Higienistka szkolna – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS dla higienistki szkolnej to 325902. Pasujące kody PKD obejmują działalności edukacyjne i zdrowotne współistotne dla tego stanowiska.

Poniżej zestawienie najczęściej stosowanych kodów PKD:

Zawód obejmuje nadzór nad stanem sanitarnym placówek oświatowych, monitorowanie stanu zdrowia i rozwoju uczniów oraz oświatę zdrowotną w szkołach i przedszkolach.

Czym zajmuje się higienistka szkolna?

Higienistka szkolna (często utożsamiana z pielęgniarką szkolną) sprawuje profilaktyczną opiekę zdrowotną nad uczniami w gabinecie profilaktyki zdrowotnej i pomocy przedlekarskiej w szkole lub – w razie jego braku – w wyznaczonej placówce medycznej.

Pracuje od poniedziałku do piątku, w wymiarze dostosowanym do typu szkoły, liczby uczniów i ich potrzeb. Głównym celem jest wczesne wykrywanie problemów zdrowotnych, promocja zdrowia oraz zapewnienie bezpieczeństwa sanitarnego w placówce.

Higienistka integruje działania opieki zdrowotnej, współpracując z rodzicami, dyrektorem szkoły, higienistkami stomatologicznymi i lekarzami. Opieka obejmuje dzieci od oddziałów przedszkolnych po ostatnią klasę szkoły podstawowej (z rozszerzeniem na szkoły ponadpodstawowe dla uczniów z orzeczeniem o kształceniu specjalnym); nie obejmuje szkół dla dorosłych.

Obowiązki higienistki szkolnej

Najważniejsze obowiązki wynikające z przepisów i standardów pracy to:

• Wykonywanie i interpretowanie testów przesiewowych – identyfikacja odchyleń rozwojowych, nierozpoznanych zaburzeń i wad (np. orientacyjne wykrywanie wad wymowy);
• Kierowanie postępowaniem poprzesiewowym – opieka pielęgniarska nad uczniami z dodatnimi wynikami oraz organizacja dalszej diagnostyki i leczenia;
• Czynne poradnictwo – wsparcie uczniów z problemami zdrowotnymi oraz systematyczne zbieranie informacji o ich stanie zdrowia i rozwoju;
• Opieka nad uczniami z chorobami przewlekłymi i niepełnosprawnością – realizacja świadczeń pielęgniarskich, zabiegów i procedur na zlecenie lekarskie;
• Udzielanie pomocy przedlekarskiej – reagowanie w nagłych zachorowaniach, urazach i zatruciach, w tym udzielanie pierwszej pomocy;
• Nadzór nad warunkami sanitarno‑higienicznymi – ocena stanu sanitarnego oraz higieny organizacji nauczania, współpraca z dyrekcją w sprawie bezpieczeństwa i warunków sanitarnych;
• Edukacja i promocja zdrowia – udział w planowaniu szkolnego programu edukacji zdrowotnej, prowadzenie zajęć dla uczniów, rodziców i pracowników; promocja aktywności fizycznej, prawidłowego żywienia i higieny jamy ustnej; organizacja grupowej profilaktyki fluorkowej (nadzorowane szczotkowanie zębów preparatami fluorkowymi 6 razy w roku w klasach I–VI);
• Inne zadania – doradztwo dla dyrektora w zakresie organizacji posiłków i bezpieczeństwa, przygotowywanie zapotrzebowania na leki i materiały opatrunkowe, realizacja zleceń lekarskich, reagowanie na problemy takie jak wszawica (w tym informowanie rodziców).

Priorytetem jest wczesne wykrywanie czynników ryzyka, zapobieganie chorobom zakaźnym oraz wspieranie rozwoju zdrowia uczniów w kontekście rodzinnym.

Wymagania i kwalifikacje

Aby zostać higienistką szkolną, wymagane jest wykształcenie średnie w zawodzie pielęgniarki lub higienistki oraz odpowiednie przygotowanie praktyczne.

Kandydatki powinny posiadać umiejętność wykonywania testów przesiewowych, udzielania pierwszej pomocy, prowadzenia edukacji zdrowotnej i sprawowania nadzoru sanitarnego. Liczą się również empatia, kompetencje pedagogiczne i zdolność współpracy z dziećmi, rodzicami i personelem szkoły. Rejestracja w okręgowej izbie pielęgniarskiej jest standardem dla pielęgniarki szkolnej.

Ścieżka kariery i rozwój zawodowy

Wejście do zawodu najczęściej następuje po ukończeniu szkoły medycznej (profil pielęgniarski lub higienistyczny) lub policealnej szkoły zawodowej, z dyplomem potwierdzonym przez izbę pielęgniarską. Osoby początkujące często zaczynają od asystowania w gabinecie szkolnym lub w poradni.

Możliwe kierunki rozwoju obejmują:

• Specjalizacje – opieka pediatryczna, edukacja zdrowotna, stomatologia profilaktyczna;
• Awans – koordynowanie szkolnej opieki zdrowotnej lub praca w poradniach medycyny szkolnej;
• Kontynuację edukacji – studia licencjackie/magisterskie z pielęgniarstwa, kursy z promocji zdrowia, pierwszej pomocy i zarządzania kryzysowego;
• Różne formy zatrudnienia – kontrakty w ramach NFZ (opieka szkolna) lub działalność freelancerska w placówkach bez gabinetu.

Stałe doskonalenie obejmuje udział w szkoleniach z nowych standardów opieki, m.in. profilaktyki fluorkowej i postępowania w sytuacjach epidemicznych.

Gdzie pracować jako higienistka szkolna?

Najczęstsze miejsca zatrudnienia to placówki edukacyjne i ochrony zdrowia:

• Szkoły – szkoły podstawowe, gimnazja i szkoły specjalne (kody PKD 85.20.Z, 85.31.A, 85.32.C);
• Placówki wychowawcze i poradnie – przedszkola, internaty, poradnie medycyny szkolnej;
• Przychodnie i praktyki – praktyka lekarska ogólna i pielęgniarska (kody PKD 86.21.Z, 86.90.C), zwłaszcza gdy szkoła nie posiada własnego gabinetu.

Zatrudnienie odbywa się przez dyrektora szkoły lub na kontraktach NFZ. Sektor to edukacja i ochrona zdrowia, ze szczególnym naciskiem na profilaktykę i zdrowie publiczne.

Perspektywy i wyzwania

Zawód oferuje stabilność zatrudnienia w sektorze publicznym, a wysokość wynagrodzenia zależy od wymiaru etatu i lokalnych stawek (średnio 4–6 tys. zł brutto).

Wyzwania obejmują ograniczony wymiar godzin, wzmożone obciążenie w okresach epidemii (np. wszawica, grypa) oraz potrzebę elastycznej organizacji pracy. Satysfakcja płynie z realnego wpływu na zdrowie i nawyki całych roczników uczniów.