Kod zawodu ZUS dla kapelusznika-czapnika to 753103. To rzemiosło wpisuje się w działalność włókienniczą i akcesoryjną oraz wybrane obszary produkcji przędzy i włóknin.
Poniżej zestawienie powiązanych kodów PKD wraz z opisem:
| Kod PKD | Opis |
|---|---|
| 13.10.A | produkcja przędzy bawełnianej |
| 13.10.C | produkcja przędzy z włókien chemicznych |
| 20.60.Z | produkcja włókien chemicznych |
| 13.30.Z | wykończanie wyrobów włókienniczych |
| 13.95.Z | produkcja włóknin i wyrobów z włóknin (z wyłączeniem odzieży) |
Kapelusznik-czapnik to rzemieślnik specjalizujący się w maszynowym i ręcznym wytwarzaniu kapeluszy oraz czapek z materiałów włókienniczych, zgodnie z projektem lub gotową formą, a także w ich przerabianiu i odświeżaniu. Zawód łączy precyzję manualną z wyczuciem estetyki oraz znajomością właściwości filcu, przędzy bawełnianej i włókien chemicznych.
Czym zajmuje się kapelusznik-czapnik?
Wytwarza i modyfikuje nakrycia głowy: od klasycznych kapeluszy męskich i damskich, przez czapki, po kapelusze koktajlowe, fascynatory, stroiki ślubne i rekonstrukcje historyczne. Proces produkcyjny obejmuje dobór materiału, przygotowanie szablonu lub formy, formowanie, szycie oraz końcowe wykończenie i oznakowanie wyrobu. Często kapelusznicy prowadzą także sprzedaż własnych wyrobów, doradzając klientom w doborze fasonu i rozmiaru.
Prowadzenie własnego warsztatu oznacza też obowiązki organizacyjne: zakup surowców, wyceny, przyjmowanie zamówień, sprzedaż i obsługę posprzedażową.
Obowiązki i zadania zawodowe
Zakres prac obejmuje produkcję, wykończenie, konserwację oraz podstawową administrację i serwis narzędzi. Kluczowe zadania to:
- przygotowywanie stanowiska pracy: sprawdzanie maszyn, przestrzeganie BHP, ochrony ppoż., ergonomii i środowiska,
- opracowywanie projektów i szablonów nakryć głowy,
- dobór i ocena przydatności materiałów (cechy fizyczne, chemiczne),
- przygotowywanie materiału: lagowanie, wykrawanie elementów, prasowanie,
- modelowanie kapelusza: zaparzanie filcu, formowanie na drewnianych lub metalowych formach, suszenie, wyginanie rond,
- szycie czapek na specjalistycznych maszynach,
- wykańczanie: zszywanie podszewki, lamówki, ozdabianie wstążkami i dodatkami, drukowanie znaków fabrycznych,
- odświeżanie i naprawy: czyszczenie, wymiana potników, poprawianie fasonu, zdobienia na zamówienie,
- prasowanie, zdobienie i oznakowywanie wyrobów,
- kalkulacja surowców, prowadzenie rozliczeń, konserwacja urządzeń,
- własny warsztat: zakup surowców, sprzedaż i obsługa klienta.
Wymagania i predyspozycje
Zawód wymaga dużej sprawności manualnej, dokładności, cierpliwości i wysokiego poziomu estetyki pracy. Najważniejsze wymagania pogrupowane według obszarów:
- kompetencje osobiste – zmysł plastyczny, wyobraźnia przestrzenna, dbałość o porządek;
- obsługa maszyn i narzędzi – maszyny do szycia, prasowania i parowania, urządzenia do krojenia, nożyczki, igły, naparstki, formy kapelusznicze;
- umiejętności dodatkowe – podstawy BHP, obsługa klienta, praca zespołowa.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Zawód zdobywa się poprzez kształcenie rzemieślnicze, szkolenia praktyczne, przyuczenie w miejscu pracy lub doświadczenie zdobywane w warsztacie. Możliwy jest egzamin czeladniczy, obejmujący m.in. planowanie zadań i opracowywanie planów wykonania.
Rozwój zawodowy wspierają szkolenia branżowe, pokazy mody i targi materiałów włókienniczych oraz stała obserwacja trendów. Kapelusznik może zostać mistrzem rzemiosła, prowadzić własny warsztat lub specjalizować się w niszach, takich jak rekonstrukcje historyczne czy moda haute couture.
Gdzie pracować – branże i firmy
Kapelusznicy-czapnicy znajdują zatrudnienie i możliwości współpracy w następujących miejscach:
- Własnych warsztatach rzemieślniczych – produkcja, naprawy, sprzedaż;
- Przemysłach włókienniczych – produkcja przędzy, wykończanie wyrobów, włókniny (zgodnie z kodami PKD);
- Atelier mody i kostiumografii – fascynatory, stroiki na wesela, wyścigi;
- Firmach odzieżowych i akcesorystycznych – jako specjaliści od nakryć głowy;
- Sklepach z odzieżą i dodatkami – naprawy, doradztwo.
Zawód jest niszowy i bliski ginącym rzemiosłom, ale zyskuje na popularności w modzie autorskiej, eventowej i teatralnej.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
