Hutnik dmuchacz szkła – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS dla hutnika dmuchacza szkła to 731502. Pasujące kody PKD to 23.12.Z (Kształtowanie i obróbka szkła płaskiego) oraz 23.19.Z (Produkcja i obróbka pozostałego szkła, włączając szkło techniczne).

Dla przejrzystości zestawienie najważniejszych klasyfikacji wygląda następująco:

Hutnik dmuchacz szkła to rzemieślnik specjalizujący się w ręcznym formowaniu wyrobów szklanych poprzez wydmuchiwanie gorącej masy szklanej. Zawód łączy sztukę rzemieślniczą z precyzyjną pracą fizyczną w warunkach wysokich temperatur, wymagając doskonałej koordynacji ruchowej i trafnej oceny materiału.

Czym się zajmuje hutnik dmuchacz szkła?

Hutnik dmuchacz szkła formuje wyroby poprzez kształtowanie i wydmuchiwanie plastycznej masy o temperaturze około 1100 °C, korzystając ze specjalistycznych narzędzi, takich jak piszczele, nabieraki, kształtownice, formy czy szczypce. Wytwarza zarówno wyroby zdobione metodami hutniczymi z mas specjalnych, jak i wyroby kapowe o różnych kształtach i wielkościach ze szkła gospodarczego, ołowiowego, oświetleniowego, laboratoryjnego, technicznego i opakowaniowego.

Pracuje głównie w kilkuosobowych zespołach, na bieżąco oceniając właściwości masy szklanej, dbając o narzędzia i urządzenia oraz organizując pracę grupy. To praca w pozycji stojącej, z częstym przemieszczaniem się, w środowisku o wysokiej temperaturze i hałasie.

Obowiązki hutnika dmuchacza szkła

Główne zadania to ręczne formowanie szkła, ale zakres czynności jest znacznie szerszy:

• ocena masy i narzędzi – sprawdzanie przydatności masy do formowania oraz stanu piszczeli, kształtownic i form;
• wydmuchiwanie kształtów – nabieranie masy na piszczel i formowanie podstawowych brył zgodnie z projektem;
• operacje wykończeniowe – doklejanie elementów, zdobienie, wykonywanie otworów, obcinanie nadmiaru szkła;
• konserwacja wyposażenia – utrzymanie w sprawności narzędzi hutniczych (piszczele, nabieraki, nożyce, szczypce, foremki) i urządzeń;
• organizacja pracy zespołu – kierowanie zadaniami, nadzór nad jakością i bezpieczeństwem procesu.

Codzienna praca wymaga ciągłej oceny plastyczności i jakości materiału, co bezpośrednio decyduje o powodzeniu formowania.

Wymagania i predyspozycje do zawodu

Zawód jest fizycznie wymagający i stawia wysokie wymagania zdrowotne oraz umiejętnościowe.

Wymagania zdrowotne

Bezwzględne przeciwwskazania – choroby płuc i oskrzeli, słaba kondycja fizyczna, mała tolerancja wysokiej temperatury, upośledzenie widzenia (np. osoby niewidome), padaczka, przewlekłe schorzenia układu krążenia, wady serca, choroby układu trawiennego wpływające na wydolność fizyczną.

Czynniki utrudniające – brak widzenia stereoskopowego, nieprawidłowe pole widzenia, nieskorygowane wady wzroku, zaburzenia rozróżniania barw, koordynacji wzrokowo‑ruchowej, percepcji kształtów i równowagi, a także zaburzenia zręczności rąk i nóg.

Osoby z niepełnosprawnością mogą pracować w ograniczonym zakresie – np. z lekkimi wadami wzroku (po korekcji), umiarkowaną niepełnosprawnością intelektualną (przy prostych zadaniach) lub po akceptacji lekarza i psychologa.

Umiejętności i kwalifikacje

W zawodzie liczą się konkretne kompetencje techniczne i praktyczne:

• koordynacja i zręczność – doskonała koordynacja ręka–oko, precyzja oraz sprawność palców i rąk;
• odporność na warunki – wytrzymałość na promieniowanie podczerwone, hałas i wysoką temperaturę;
• praca zespołowa – skuteczna współpraca oraz trafna ocena właściwości materiału szklanego;
• kwalifikacje formalne – nauka w szkołach branżowych, egzaminy czeladnicze lub praktyka w hutach; wymagana jest dokumentacja oceny ryzyka oraz szkolenia BHP.

Ryzyka zawodowe i BHP

Najczęstsze zagrożenia w pracy hutnika dmuchacza szkła obejmują:

• poparzenia termiczne,
• przegrzanie organizmu,
• hałas i wibracje,
• pył szklany oraz ekspozycję na dymy i opary,
• choroby układu oddechowego i krążenia.

Obowiązkowa jest ocena ryzyka zawodowego (ORZ) wg PN‑N‑18002, regularne szkolenia oraz stosowanie środków ochrony indywidualnej (rękawice żaroodporne, okulary, odzież ochronna). Regularne badania lekarskie kontrolują stan zdrowia pracowników.

Ścieżka kariery i rozwój zawodowy

Kariera często zaczyna się od roli pomocnika hutnika lub stażu, a samodzielność osiąga się po uzyskaniu tytułu czeladnika. Typowe awanse obejmują:

1. Mistrz hutniczy – nadzór nad zespołem i organizacją produkcji;
2. Kierownik zmiany lub brygadzista – zarządzanie procesami i kontrolą jakości;
3. Specjalista ds. produkcji szklarskiej – rozwój technologii i projektowanie wyrobów artystycznych.

Rozwój wspiera doskonalenie zawodowe: kursy (np. BHP, obsługa pieców hutniczych), specjalizacje w szkle artystycznym lub technicznym. Doświadczeni rzemieślnicy mogą prowadzić własne pracownie, warsztaty oraz współpracować z muzeami szkła.

Gdzie pracować jako hutnik dmuchacz szkła? Branże i firmy

Zawód jest niszowy, ale poszukiwany w przemyśle szklarskim. Najczęstsze miejsca zatrudnienia to:

• huty szkła i manufaktury – produkcja szkła gospodarczego i artystycznego (np. kryształ, klosze, lampy);
• firmy z kodami PKD 23.12.Z i 23.19.Z – zakłady kształtujące szkło płaskie, techniczne, opakowaniowe oraz laboratoryjne;
• branże – szkło opakowaniowe (butelki), oświetleniowe (klosze), laboratoryjne (fiolki), artystyczne i dekoracyjne;
• przykładowe lokalizacje – duże huty (np. okolice Częstochowy, Krosna), małe warsztaty rzemieślnicze, firmy eksportujące szkło specjalistyczne.

Zapotrzebowanie jest stabilne w regionach z tradycją szklarską, choć postępująca automatyzacja ogranicza liczbę stanowisk wymagających ręcznego formowania.

Zawód hutnika dmuchacza szkła to połączenie tradycji rzemieślniczej z nowoczesną produkcją, oferujące satysfakcję z tworzenia unikalnych wyrobów, choć wymagające pełnej sprawności fizycznej.