Kod zawodu ZUS: 226207. Pasujące kody PKD: 86.23.Z – praktyka lekarska dentystyczna.
Specjalista stomatologii dziecięcej (pedodonta) rozpoznaje, różnicuje i leczy choroby zębów oraz jamy ustnej u dzieci i młodzieży, ze szczególnym uwzględnieniem wad rozwojowych i wad zgryzu.
Prowadzi profilaktykę, badania przesiewowe w przedszkolach i szkołach oraz kieruje do leczenia ortodontycznego, aktywnie uczestnicząc w promocji zdrowia jamy ustnej.
Czym zajmuje się specjalista stomatologii dziecięcej?
Lekarz dentysta tej specjalności zapewnia kompleksową opiekę od okresu niemowlęcego po wiek nastoletni. Kluczowym elementem jest wczesna interwencja, w tym wizyty adaptacyjne przed 12. miesiącem życia, które oswajają dziecko z gabinetem i ograniczają stres.
Do typowych świadczeń i zabiegów należą:
- Ocena ząbkowania – monitorowanie wyrzynania zębów mlecznych i stałych;
- Wczesna interwencja – wizyty adaptacyjne, edukacja rodziców w zakresie karmienia i higieny jamy ustnej;
- Diagnostyka i profilaktyka wad zgryzu – kwalifikacja do leczenia ortodontycznego oraz kierowanie na konsultacje;
- Leczenie zachowawcze – usuwanie próchnicy i odbudowy w zębach mlecznych i stałych;
- Leczenie endodontyczne – leczenie kanałowe zębów stałych zgodnie ze wskazaniami;
- Chirurgia stomatologiczna – atraumatyczne ekstrakcje, zaopatrzenie ran, zabiegi w stanach nagłych;
- Znieczulenia – miejscowe i przewodowe dostosowane do wieku i potrzeb małego pacjenta.
W ramach NFZ świadczenia są bezpłatne i obejmują m.in.:
- czyszczenie zębów (skaling),
- lakowanie i lakierowanie,
- leczenie kanałowe,
- zaopatrzenie ran oraz repozycję zwichnięć żuchwy,
- leczenie aparatami ruchomymi do 12. roku życia,
- organizację opieki w gabinetach szkolnych i dentobusach.
Uczniowie mają prawo do świadczeń w szkołach lub dentobusach z priorytetem poza kolejnością.
Obowiązki i zadania zawodowe
Zakres obowiązków łączy diagnostykę, leczenie, profilaktykę i edukację zdrowotną. Główne zadania to:
- Badanie stomatologiczne – wywiad i badanie przedmiotowe w celu postawienia rozpoznania lub kontroli stanu uzębienia;
- Komunikacja z dzieckiem i rodzicami – wyjaśnianie procedur, łagodzenie lęku, budowanie współpracy;
- Badania dodatkowe – kierowanie na diagnostykę, pobieranie materiału (bakteriologicznego, histologicznego) i interpretacja wyników;
- Znieczulenia i leczenie chorób – znieczulenia miejscowe i przewodowe, leczenie próchnicy, ubytków, chorób przyzębia i błony śluzowej;
- Profilaktyka – lakowanie zębów, impregnacja zębiny mlecznej, instruktaż higieny (raz w roku z badaniem kontrolnym);
- Edukacja zdrowotna – oświata dla dzieci, młodzieży i rodziców, promocja zdrowia jamy ustnej;
- Dokumentacja i formalności – prowadzenie dokumentacji, wystawianie recept i zwolnień, udział w badaniach przesiewowych w przedszkolach i szkołach.
Dodatkowe zadania obejmują:
- konsultacje dla innych specjalności medycznych i dyżury specjalistyczne (telefoniczne lub wideofoniczne),
- nadzór nad sprzętem stomatologicznym i sterylizacją oraz gospodarką lekami i materiałami,
- kierowanie zakładem lub poradnią stomatologiczną,
- doskonalenie zawodowe: szkolenia innych medyków, badania naukowe i publikacje,
- zgłaszanie zakażeń lub podejrzeń zakażeń powstałych w gabinecie.
W praktyce NFZ pedodonta leczy złamania zębów, usuwa zęby zatrzymane, zakłada szyny przy urazach oraz zapewnia świadczenia ortodontyczne (m.in. aparaty ruchome, RTG).
Wymagania i ścieżka kariery
Aby zostać specjalistą stomatologii dziecięcej, konieczne są odpowiednie studia, egzaminy oraz szkolenie specjalizacyjne. Podstawowe etapy kształcenia wyglądają następująco:
- Studia – 5-letnie jednolite studia stomatologiczne zakończone dyplomem lekarza dentysty;
- LDEK – zdanie Lekarsko-Dentystycznego Egzaminu Końcowego;
- PWZ – uzyskanie Prawa Wykonywania Zawodu w okręgowej izbie lekarskiej;
- Specjalizacja – 36-miesięczna specjalizacja akredytowana przez CMKP, obejmująca staże kliniczne i realizację procedur.
Program specjalizacji (36 miesięcy) obejmuje moduły diagnostyczne, zachowawcze, chirurgiczne, ortodontyczne i profilaktyczne; lekarz uczestniczy w badaniach, przyjmuje pacjentów szkolnych i wykonuje określony katalog zabiegów.
Główne moduły specjalizacji to:
- diagnostyka,
- leczenie zachowawcze,
- chirurgia stomatologiczna,
- ortodoncja,
- profilaktyka.
Rozwój zawodowy wymaga ciągłego kształcenia podyplomowego (kursy, konferencje, badania). Możliwe awanse: kierownik poradni, wykładowca uczelni medycznej, ekspert NFZ.
Miejsca pracy i branże
Specjaliści pracują głównie w następujących miejscach:
- Placówki NFZ – poradnie stomatologiczne, gabinety szkolne, dentobusy, szpitale pediatryczne;
- Prywatne gabinety i kliniki – praktyki dentystyczne (PKD 86.23.Z), centra stomatologii dziecięcej;
- Instytucje edukacyjne – realizacja badań przesiewowych w przedszkolach i szkołach;
- Jednostki publiczne – m.in. Ministerstwo Zdrowia promujące opiekę stomatologiczną nad matką i dzieckiem.
Wizyty małoletnich odbywają się wyłącznie z rodzicem lub opiekunem prawnym, co podkreśla znaczenie aspektów prawnych i etycznych opieki.
Ten zawód łączy medycynę i pedagogikę, wymagając wyjątkowej empatii i cierpliwości wobec lękliwych pacjentów. Wysoka świadomość profilaktyki sprawia, że popyt na pedodontów – zwłaszcza w ramach bezpłatnych świadczeń NFZ – stale rośnie.
Zobacz też:
Laborant biochemiczny, Laborant budowlany, Laborant chemiczny, Laborant mikrobiologiczny, Laborant nasiennictwa, Laborant w hodowli roślin, Laborant w hodowli zwierząt, Laborant weterynaryjny, Lagowacz, Lakiernik, Lakiernik proszkowy, Lakiernik samochodowy, Lakiernik tworzyw sztucznych, Lakiernik wyrobów drzewnych, Latarnik, Legalizator, Legislator, Lekarz, Lekarz – specjalista alergologii, Lekarz – specjalista anestezjologii i intensywnej terapii, Lekarz – specjalista angiologii, Lekarz – specjalista audiologii i foniatrii, Lekarz – specjalista balneologii i medycyny fizykalnej, Lekarz – specjalista chirurgii dziecięcej, Lekarz – specjalista chirurgii klatki piersiowej, Lekarz – specjalista chirurgii naczyniowej, Lekarz – specjalista chirurgii ogólnej, Lekarz – specjalista chirurgii onkologicznej, Lekarz – specjalista chirurgii plastycznej, Lekarz – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz – specjalista chorób płuc, Lekarz – specjalista chorób płuc dzieci, Lekarz – specjalista chorób wewnętrznych, Lekarz – specjalista chorób zakaźnych, Lekarz – specjalista dermatologii i wenerologii, Lekarz – specjalista diabetologii, Lekarz – specjalista diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz – specjalista endokrynologii, Lekarz – specjalista endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości, Lekarz – specjalista endokrynologii i diabetologii dziecięcej, Lekarz – specjalista epidemiologii, Lekarz – specjalista farmakologii klinicznej, Lekarz – specjalista gastroenterologii, Lekarz – specjalista gastroenterologii dziecięcej, Lekarz – specjalista genetyki klinicznej, Lekarz – specjalista geriatrii, Lekarz – specjalista ginekologii onkologicznej, Lekarz – specjalista hematologii, Lekarz – specjalista hipertensjologii, Lekarz – specjalista immunologii klinicznej, Lekarz – specjalista intensywnej terapii, Lekarz – specjalista kardiochirurgii, Lekarz – specjalista kardiologii, Lekarz – specjalista kardiologii dziecięcej, Lekarz – specjalista medycyny lotniczej, Lekarz – specjalista medycyny morskiej i tropikalnej, Lekarz – specjalista medycyny nuklearnej, Lekarz – specjalista medycyny paliatywnej, Lekarz – specjalista medycyny pracy, Lekarz – specjalista medycyny ratunkowej, Lekarz – specjalista medycyny rodzinnej, Lekarz – specjalista medycyny sądowej, Lekarz – specjalista medycyny sportowej, Lekarz – specjalista medycyny transportu, Lekarz – specjalista mikrobiologii lekarskiej, Lekarz – specjalista nefrologii, Lekarz – specjalista nefrologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neonatologii, Lekarz – specjalista neurochirurgii, Lekarz – specjalista neurologii, Lekarz – specjalista neurologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neuropatologii, Lekarz – specjalista okulistyki, Lekarz – specjalista onkologii i hematologii dziecięcej, Lekarz – specjalista onkologii klinicznej, Lekarz – specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii dziecięcej, Lekarz – specjalista patomorfologii, Lekarz – specjalista pediatrii, Lekarz – specjalista pediatrii metabolicznej, Lekarz – specjalista perinatologii, Lekarz – specjalista położnictwa i ginekologii, Lekarz – specjalista psychiatrii, Lekarz – specjalista psychiatrii dzieci i młodzieży, Lekarz – specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, Lekarz – specjalista radioterapii onkologicznej, Lekarz – specjalista rehabilitacji medycznej, Lekarz – specjalista reumatologii, Lekarz – specjalista seksuologii, Lekarz – specjalista toksykologii klinicznej, Lekarz – specjalista transfuzjologii klinicznej, Lekarz – specjalista transplantologii klinicznej, Lekarz – specjalista urologii, Lekarz – specjalista urologii dziecięcej, Lekarz – specjalista zdrowia publicznego, Lekarz dentysta, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz dentysta – specjalista epidemiologii, Lekarz dentysta – specjalista ortodoncji, Lekarz dentysta – specjalista periodontologii, Lekarz dentysta – specjalista protetyki stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii zachowawczej z endodoncją, Lekarz dentysta – specjalista zdrowia publicznego, lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia, Lekarz ordynator oddziału, Lekarz weterynarii, Lekarz weterynarii – specjalista chirurgii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób drobiu i ptaków ozdobnych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób koni, Lekarz weterynarii – specjalista chorób owadów użytkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób przeżuwaczy, Lekarz weterynarii – specjalista chorób psów i kotów, Lekarz weterynarii – specjalista chorób ryb, Lekarz weterynarii – specjalista chorób trzody chlewnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt futerkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt nieudomowionych, Lekarz weterynarii – specjalista epizootiologii i administracji weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista higieny zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego, Lekarz weterynarii – specjalista prewencji weterynaryjnej i higieny pasz, Lekarz weterynarii – specjalista radiologii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista rozrodu zwierząt, Lekarz weterynarii – specjalista użytkowania i patologii zwierząt laboratoryjnych, Lekarz weterynarii – specjalista weterynaryjnej diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz ze specjalizacją I stopnia, Lektor dialogów filmowych i radiowych, Lektor języka obcego, Licytator, Liczarz, Likwidator szkód, Listonosz, Lobbysta, Logopeda, Ludwisarz, Lustrzarz, Lutowacz, Ładowacz, Ładowacz nieczystości płynnych, Ładowacz nieczystości stałych, Łazienkowa, Łubiankarz
