Kod zawodu ZUS dla kierownika gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej to 613002. Pasujące kody PKD obejmują działalność rolniczą związaną z uprawami i hodowlą, m.in.:
| Kod PKD | Zakres działalności |
|---|---|
| 01.11.Z | uprawa zbóż, roślin strączkowych i oleistych |
| 01.42.Z | chów i hodowla pozostałego bydła i bawołów |
| 01.25.Z | uprawa pozostałych drzew i krzewów owocowych |
| 01.19.Z | pozostałe uprawy rolne |
| 01.30.Z | rozmnażanie roślin |
Zawód ten polega na planowaniu, kierowaniu i koordynowaniu działalnością gospodarstwa produkującego rośliny rolnicze, ogrodnicze oraz chów i hodowlę zwierząt gospodarskich w celu uzyskania towarów takich jak mleko, mięso, jaja czy skóry. Kierownik odpowiada za realizację celów biznesowych, zarządzanie budżetem, personelem i reprezentację wobec kontrahentów.
Czym zajmuje się kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej?
Kierownik to kluczowa figura w rolnictwie towarowym, łącząca wiedzę agronomiczną z umiejętnościami menedżerskimi. Planuje produkcję, optymalizuje zasoby i zapewnia rentowność gospodarstwa w warunkach zmiennych czynników pogodowych, rynkowych i regulacyjnych.
Zawód wymaga pracy w terenie i biurze, z narażeniem na zmienne warunki atmosferyczne, kurz czy hałas, dlatego stosuje się środki ochrony osobistej.
W dużych gospodarstwach kierownik zarządza zespołami liczącymi nawet kilkadziesiąt osób, nadzorując procesy od przygotowania gleby po sprzedaż produktów. W mniejszych – często łączy funkcje operacyjne z administracyjnymi.
Główne obowiązki zawodowe
Obowiązki są kompleksowe i obejmują zarówno produkcję roślinną, jak i zwierzęcą. Oto kluczowe zadania:
- sporządzanie planów krótko-, średnio- i długoterminowych oraz realizacja celów biznesowych gospodarstwa,
- planowanie gatunków roślin, ras zwierząt, płodozmianów, technologii produkcji i wielkości plonów,
- nabywanie nasion, nawozów, środków ochrony roślin, pasz i zwierząt,
- planowanie, zlecanie i nadzór nad pracami polowymi: przygotowanie roli, siew, sadzenie, nawożenie, ochrona roślin, zbiór,
- organizacja chowu i hodowli zwierząt: zadawanie pasz, dojenie, utrzymanie czystości i higieny,
- zarządzanie magazynowaniem, przygotowaniem i sprzedażą produktów rolnych,
- kupowanie lub wynajem maszyn rolniczych, nadzór nad parkiem maszynowym i infrastrukturą,
- opracowywanie budżetu, szacunki finansowe, kontrola zasobów i analiza kosztów,
- zatrudnianie i zarządzanie pracownikami stałymi i sezonowymi: motywowanie, szkolenie, dokumentacja pracownicza,
- negocjacje z dostawcami (pasze, maszyny), odbiorcami i usługodawcami (np. kombajny na zlecenie),
- prowadzenie dokumentacji produkcyjnej, ekonomicznej oraz raportów dla właścicieli,
- nadzór nad BHP, PPOŻ, ochroną środowiska, zoohigieną i etyką pracy,
- reprezentacja gospodarstwa wobec instytucji zewnętrznych.
Dodatkowe zadania to monitorowanie upraw, wdrażanie innowacji technologicznych i analiza danych dla optymalizacji plonów.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać kierownikiem, potrzebne jest wykształcenie wyższe rolnicze lub pokrewne (agronomia, zootechnika, ekonomika rolnictwa) oraz doświadczenie w zarządzaniu zespołem i produkcją.
Certyfikaty z zakresu BHP, ochrony środowiska czy zarządzania projektami są atutem. Znajomość oprogramowania rolniczego (np. do monitoringu upraw) ułatwia pracę.
Umiejętności obowiązkowe:
- znajomość nowoczesnych technologii rolniczych (precyzyjne rolnictwo, automatyzacja),
- zarządzanie zespołem, motywowanie i przywództwo,
- analiza finansowa, planowanie budżetowe i negocjacje biznesowe,
- wiedza agronomiczna: płodozmiany, ochrona roślin, hodowla zwierząt,
- samodzielność, organizacja pracy i adaptacja do warunków pogodowych/rynkowych.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Początek kariery – praca jako technik rolnik, agronom lub brygadzista w gospodarstwie (1–3 lata doświadczenia).
Awans – na kierownika po zdobyciu wykształcenia i praktyki (np. w firmach agrobiznesowych). Możliwy rozwój do stanowisk: dyrektor fermy, menedżer regionalny w dużych koncernach rolnych lub właściciel własnego gospodarstwa.
Szkolenia i rozwój – kursy z precyzyjnego rolnictwa, zarządzania zasobami ludzkimi, unijnych dopłat czy zrównoważonej produkcji; uczestnictwo w targach branżowych (np. Agro Show) i certyfikaty (np. zintegrowane zarządzanie gospodarstwem – Integrated Farm Management). Perspektywy rosną dzięki digitalizacji rolnictwa (drony, sztuczna inteligencja – AI – w analizie gleby).
Gdzie pracować? Branże i firmy
Stanowisko występuje w gospodarstwach rolnych towarowych, fermach hodowlanych, przedsiębiorstwach agrobiznesowych i spółdzielniach. Branże: uprawy zbóż, warzyw, owoców, hodowla bydła mlecznego/mięsnego, trzody oraz drobiu.
Przykładowi pracodawcy:
- prywatne gospodarstwa rodzinne i korporacyjne (np. specjalizujące się w eksporcie),
- firmy rolno-spożywcze (np. producenci mleka, mięsa),
- gospodarstwa ekologiczne lub specjalizujące się w niszowych uprawach (tytoń, zioła; PKD 01.15.Z, 01.28.Z),
- usługodawcy rolni (wynajem maszyn).
Rynek pracy jest stabilny w regionach rolniczych Polski (Wielkopolska, Mazowsze), z rosnącym zapotrzebowaniem na specjalistów od zrównoważonego rolnictwa.
Perspektywy i wyzwania
Zawód oferuje stabilność dzięki stałemu popytowi na żywność, ale niesie wyzwania: wahania cen surowców, zmiany klimatu i regulacje UE (np. Zielony Ład – Green Deal). Mediana zarobków to 6–12 tys. zł brutto miesięcznie, zależnie od skali gospodarstwa i regionu. Przyszłość to integracja z technologiami 4.0, co otwiera drzwi do innowacyjnych ról.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)