Kod zawodu ZUS: 134403
Kody PKD (Polska Klasyfikacja Działalności) – najczęściej stosowane dla tego stanowiska to:
- PKD 84.30.Z – obowiązkowe zabezpieczenia społeczne;
- PKD 87.30.Z – pomoc społeczna z zakwaterowaniem dla osób w podeszłym wieku i osób niepełnosprawnych;
- PKD 87.90.Z – pozostała pomoc społeczna z zakwaterowaniem;
- PKD 88.10.Z – pomoc społeczna bez zakwaterowania dla osób w podeszłym wieku i osób niepełnosprawnych;
- PKD 88.99.Z – pozostała pomoc społeczna bez zakwaterowania, gdzie indziej niesklasyfikowana.
Czym zajmuje się kierownik działu pomocy społecznej?
Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej kieruje działem zgodnie z wytycznymi przełożonych, koordynuje pracę podległego zespołu z kierownikami innych jednostek organizacyjnych oraz planuje, nadzoruje i koordynuje zakup, rozwój, utrzymanie i użytkowanie wyposażenia niezbędnego do zapewnienia ciągłości pracy działu.
To stanowisko jest kluczowym ogniwem w strukturze organizacyjnej OPS, odpowiada za merytoryczne prowadzenie spraw działu i prawidłową organizację pracy w zgodzie z prawem pracy, przepisami bhp i regulacjami wewnętrznymi.
Główne obowiązki i zadania zawodowe
Kierowanie i zarządzanie działem
Do kluczowych zadań w obszarze kierowania należą:
- kierowanie pracą działu w instytucji pomocy społecznej zgodnie z obowiązującymi przepisami, wytycznymi i poleceniami przełożonych,
- opracowywanie, wdrażanie i monitorowanie procedur operacyjnych i administracyjnych oraz standardów pracy zespołu,
- sprawowanie nadzoru nad realizacją standardów opieki i świadczonych usług,
- zapewnienie właściwej organizacji pracy w podległym dziale.
Zarządzanie zasobami ludzkimi
W zakresie zarządzania zespołem kierownik odpowiada za:
- zarządzanie pracą pracowników działu,
- nadzorowanie przebiegu rekrutacji,
- ustalanie zakresów obowiązków i odpowiedzialności dla pracowników,
- kontrolowanie efektów pracy i dokonywanie okresowych ocen,
- zapewnianie i prowadzenie szkoleń dla pracowników,
- inicjowanie nowych form wsparcia dla rodzin przeżywających trudności,
- koordynowanie działań pracowników socjalnych, asystentów rodziny i innych specjalistów.
Postępowania administracyjne i decyzje
W obszarze postępowań i decyzji administracyjnych kierownik realizuje:
- prowadzenie postępowań administracyjnych w zakresie pomocy społecznej i wydawanie decyzji administracyjnych,
- przygotowywanie postanowień i decyzji dotyczących świadczeń pomocy społecznej na podstawie planów pomocy zaakceptowanych przez dyrektora ośrodka,
- nadzorowanie postępowań wyjaśniających, w tym na potrzeby innych instytucji oraz w sprawach świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Analiza potrzeb i świadczenia pomocy
Do zadań analitycznych i planistycznych należą:
- dokonywanie analizy i oceny zjawisk rodzących zapotrzebowanie na świadczenia pomocy społecznej oraz kwalifikowanie osób do uzyskania tych świadczeń,
- analiza i monitorowanie planu finansowego ośrodka w zakresie zapotrzebowania na świadczenia z pomocy społecznej w ramach działu,
- ustalanie potrzeb oraz współudział w kształtowaniu polityki społecznej środowiska lokalnego,
- rozpoznawanie i analizowanie potrzeb i sytuacji osoby, rodziny oraz społeczności lokalnej.
Nadzór administracyjny
W ramach nadzoru kierownik zapewnia:
- nadzorowanie pracy podległych pracowników i prawidłowego funkcjonowania działu,
- nadzór nad wykonywaniem zadań przez pracowników socjalnych, asystentów rodziny i innych specjalistów,
- nadzór nad kontrolami realizowanymi przez pracowników socjalnych w zakresie zadań,
- nadzór nad prawidłowym prowadzeniem, gospodarowaniem i przechowywaniem dokumentów w dziale,
- sprawowanie nadzoru nad mieniem.
Zarządzanie finansowe i budżetowe
W obszarze finansów i budżetu do obowiązków należą:
- kontrolowanie wydatków i zapewnianie efektywnego wykorzystywania zasobów finansowych (zwłaszcza na świadczenie usług),
- planowanie budżetu,
- przygotowywanie sprawozdań,
- dokonywanie wydatków na zaopatrzenie, wyposażenie i usługi,
- organizowanie administracyjnej, finansowej i gospodarczej obsługi placówek,
- odpowiedzialność za realizację świadczeń pomocy społecznej zgodnie z planem finansowym ośrodka.
Współpraca i komunikacja
W zakresie współpracy zewnętrznej i wewnętrznej kierownik odpowiada za:
- współpracę z dostawcami usług zdrowotnych i opieki socjalnej, zarządami, organami finansującymi itp. w celu ustalenia i koordynacji obszarów współpracy,
- sporządzanie projektów umów z dostawcami i wykonawcami usług oraz nadzorowanie i kontrolowanie ich realizacji,
- rozpatrywanie we współpracy z właściwymi działami skarg związanych z działalnością placówek, analizę ich zasadności i źródeł,
- koordynowanie działań interwencyjnych w środowisku zamieszkania klientów w przypadku podejrzenia przemocy w rodzinie.
Sprawozdawczość i dokumentacja
W zakresie dokumentacji i raportowania obowiązuje:
- sporządzanie sprawozdawczości statystycznej oraz sprawozdań rzeczowo-finansowych,
- przygotowywanie i prowadzenie dokumentacji wymaganej przy realizacji zadań w zakresie świadczeń,
- prowadzenie akt osób objętych pomocą (ewidencja elektroniczna i tradycyjna) oraz ich archiwizacja.
Bezpieczeństwo i zgodność prawna
W obszarze bezpieczeństwa i zgodności kierownik zapewnia:
- bezpieczne środowisko pracy, przestrzeganie zasad bhp oraz przepisów ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska,
- merytoryczne prowadzenie spraw działu i właściwą organizację pracy zgodnie z prawem pracy, bhp i ppoż.,
- ochronę tajemnicy danych osobowych.
Dodatkowe zadania
W ramach zadań dodatkowych kierownik realizuje m.in.:
- udział w opracowaniu oceny zasobów pomocy społecznej na terenie działania ośrodka,
- współpracę z organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami w zakresie realizowanych zadań,
- współdziałanie w opracowywaniu i realizacji strategii rozwiązywania problemów społecznych na terenie działania ośrodka,
- udzielanie pomocy zgodnie z zasadami etyki zawodowej,
- realizację zadań wynikających z rządowych programów pomocy społecznej.
Wymagania i kwalifikacje
Wymagania formalne i doświadczenie
Do objęcia stanowiska wymagane są:
- minimum 10 lat stażu pracy, w tym co najmniej 5 lat w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej,
- obywatelstwo polskie,
- pełna zdolność do czynności prawnych oraz korzystanie z pełni praw publicznych.
Kompetencje i umiejętności zawodowe
Efektywny kierownik działu pomocy społecznej powinien posiadać:
- umiejętność prowadzenia pracy socjalnej i znajomość jej podstaw teoretycznych,
- umiejętność zastosowania odpowiednich przepisów dotyczących pomocy społecznej i prawa administracyjnego,
- umiejętność prawidłowego formułowania decyzji administracyjnych zgodnie z kodeksem postępowania administracyjnego,
- umiejętność analitycznego myślenia i dokonywania ocen zjawisk społecznych,
- umiejętność dostrzegania i rozwiązywania konfliktów w zespole i w kontakcie z klientami,
- umiejętności zarządzania zespołem i koordynacji pracy,
- kompetencje finansowe i budżetowe,
- umiejętności komunikacyjne i interpersonalne,
- zdolność do pracy pod presją i w warunkach zmiennych wyzwań społecznych,
- znajomość systemów informatycznych i obsługi dokumentacji elektronicznej.
Uprawnienia na stanowisku
Kierownik działu ma prawo do:
- samodzielnego kontaktowania się z pracownikami innych komórek organizacyjnych w sprawach objętych zakresem zadań,
- odwoływania się od decyzji i poleceń przełożonego, jeżeli są sprzeczne z przepisami lub interesem ośrodka pomocy społecznej,
- informowania przełożonego o trudnościach uniemożliwiających wykonywanie zadań.
Ścieżka kariery i rozwoju
Pracownicy na stanowisku kierownika działu mogą rozwijać swoją karierę poprzez różne ścieżki i specjalizacje.
Awans wertykalno-administracyjny
Możliwe kierunki awansu obejmują: przejście na stanowisko dyrektora ośrodka pomocy społecznej – wymaga to dodatkowych kompetencji zarządczych i wiedzy o całej działalności instytucji, a także stanowiska doradcze i specjalistyczne w urzędach samorządowych zajmujących się polityką społeczną.
Specjalizacja merytoryczna
Najczęstsze obszary specjalizacji to:
- pogłębianie wiedzy w zakresie pracy socjalnej i pracy z rodziną,
- specjalizacja w określonych obszarach pomocy (osoby starsze, osoby z niepełnosprawnościami, osoby w kryzysie bezdomności),
- ekspertyza w zakresie polityki społecznej i planowania strategicznego.
Doskonalenie umiejętności
Rozwój kompetencji może obejmować:
- udział w szkoleniach i kursach dotyczących prawa administracyjnego i pomocy społecznej,
- podnoszenie kwalifikacji w zakresie zarządzania zasobami ludzkimi,
- rozwijanie kompetencji w zakresie projektowania i aplikowania o zewnętrzne źródła finansowania,
- uczestnictwo w konferencjach branżowych i wymianę doświadczeń z innymi kierownikami.
Mobilność zawodowa
Możliwa jest mobilność między różnymi ośrodkami pomocy społecznej oraz poszerzanie doświadczenia w instytucjach o zróżnicowanej wielkości i strukturze.
Branże i sektory zatrudnienia
Sektor publiczny (dominujący)
Główne miejsca zatrudnienia obejmują:
- Ośrodki Pomocy Społecznej (OPS) – podstawowe instytucje zatrudniające kierowników działów na poziomie gmin;
- Powiatowe Centra Pomocy Rodzinie (PCPR) – jednostki na poziomie powiatu;
- Regionalne Ośrodki Polityki Społecznej (ROPS) – realizujące szerokie spektrum usług wsparcia społecznego;
- Domy Pomocy Społecznej – placówki dla osób starszych i osób z niepełnosprawnościami;
- Placówki wsparcia dziennego – oferujące opiekę i wsparcie w ciągu dnia;
- Ośrodki usług opiekuńczych – świadczące usługi opiekuńcze.
Rodzaje działów w instytucjach pomocy społecznej
Kierownicy najczęściej kierują następującymi działami:
- Dział świadczeń pomocy społecznej – odpowiedzialny za przyznawanie świadczeń finansowych, zasiłków i dodatków;
- Dział pomocy środowiskowej – realizujący pracę socjalną i wsparcie dla rodzin;
- Dział pomocy osobom w kryzysie bezdomności – specjalizujący się we wsparciu osób bez dachu nad głową;
- Dział usług opiekuńczych – koordynujący usługi opiekuńcze;
- Sekcja świadczeń pomocy społecznej – obsługująca zadania związane ze świadczeniami.
Sektor pozarządowy (rosnący)
Miejsca pracy obejmują organizacje pozarządowe i fundacje prowadzące działania w obszarze pomocy społecznej oraz stowarzyszenia wspierające osoby w trudnej sytuacji życiowej.
Charakterystyka pracy i warunki zatrudnienia
Charakter pracy
Specyfika stanowiska obejmuje:
- pracę kierowniczą i odpowiedzialną, w której kierownik odpowiada za funkcjonowanie całego działu,
- konieczność zaangażowania emocjonalnego ze względu na kontakt z osobami w trudnych sytuacjach,
- umiejętność radzenia sobie ze stresem i emocjami,
- pracę z dokumentacją administracyjną i systemami informatycznymi,
- mierzenie się z wyzwaniami wynikającymi z ograniczonych zasobów finansowych.
Obowiązki pracodawcy
Zakres obowiązków pracodawcy wobec pracowników, w tym kierowników działów, określa art. 94 Kodeksu pracy.
Perspektywy zawodowe
Zawód kierownika działu w instytucjach pomocy społecznej cechuje stabilność zatrudnienia wynikająca z powszechnego zapotrzebowania na usługi pomocy społecznej w każdej gminie. Starzenie się społeczeństwa i rosnące potrzeby wsparcia dodatkowo wzmacniają pozytywne perspektywy.
Kierownicy mogą liczyć na awanse, wzrost wynagrodzenia wraz ze stażem oraz rozwój zawodowy dzięki szkoleniom finansowanym przez pracodawcę.
Etyka i zasady zawodowe
Obowiązuje zachowanie w tajemnicy informacji uzyskanych w toku czynności zawodowych, także po ustaniu zatrudnienia, chyba że działanie jawne służy dobru osoby lub rodziny.
Pomoc musi być udzielana zgodnie z zasadami etyki zawodowej – z profesjonalnym podejściem do każdego przypadku oraz poszanowaniem godności osób korzystających z pomocy społecznej.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
