Kod zawodu ZUS dla koronkarki: 731803. Pasującym kodem PKD jest 82.19.Z (wykonywanie fotokopii, przygotowywanie dokumentów i pozostała specjalistyczna działalność wspomagająca prowadzenie biura).
Koronkarka to specjalistka zajmująca się ręcznym lub maszynowym wykonywaniem koronek – ażurowych plecionek o wysokich walorach artystycznych i estetycznych. To rzemiosło łączy sztukę, precyzję i wiedzę o włóknach oraz technikach tekstylnych.
Czym zajmuje się koronkarka?
Zawód polega na tworzeniu delikatnych tkanin zdobionych misternymi wzorami, wykorzystywanych w modzie, dekoracjach, rękodziele i przemyśle tekstylnym. Koronkarka ręczna samodzielnie dobiera narzędzia i materiały, a pracująca maszynowo obsługuje specjalistyczne urządzenia (np. raszlowe, plecionkarskie).
Najczęściej wykorzystywane techniki to:
- technika siatkowa,
- frywolitkowa,
- szydełkowa,
- igiełkowa,
- klockowa,
- na drutach.
Obowiązki koronkarki
Zakres zadań zależy od trybu pracy. Poniżej najważniejsze obowiązki w podziale na pracę ręczną i maszynową:
Koronkarka ręczna
Do najważniejszych obowiązków należą:
- przyjmowanie zleceń od klientów oraz ustalanie wzorów, kolorów i terminów,
- wybór odpowiednich materiałów, nici i narzędzi,
- przygotowanie stanowiska pracy,
- tworzenie koronek według wzorów z dbałością o precyzję i wykończenie,
- prowadzenie rozliczeń surowców i sprzedaż produktów, np. na konkursach czy w mediach społecznościowych.
Koronkarka maszynowa (operator)
Do kluczowych zadań należą:
- przygotowanie stanowiska oraz kontrola stanu maszyny koronkarskiej i narzędzi,
- nakładanie i wymiana przędzy, przewlekanie nitek przez naprężacze,
- uruchamianie i nadzorowanie procesu produkcyjnego, korygowanie błędów we wzorach,
- wykończenie wyrobów: pranie, krochmalenie, prasowanie i pakowanie,
- czyszczenie, konserwacja i podstawowe naprawy maszyn, dbanie o BHP, ergonomię oraz zasady przeciwpożarowe.
Niezależnie od trybu pracy koronkarka kontroluje jakość wyrobów i pilnuje terminowości realizacji zleceń.
Porównanie pracy ręcznej i maszynowej
Poniższa tabela porównuje najważniejsze różnice między pracą ręczną a maszynową w koronkarskim rzemiośle:
| Aspekt | Ręczna | Maszynowa (operator) |
|---|---|---|
| Techniki i narzędzia | Klocki, szydełko, igła, druty; indywidualne opracowanie wzoru | Maszyny raszlowe, plecionkarskie; ustawienia i parametryzacja |
| Zakres kontroli | Pełna kontrola nad każdym detalem, unikatowość | Nadzór nad procesem, korekta błędów, powtarzalność |
| Tempo pracy | Zmiennie, zależne od wzoru i zleceń | Stały rytm wynikający z pracy maszyny |
| Zastosowanie | Wyroby jednostkowe, kolekcje artystyczne, renowacje | Produkcja seryjna, metraż koronek |
| Miejsce pracy | Pracownia/warsztat | Hala produkcyjna |
Wymagania i predyspozycje
Aby zostać koronkarką, potrzebne są następujące cechy i umiejętności:
- Cierpliwość, staranność i dokładność – kluczowe przy precyzyjnej pracy;
- Umiejętność planowania i organizacji – niezbędna do sprawnego realizowania zleceń i dotrzymywania terminów;
- Dobra sprawność manualna i ruchowa – szczególnie ważna w pracy przemysłowej (pozycja stojąca, częste przemieszczanie);
- Wiedza o materiałach i technikach – w tym obsługa narzędzi i maszyn koronkarskich;
- Znajomość zasad BHP i ergonomii – dla bezpieczeństwa pracy i profilaktyki urazów.
Wykształcenie: najczęściej zawodowe – szkoła branżowa lub ścieżka rzemieślnicza z egzaminem czeladniczym (część teoretyczna i praktyczna). Doświadczenie zdobywa się w warsztatach lub zakładach tekstylnych.
Do czynników szkodliwych należą:
- praca stojąca,
- hałas maszyn,
- pylenie przędzy – wymaga badań lekarskich.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Najczęstsze etapy rozwoju w tym zawodzie to:
- Początek kariery – praktyki w warsztatach rzemieślniczych lub zakładach produkcyjnych, zdobycie tytułu czeladnika;
- Rozwój – doskonalenie technik ręcznych, awans na brygadzistkę lub mistrza zmiany w przemyśle, specjalizacja (np. technika klockowa);
- Możliwości – własna działalność (sklep z rękodziełem, warsztaty online), udział w konkursach, nauczanie w szkołach zawodowych, współpraca z modą haute couture;
- Perspektywy – zawód niszowy, ale stabilny dzięki unikalności rękodzieła; w przemyśle zależny od koniunktury tekstylnej.
Gdzie pracować jako koronkarka – branże i firmy
Koronkarki znajdują zatrudnienie w następujących obszarach:
- Przemysł tekstylny – hale produkcyjne w zakładach wytwarzających koronki (maszyny raszlowe, plecionkarskie); praca w systemie 8‑godzinnym, jedno- lub dwuzmianowym, pod nadzorem brygadzistki;
- Rękodzieło i rzemiosło – niezależne pracownie, realizacja zleceń prywatnych i projektów artystycznych;
- Moda i dekoracje – firmy odzieżowe, producenci bielizny, dodatków, obrusów, sukien ślubnych;
- Małe firmy i samozatrudnienie – samodzielna praca, sprzedaż online, promocja w mediach społecznościowych.
Czas pracy: zwykle ok. 8 godzin dziennie, z możliwością nadgodzin przy większej liczbie zleceń.
Zawód koronkarki łączy tradycję z precyzją, dając satysfakcję z tworzenia unikatowych wyrobów i realny wpływ na jakość finalnego produktu.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
