Kod zawodu i PKD
Kod zawodu ZUS dla klasyfikatora grzybów to 751503. Główny, pasujący kod PKD to 02.30.Z – pozyskiwanie dziko rosnących produktów leśnych, z wyłączeniem drewna, obejmujący m.in. skup, weryfikację i ocenę jakości grzybów pochodzących z naturalnych stanowisk.
Czym zajmuje się klasyfikator grzybów?
Klasyfikator grzybów dokonuje oceny jakości grzybów świeżych rosnących w warunkach naturalnych, dostarczanych do punktów skupu i sprzedawanych na targowiskach.
Jego ocena stanowi podstawę dopuszczenia lub niedopuszczenia grzybów do obrotu handlowego lub przetwórstwa. Zawód ten jest kluczowy dla bezpieczeństwa żywności – zapobiega wprowadzaniu na rynek grzybów trujących, zanieczyszczonych czy niespełniających norm sanitarnych.
Klasyfikator działa na podstawie przepisów prawa, w tym rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 maja 2011 r. w sprawie grzybów dopuszczonych do obrotu.
Obowiązki klasyfikatora grzybów
Główne zadania zawodowe obejmują szczegółową kontrolę jakości grzybów pod kątem spełnienia wymagań prawnych. Klasyfikator sprawdza m.in.:
- gatunek grzybów i zgodność gatunkową – identyfikuje jadalne gatunki i jednoznaczną przynależność gatunkową (z wyjątkiem tych dopuszczonych wyłącznie do przetwórstwa);
- stopień rozdrobnienia – grzyby nie mogą być rozdrobnione, z wyjątkiem jednorazowego podziału wzdłuż osi trzonu; nie mogą dominować same trzony oddzielone od kapeluszy;
- występowanie zapleśnienia – brak oznak pleśni;
- zaczerwienia i szkodniki – ilość grzybów zaczerwionych pierwotnie nie przekracza 5% masy; brak żywych larw oraz kanalików po larwach muchówek;
- zanieczyszczenia organiczne (ściółka, mech, igliwie) – maksymalnie 0,3% masy całkowitej;
- zanieczyszczenia mineralne – maksymalnie 1% masy całkowitej.
W przypadku pozytywnej oceny klasyfikator wystawia atest na grzyby świeże, wymagany w punktach skupu i przez podmioty wprowadzające grzyby do obrotu lub przetwórstwa. Atesty na grzyby suszone wystawia grzyboznawca. Dodatkowe obowiązki obejmują rzetelną dokumentację i raportowanie wyników kontroli.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać klasyfikatorem grzybów, należy spełnić następujące warunki:
- pełnoletność – ukończone 18 lat;
- wykształcenie minimalne – co najmniej ukończone gimnazjum lub ośmioletnią szkołę podstawową;
- kurs specjalistyczny – część teoretyczna (gatunki grzybów, normy sanitarne) i praktyczna (identyfikacja w warunkach rzeczywistych), zgodnie z programem określonym przez rozporządzenie Ministra Zdrowia;
- egzamin państwowy – przed komisją powołaną przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.
Uprawnienia mogą zostać cofnięte w razie nieprawidłowej oceny grzybów lub wystawiania atestów niezgodnie z przepisami. Kluczowa jest praktyczna umiejętność rozróżniania gatunków oraz znajomość aktów prawnych dotyczących obrotu grzybami.
Dla przejrzystości poniżej znajduje się zestawienie poziomów kwalifikacji i organów wydających uprawnienia:
| Poziom kwalifikacji | Wymagania | Organ wydający |
|---|---|---|
| Klasyfikator grzybów | Gimnazjum/szkoła podstawowa + kurs + egzamin | Wojewódzki inspektor sanitarny |
| Grzyboznawca (wyższy poziom) | Średnie/średnie branżowe + kurs + egzamin | Główny Inspektor Sanitarny |
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Zawód klasyfikatora grzybów to zazwyczaj pozycja wejściowa w branży leśno-spożywczej. Ścieżka kariery może prowadzić do uzyskania tytułu grzyboznawcy (wymagane wyższe wykształcenie/średnie branżowe oraz egzamin na wyższym poziomie) lub do ról nadzorczych w punktach skupu.
Rozwój obejmuje:
- doskonalenie poprzez kursy specjalistyczne i egzaminy recertyfikujące,
- praktykę w terenie budującą doświadczenie w identyfikacji rzadkich gatunków,
- możliwość specjalizacji w kontroli jakości żywności leśnej, np. dziczyzny (kod ZUS 751502).
Praca ma charakter sezonowy (głównie jesień), co wpływa na stabilność zatrudnienia i poziom wynagrodzeń. Ryzyko zawodowe obejmuje ekspozycję na alergeny oraz trudne warunki terenowe.
Gdzie pracować jako klasyfikator grzybów?
Klasyfikatorzy najczęściej pracują w sektorze pozyskiwania dziko rosnących produktów leśnych (PKD 02.30.Z), w miejscach takich jak:
- punkty skupu grzybów,
- targowiska i hale sprzedażowe grzybów świeżych,
- firmy przetwórcze grzybów (produkcja suszu, przetworów),
- instytucje sanitarne (Sanepid) lub firmy kontrolująco-audytorskie (np. ocena ryzyka),
- leśnictwa i gospodarstwa rolno-leśne.
Zawód jest niszowy, ale szczególnie istotny w regionach leśnych Polski (np. Podlasie, Świętokrzyskie), gdzie intensywnie pozyskuje się borowiki, podgrzybki i maślaki.
Perspektywy i wyzwania
Zapotrzebowanie na klasyfikatorów rośnie wraz z popularnością produktów ekologicznych i rosnącymi wymogami bezpieczeństwa żywności. Wyzwania to sezonowość, konieczność ciągłego doskonalenia wiedzy o gatunkach oraz duża odpowiedzialność za zdrowie konsumentów, ponieważ błędna ocena może skutkować zatruciami.
Dla pasjonatów mykologii to satysfakcjonująca rola na styku przyrody i biznesu, oferująca kontakt z naturą i realny wpływ na jakość żywności trafiającej do konsumentów.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych
