Kod zawodu ZUS dla hodowcy trzody chlewnej to 612105.
Najbardziej adekwatny kod PKD dla tej działalności to PKD 01.46.Z (chów i hodowla świń). W zależności od profilu gospodarstwa, zwłaszcza przy samodzielnej produkcji pasz, pomocniczo mogą mieć zastosowanie również następujące kody PKD:
- PKD 01.11.Z – uprawa zbóż, roślin strączkowych i oleistych na nasiona;
- PKD 01.12.Z – uprawa ryżu;
- PKD 01.15.Z – uprawa tytoniu;
- PKD 01.16.Z – uprawa roślin włóknistych;
- PKD 01.19.Z – pozostałe uprawy rolne inne niż wieloletnie;
- PKD 01.22.Z – uprawa drzew i krzewów owocowych tropikalnych i podzwrotnikowych;
- PKD 01.23.Z – uprawa drzew i krzewów owocowych cytrusowych;
- PKD 01.25.Z – uprawa pozostałych drzew i krzewów owocowych oraz orzechów;
- PKD 01.26.Z – uprawa drzew oleistych;
- PKD 01.28.Z – uprawa roślin przyprawowych, aromatycznych oraz wykorzystywanych do produkcji leków i wyrobów farmaceutycznych.
Czym zajmuje się hodowca trzody chlewnej?
Hodowca trzody chlewnej planuje, organizuje i wykonuje prace związane z chowem i hodowlą świń oraz zbytem sztuk żywych czy mięsa.
Zawód ten polega na kompleksowym zarządzaniu stadem w warunkach gospodarskich: rozród, odchów, utrzymanie zwierząt oraz zapewnienie ich dobrostanu. Hodowca dba o genetykę stada, żywienie, warunki środowiskowe i profilaktykę zdrowotną, minimalizując straty ekonomiczne spowodowane chorobami czy niską wydajnością.
W praktyce łączy wiedzę zootechniczną z elementami ekonomii i zarządzania produkcją rolną.
Obowiązki hodowcy trzody chlewnej
Zakres zadań jest szeroki i łączy codzienną pracę fizyczną z precyzyjnym planowaniem. Główne obowiązki obejmują:
- określanie kierunku produkcji – dobór ras, wybór sztuk do hodowli, ustalanie wielkości stada i celów produkcyjnych;
- zapewnienie warunków bytowania – przygotowywanie i modernizacja pomieszczeń dla różnych grup wiekowych zwierząt;
- zarządzanie paszą – gromadzenie, przechowywanie, wzbogacanie, porcjowanie i dawkowanie paszy dostosowane do wieku i kierunku produkcji; ocena wartości pasz;
- pielęgnacja i kontrola – żywienie, pojenie, ważenie zwierząt, obliczanie przyrostów oraz efektywności nakładów;
- selekcja i rozród – selekcjonowanie, znakowanie, kojarzenie użytkowe i hodowlane; sztuczne unasiennianie;
- higiena i bioasekuracja – usuwanie obornika i gnojowicy, odkażanie, dezynfekcja; przestrzeganie przepisów sanitarnych przeciw chorobom odzwierzęcym;
- sprzedaż i dokumentacja – zbycie żywych zwierząt, mięsa czy skór; prowadzenie ewidencji hodowlanej i ekonomicznej;
- współpraca – konsultacje ze specjalistami, doradcami i związkami branżowymi dla poprawy efektów produkcyjnych.
Hodowca na bieżąco obserwuje zdrowie i dobrostan zwierząt, w tym ruję i objawy chorobowe, a leki stosuje wyłącznie zgodnie z zaleceniami lekarza weterynarii.
Wymagania i kwalifikacje
Na stanowisko wymagane są kwalifikacje zawodowe, potwierdzone np. świadectwem ukończenia szkoły rolniczej. Kluczowe kompetencje to:
| Wymaganie | Opis |
|---|---|
| Wykształcenie | Podstawowe: szkoła branżowa lub średnia rolnicza; zaawansowane: technikum lub studia zootechniczne (np. specjalizacja hodowla trzody chlewnej). |
| Umiejętności specjalistyczne | Znajomość biologii rozrodu świń, żywienia, genetyki, parametrów środowiska (temperatura, wilgotność) i technik chowu. |
| Umiejętności fizyczne | Wytrzymałość na pracę w trudnych warunkach (wilgoć, zapachy, wysiłek fizyczny). |
| Inne | Prawo jazdy kat. B/C (transport), wiedza o bioasekuracji i przepisach UE dot. dobrostanu zwierząt. |
Hodowca powinien znać metody doskonalenia genetycznego, takie jak ocena wartości użytkowej i selekcja.
Ryzyko zawodowe i warunki pracy
Praca niesie zagrożenia fizyczne (urazy od maszyn), biologiczne (choroby odzwierzęce), chemiczne (środki dezynfekcyjne) i uciążliwe (pyły, zapachy). Metoda PHA (Preliminary Hazard Analysis) pomaga identyfikować ryzyka i planować działania prewencyjne, np. środki ochrony indywidualnej i skuteczną wentylację.
Czas pracy bywa nieregularny, często 7 dni w tygodniu, z porannymi i wieczornymi karmieniami.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Poniżej przykładowa droga rozwoju w zawodzie:
- Początek – pomocnik hodowcy w małym gospodarstwie; praktyka w fermie;
- Średni poziom – kierownik fermy lub samodzielny hodowca w średniej hodowli;
- Zaawansowany – specjalista ds. genetyki w związkach hodowlanych, doradca rolniczy lub właściciel dużej fermy z eksportem;
- Rozwój – kursy z bioasekuracji, szkolenia SGGW nt. rozrodu i żywienia; certyfikaty IRZ (Identyfikacja i Rejestracja Zwierząt). Możliwość awansu do zarządzania produkcją zwierzęcą w agrobiznesie.
Zarobki zależą od skali hodowli i efektywności: średnio 4000–8000 zł netto w Polsce, wyższe w dużych fermach.
Gdzie pracować jako hodowca trzody chlewnej?
Możliwe miejsca zatrudnienia lub prowadzenia działalności obejmują:
- Gospodarstwa indywidualne – małe i średnie fermy rodzinne;
- Duże fermy towarowe – zakłady mięsne i integratorzy z chowem trzody;
- Spółdzielnie i związki hodowlane – nadzór genetyczny i doradztwo;
- Przedsiębiorstwa rolne – integracje pionowe (produkcja pasz + hodowla + ubój).
Zawód jest kluczowy dla branży mięsnej, z rosnącym naciskiem na zrównoważoną produkcję i eksport wieprzowiny. W dobie ASF (afrykański pomór świń) bioasekuracja staje się absolutnym priorytetem.
Zobacz też:
Hafciarka, Hartowacz betonów i sylikatów, Hartownik, Higienistka stomatologiczna, Higienistka szkolna, Historyk, Historyk sztuki, Hodowca bydła, Hodowca drobiu, Hodowca inwentarza mieszanego, Hodowca jedwabników, Hodowca koni, Hodowca owiec, Hodowca ptaków, Hodowca ryb, Hodowca zwierząt domowych, Hodowca zwierząt futerkowych, Hodowca zwierząt laboratoryjnych, Hodowca zwierząt pracujący na własne potrzeby, Homeopata, Hostessa, Hutnik dmuchacz szkła, Hydraulik, Hydrograf morski, Hydrolog, Hydrometeorolog