisty medycyny rodzinnej to 221236.
Pasujące kody PKD do prowadzenia działalności medycznej obejmują m.in.:
- 86.21.Z – praktyka lekarska ogólna;
- 86.22.Z – praktyka lekarska specjalistyczna;
- 86.10.Z – działalność szpitali;
- 86.90.B – działalność pogotowia ratunkowego;
- 86.90.A – działalność fizjoterapeutyczna;
- 86.90.C – praktyka pielęgniarek i położnych;
- 86.90.D – działalność paramedyczna;
- 84.12.Z – kierowanie w zakresie działalności związanej z ochroną zdrowia;
- 84.25.Z – ochrona przeciwpożarowa.
Lekarz specjalista medycyny rodzinnej, znany także jako lekarz rodzinny lub lekarz POZ, sprawuje kompleksową opiekę nad pacjentami wszystkich grup wiekowych – od dzieci po seniorów – w ramach populacji przypisanej do jego praktyki.
Diagnozuje choroby na wczesnym etapie, prowadzi leczenie ambulatoryjne, koordynuje dalszą diagnostykę oraz udziela pierwszej pomocy w nagłych wypadkach. Wykonuje podstawowe badania (np. EKG, pomiar ciśnienia, badanie per rectum, cewnikowanie pęcherza, wstępna ocena dna oka) oraz kładzie nacisk na profilaktykę i promocję zdrowia.
Czym się zajmuje lekarz specjalista medycyny rodzinnej?
Lekarz rodzinny jest pierwszym kontaktem pacjenta z systemem ochrony zdrowia, koordynując całą ścieżkę diagnostyki, leczenia i profilaktyki. Zajmuje się:
- diagnostyką i leczeniem – chorób ostrych i przewlekłych u dorosłych, dzieci i młodzieży, w tym infekcji, chorób serca, cukrzycy i nadciśnienia;
- profilaktyką i promocją zdrowia – kwalifikacją do szczepień, bilansami zdrowia dzieci, monitorowaniem czynników ryzyka (otyłość, palenie), poradami dotyczącymi stylu życia;
- badaniami i drobnymi zabiegami – EKG, USG tętna płodu, osłuchiwaniem naczyń, realizacją wizyt domowych, udzielaniem pierwszej pomocy;
- koordynacją opieki – kierowaniem na badania (laboratoryjne, obrazowe, TK klatki piersiowej), do specjalistów, na rehabilitację, do sanatoriów oraz do programów zdrowotnych (np. CHUK, Karta DILO);
- wystawianiem dokumentów – recept („S” dla 65+, „DZ” dla 18-), e-skierowań, e-zwolnień oraz zaświadczeń (np. OL-9 do ZUS, o stanie zdrowia do sanatorium, orzeczeń sanitarno-epidemiologicznych), a także zgłoszeń NOP i chorób zakaźnych.
Każdy ubezpieczony w NFZ może wybrać lekarza rodzinnego bez skierowania. Świadczenia są bezpłatne w ramach kontraktu z NFZ, a prywatnie – odpłatne.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać specjalistą medycyny rodzinnej, lekarz musi posiadać:
- dyplom lekarza medycyny i ukończony staż podyplomowy – podstawowe uprawnienia do wykonywania zawodu;
- specjalizację w medycynie rodzinnej – 4 lata (208 tygodni + 4 dni), lub równoważne kwalifikacje: specjalizacja II stopnia w medycynie ogólnej, bądź I/II stopnia w pediatrii uzupełniona kursem z medycyny rodzinnej;
- uprawnienia w trakcie szkolenia – lekarze-rezydenci mogą pełnić obowiązki w POZ pod nadzorem, z ograniczonymi uprawnieniami (np. recepty „S”/„DZ”, wizyty domowe).
Uprawnienia zależą od umowy z NFZ i definicji lekarza POZ (specjalista medycyny rodzinnej, rezydent tej dziedziny, interniści lub pediatrzy po odpowiednim kursie).
Obowiązki lekarza specjalisty medycyny rodzinnej
Obowiązki obejmują opiekę holistyczną nad rodziną i społecznością lokalną:
- organizację świadczeń – przyjmowanie pacjentów w gabinecie, udzielanie teleporad, realizacja wizyt domowych;
- wczesną diagnostykę i terapię – stawianie rozpoznań, podejmowanie decyzji terapeutycznych, monitorowanie efektów leczenia;
- profilaktykę populacyjną – patronaże, bilanse zdrowia, kwalifikacje do szczepień, edukację zdrowotną;
- dokumentację i orzecznictwo – wystawianie e-recept, e-skierowań, e-zwolnień oraz zaświadczeń (np. do pracy, rodziny zastępczej, pełnomocnictw pocztowych);
- czynności formalno-prawne – orzekanie o zgonach (przy spełnieniu warunków) oraz w sprawie ciężkich upośledzeń prenatalnych.
W ramach kontraktu z NFZ lekarz POZ realizuje budżet na badania i świadczenia, w tym opiekę koordynowaną.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Ścieżka kariery
- Studia medyczne (6 lat) + staż podyplomowy (1 rok).
- Egzamin specjalizacyjny i 4-letnia rezydentura w medycynie rodzinnej (staże w ambulatorium, chirurgii, POZ).
- Praca jako lekarz POZ w przychodniach lub w praktyce prywatnej.
- Możliwość dalszych specjalizacji (np. choroby wewnętrzne, pediatria) lub rozwoju w kierunku zarządzania placówką.
Rozwój
Stałe szkolenia, kursy (np. onkologia, CHUK), a także awans na koordynatora POZ, kierownika przychodni lub konsultanta wojewódzkiego. Perspektywy zatrudnienia są stabilne z uwagi na niedobór kadr w POZ.
Gdzie pracować – firmy i branże
Lekarze medycyny rodzinnej pracują głównie w:
| Miejsce pracy | Charakterystyka | Przykładowe kody PKD |
|---|---|---|
| Przychodnie POZ (publiczne/niepubliczne) | Kontrakt NFZ, opieka nad listą pacjentów | 86.21.Z, 86.22.Z |
| Prywatne gabinety i kliniki | Odpłatne wizyty, elastyczne godziny | 86.22.Z |
| Szpitale i oddziały | Izby przyjęć, konsultacje | 86.10.Z |
| Pogotowie ratunkowe | Pierwsza pomoc, wizyty domowe | 86.90.B |
| Placówki fizjoterapii, opieki domowej | Rehabilitacja, koordynacja | 86.90.A, 86.90.D |
| Instytucje publiczne | Sanepid, kierowanie służbami zdrowia | 84.12.Z, 84.25.Z |
Możliwa jest własna praktyka oraz praca zdalna (teleporady). Branże: ochrona zdrowia, usługi społeczne, ratownictwo.
Perspektywy i znaczenie zawodu
Specjalista medycyny rodzinnej jest kluczowy dla systemu ochrony zdrowia, redukując obciążenie szpitali dzięki wczesnej interwencji. Zapewnia ciągłość opieki w starzejącym się społeczeństwie i przy wysokiej częstości chorób przewlekłych. Zawód łączy medycynę z elementami społecznymi, oferując stabilność i różnorodność ścieżek rozwoju.
Zobacz też:
Laborant biochemiczny, Laborant budowlany, Laborant chemiczny, Laborant mikrobiologiczny, Laborant nasiennictwa, Laborant w hodowli roślin, Laborant w hodowli zwierząt, Laborant weterynaryjny, Lagowacz, Lakiernik, Lakiernik proszkowy, Lakiernik samochodowy, Lakiernik tworzyw sztucznych, Lakiernik wyrobów drzewnych, Latarnik, Legalizator, Legislator, Lekarz, Lekarz – specjalista alergologii, Lekarz – specjalista anestezjologii i intensywnej terapii, Lekarz – specjalista angiologii, Lekarz – specjalista audiologii i foniatrii, Lekarz – specjalista balneologii i medycyny fizykalnej, Lekarz – specjalista chirurgii dziecięcej, Lekarz – specjalista chirurgii klatki piersiowej, Lekarz – specjalista chirurgii naczyniowej, Lekarz – specjalista chirurgii ogólnej, Lekarz – specjalista chirurgii onkologicznej, Lekarz – specjalista chirurgii plastycznej, Lekarz – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz – specjalista chorób płuc, Lekarz – specjalista chorób płuc dzieci, Lekarz – specjalista chorób wewnętrznych, Lekarz – specjalista chorób zakaźnych, Lekarz – specjalista dermatologii i wenerologii, Lekarz – specjalista diabetologii, Lekarz – specjalista diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz – specjalista endokrynologii, Lekarz – specjalista endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości, Lekarz – specjalista endokrynologii i diabetologii dziecięcej, Lekarz – specjalista epidemiologii, Lekarz – specjalista farmakologii klinicznej, Lekarz – specjalista gastroenterologii, Lekarz – specjalista gastroenterologii dziecięcej, Lekarz – specjalista genetyki klinicznej, Lekarz – specjalista geriatrii, Lekarz – specjalista ginekologii onkologicznej, Lekarz – specjalista hematologii, Lekarz – specjalista hipertensjologii, Lekarz – specjalista immunologii klinicznej, Lekarz – specjalista intensywnej terapii, Lekarz – specjalista kardiochirurgii, Lekarz – specjalista kardiologii, Lekarz – specjalista kardiologii dziecięcej, Lekarz – specjalista medycyny lotniczej, Lekarz – specjalista medycyny morskiej i tropikalnej, Lekarz – specjalista medycyny nuklearnej, Lekarz – specjalista medycyny paliatywnej, Lekarz – specjalista medycyny pracy, Lekarz – specjalista medycyny ratunkowej, Lekarz – specjalista medycyny sądowej, Lekarz – specjalista medycyny sportowej, Lekarz – specjalista medycyny transportu, Lekarz – specjalista mikrobiologii lekarskiej, Lekarz – specjalista nefrologii, Lekarz – specjalista nefrologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neonatologii, Lekarz – specjalista neurochirurgii, Lekarz – specjalista neurologii, Lekarz – specjalista neurologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neuropatologii, Lekarz – specjalista okulistyki, Lekarz – specjalista onkologii i hematologii dziecięcej, Lekarz – specjalista onkologii klinicznej, Lekarz – specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii dziecięcej, Lekarz – specjalista patomorfologii, Lekarz – specjalista pediatrii, Lekarz – specjalista pediatrii metabolicznej, Lekarz – specjalista perinatologii, Lekarz – specjalista położnictwa i ginekologii, Lekarz – specjalista psychiatrii, Lekarz – specjalista psychiatrii dzieci i młodzieży, Lekarz – specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, Lekarz – specjalista radioterapii onkologicznej, Lekarz – specjalista rehabilitacji medycznej, Lekarz – specjalista reumatologii, Lekarz – specjalista seksuologii, Lekarz – specjalista toksykologii klinicznej, Lekarz – specjalista transfuzjologii klinicznej, Lekarz – specjalista transplantologii klinicznej, Lekarz – specjalista urologii, Lekarz – specjalista urologii dziecięcej, Lekarz – specjalista zdrowia publicznego, Lekarz dentysta, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz dentysta – specjalista epidemiologii, Lekarz dentysta – specjalista ortodoncji, Lekarz dentysta – specjalista periodontologii, Lekarz dentysta – specjalista protetyki stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii dziecięcej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii zachowawczej z endodoncją, Lekarz dentysta – specjalista zdrowia publicznego, lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia, Lekarz ordynator oddziału, Lekarz weterynarii, Lekarz weterynarii – specjalista chirurgii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób drobiu i ptaków ozdobnych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób koni, Lekarz weterynarii – specjalista chorób owadów użytkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób przeżuwaczy, Lekarz weterynarii – specjalista chorób psów i kotów, Lekarz weterynarii – specjalista chorób ryb, Lekarz weterynarii – specjalista chorób trzody chlewnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt futerkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt nieudomowionych, Lekarz weterynarii – specjalista epizootiologii i administracji weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista higieny zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego, Lekarz weterynarii – specjalista prewencji weterynaryjnej i higieny pasz, Lekarz weterynarii – specjalista radiologii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista rozrodu zwierząt, Lekarz weterynarii – specjalista użytkowania i patologii zwierząt laboratoryjnych, Lekarz weterynarii – specjalista weterynaryjnej diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz ze specjalizacją I stopnia, Lektor dialogów filmowych i radiowych, Lektor języka obcego, Licytator, Liczarz, Likwidator szkód, Listonosz, Lobbysta, Logopeda, Ludwisarz, Lustrzarz, Lutowacz, Ładowacz, Ładowacz nieczystości płynnych, Ładowacz nieczystości stałych, Łazienkowa, Łubiankarz
