Kod zawodu ZUS dla konserwatora skór surowych to 753504. Pasujące kody PKD to przede wszystkim 15.11.Z – garbowanie i wyprawianie skór; wykończanie skóry naturalnej na artykuły skórzane, związane z przetwarzaniem i konserwacją skór w przemyśle garbarskim.
Czym zajmuje się konserwator skór surowych?
Konserwator skór surowych to specjalista w branży garbarskiej, odpowiedzialny za wstępne przetwarzanie świeżych skór zwierzęcych, aby zapobiec ich psuciu się i przygotować do dalszych etapów produkcji. Głównym zadaniem jest konserwacja skór surowych różnego typu poprzez suszenie, zamrażanie lub stosowanie środków chemicznych, takich jak sól, zgodnie z wymogami technologicznymi. Pracownik posługuje się specjalistycznymi przyrządami, w tym wagami, grubościomierzami, termometrami i numeratorami, aby zapewnić precyzję i jakość procesu.
Bez właściwej konserwacji skóry szybko ulegają rozkładowi bakteryjnemu, co uniemożliwia ich wykorzystanie. Proces ten zachowuje naturalne właściwości skóry, takie jak elastyczność i wytrzymałość, minimalizując straty materiałowe w garbarniach.
Obowiązki konserwatora skór surowych
Obowiązki zawodowe koncentrują się na praktycznych czynnościach przetwarzania surowca. Oto najważniejsze z nich:
- odbiór i selekcja skór surowych – ocena jakości świeżych skór od rzeźników lub hodowców, sortowanie według typu (np. wołowe, owcze, futerkowe) i stanu;
- konserwacja wstępna – suszenie na powietrzu lub w komorach, zamrażanie w chłodniach oraz nacieranie solą lub innymi środkami chemicznymi w celu inhibicji rozwoju mikroorganizmów;
- pomiar i kontrola parametrów – używanie wag do określania masy, grubościomierzy do sprawdzania grubości, termometrów do monitorowania temperatury oraz numeratorów do znakowania partii;
- pakowanie i przygotowanie do transportu – układanie konserwowanych skór w bele lub paczki, gotowe do wysyłki do garbarni lub dalszego przetwarzania;
- utrzymanie higieny i bezpieczeństwa – czyszczenie stanowiska pracy, dezynfekcja narzędzi oraz przestrzeganie norm BHP w kontakcie z substancjami chemicznymi i wilgotnym surowcem.
W codziennej pracy konserwator współpracuje z innymi specjalistami na linii przetwórczej. Najczęściej są to:
- Garbarz (kod ZUS 753501) – prowadzi procesy garbowania i wykończenia skóry;
- Technik garbarz (311912) – nadzoruje parametry technologiczne i kontrolę jakości;
- Wyprawiacz skór futerkowych (753505) – przygotowuje i wykańcza skóry futerkowe do dalszej obróbki.
Wymagania i kwalifikacje
Aby pracować jako konserwator skór surowych, potrzebne są przede wszystkim umiejętności praktyczne, choć formalne wykształcenie nie zawsze jest obligatoryjne. Najczęściej wymagane są:
- wykształcenie – podstawowe lub średnie zawodowe, najlepiej o kierunku garbarskim, skórzanym lub pokrewnym (np. technik garbarz), a także kursy i szkolenia zawodowe oferowane przez centra kształcenia ustawicznego lub pracodawców;
- umiejętności kluczowe – znajomość procesów chemicznych konserwacji, precyzja w obsłudze narzędzi pomiarowych, dobra kondycja fizyczna (praca stojąca, wilgotna) oraz odporność na zapachy i substancje chemiczne;
- certyfikaty – świadectwa kwalifikacji w zawodach garbarskich, np. z zakresu BHP w przemyśle chemicznym lub obsługi maszyn garbarskich;
- inne – prawo jazdy kat. B (do transportu skór) i doświadczenie w pracy fizycznej, a pracodawcy cenią samodzielność i odpowiedzialność za jakość surowca.
Brak formalnych egzaminów państwowych, a awans zależy od efektywności i minimalizacji strat materiałowych.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Zawód konserwatora skór surowych stanowi solidną bazę do rozwoju w branży. Przykładowa ścieżka rozwoju wygląda następująco:
- początek kariery – praca jako pomocnik garbarniany lub konserwator pod okiem doświadczonego mistrza (1–2 lata praktyki);
- średni szczebel – niezależny konserwator skór, z możliwością nadzorowania małego zespołu (po 3–5 latach);
- awans – technik garbarz (kod 311912), brygadzista linii produkcyjnej lub kierownik zmiany w garbarni; z doświadczeniem – specjalista ds. jakości lub kierownik działu surowców;
- rozwój – szkolenia z nowych technologii (np. ekologiczne metody konserwacji bez chloru), kursy menedżerskie lub przekwalifikowanie na garbarza skór (753501). Możliwość pracy za granicą w UE, gdzie branża skórzana jest rozwinięta (Włochy, Hiszpania).
Mediana zarobków w Polsce to 4500–6000 zł brutto (dane rynkowe 2025), z premiami za wydajność. Perspektywy zatrudnienia są stabilne dzięki eksportowi wyrobów skórzanych.
Gdzie pracować? Firmy i branże
Konserwatorzy skór surowych znajdują zatrudnienie głównie w przemyśle lekkim i przetwarzającym. Poniższe zestawienie prezentuje typowe miejsca pracy:
| Branża/firma | Przykłady miejsc pracy | Charakterystyka |
|---|---|---|
| Garbarnie i wytwórnie skór | regionalne garbarnie, zakłady mięsne z działami skórzanymi | Podstawowe miejsce pracy; pełny cykl przetwarzania. |
| Przemysł futrzarski | wyprawialnie futer, pracownie kuśnierskie | Konserwacja skór futerkowych przed wyprawą. |
| Przemysł obuwniczy i odzieżowy | fabryki obuwia, zakłady tapicerki meblowej i samochodowej | Dostawy konserwowanych skór do produkcji. |
| Handel hurtowy | hurtownie skór (kod PKD 46.45.Z), centra zaopatrzeniowe dla garbarń | Sortowanie i magazynowanie. |
| Rolnictwo i ubój | gospodarstwa hodowlane, rzeźnie przemysłowe | Wstępna konserwacja na miejscu. |
Branża garbarska w Polsce skupia się w Małopolsce, na Podkarpaciu i Dolnym Śląsku. Dominuje zatrudnienie w małych i średnich przedsiębiorstwach (poniżej 250 pracowników), z rosnącym naciskiem na zrównoważoną produkcję (mniej chemii, recykling).
Perspektywy i wyzwania
Zawód ewoluuje wobec regulacji UE dotyczących chemikaliów (REACH) i trendów ekologicznych – konserwatorzy uczą się metod fermentacyjnych czy enzymatycznych. Wyzwania to praca w warunkach wilgotnych i zapachowych, ale z rosnącym popytem na skórę naturalną (rynek wart miliardy euro). Dla ambitnych to brama do specjalistycznych ról w globalnym łańcuchu dostaw.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
