Górnik podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS dla górnika podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny to 811112.

Pasujące kody PKD to m.in.:

• PKD 07.10.Z – Górnictwo rud żelaza;
• PKD 07.29.Z – Górnictwo pozostałych rud metali nieżelaznych;
• PKD 08.99.Z – Pozostałe górnictwo i wydobywanie, gdzie indziej niesklasyfikowane;
• PKD 08.12.Z – Wydobywanie żwiru i piasku; wydobywanie gliny i kaolinu;
• PKD 06.10.Z – Górnictwo ropy naftowej;
• PKD 06.20.Z – Górnictwo gazu ziemnego;
• PKD 05.10.Z – Wydobywanie węgla kamiennego;
• PKD 05.20.Z – Wydobywanie węgla brunatnego.

Zawód ten obejmuje prowadzenie procesów wydobywania, magazynowania i transportu rud metali (takich jak rudy miedzi, żelaza, srebra, złota), soli oraz innych surowców chemicznych i skalnych. Górnik wykonuje roboty związane z drążeniem, utrzymaniem i likwidacją podziemnych wyrobisk, instaluje systemy wentylacji i klimatyzacji oraz zwalcza zagrożenia, uczestnicząc w akcjach ratowniczych i przeciwpożarowych.

Czym zajmuje się górnik podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny?

Górnik podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny pracuje na głębokościach sięgających nawet 1000 metrów pod powierzchnią ziemi, gdzie prowadzi eksploatację złóż rud metali, soli i innych surowców mineralnych. Zawód ten wymaga precyzyjnego drążenia szybów pionowych i chodników poziomych, urabiania skał metodami strzałowymi lub mechanicznymi, a także zabezpieczania wyrobisk przed osuwaniem.

W odróżnieniu od górników węglowych, ten specjalista skupia się na kopalinach nieenergetycznych, takich jak miedź, żelazo, srebro, złoto czy sól. Proces obejmuje wykopywanie pionowych szybów do złoża, wiercenie otworów strzałowych, ładowanie materiałów wybuchowych, wybieranie urobku i instalację obudów górniczych. Na co dzień organizuje cykle pracy w przodkach chodnikowych i wyrobiskach eksploatacyjnych, w tym układanie torów, zabudowę rurociągów wodnych i solankowych oraz prace podsadzkowe.

Obowiązki zawodowe

Obowiązki górnika są zdefiniowane w ramach kwalifikacji GIW.04. Eksploatacja podziemna kopalin innych niż węgiel kamienny i obejmują:

• pobieranie próbek kopalin – z odsłonięć złoża;
• obsługę urządzeń wydobywczych – dla rud metali, soli i surowców chemicznych oraz skalnych;
• prowadzenie eksploatacji kopalin – urabianie skał robotami strzałowymi, samojezdnymi maszynami górniczymi lub kombajnami chodnikowymi;
• wiercenie otworów strzałowych – ładowanie materiałów wybuchowych i wybieranie urobku;
• likwidację wyrobisk – przez zawał całkowity lub częściowy, podsadzkę albo ugięcie stropu;
• pomiary wydobycia – wykonywanie pomiarów ilości rudy i obsługę przyrządów kontrolno-pomiarowych;
• obsługę maszyn do urabiania, ładowania i transportu – w tym samojezdnych maszyn przodkowych i pozaprzodkowych;
• instalację i obsługę wentylacji oraz klimatyzacji – w podziemnych wyrobiskach, wraz z pomiarami stężeń pyłów szkodliwych;
• udział w akcjach – ratowniczych i przeciwpożarowych;
• przestrzeganie zasad – BHP, ergonomii, ochrony przeciwpożarowej i środowiska oraz rozwijanie kompetencji zawodowych.

Program kształcenia obejmuje m.in.:

• drążenie i likwidację wyrobisk – 300 godzin;
• wydobywanie kopalin – 120 godzin;
• wentylację – 120 godzin.

Wymagania i predyspozycje

Aby podjąć pracę, wymagane są:

• orzeczenie lekarskie – zdolność do wykonywania zawodu potwierdzona przez lekarza medycyny pracy;
• wykształcenie – średnie lub średnie branżowe (absolwent szkoły branżowej I stopnia);
• predyspozycje fizyczne – dobra kondycja, brak przeciwwskazań zdrowotnych (np. klaustrofobia, problemy z kręgosłupem), odporność na trudne warunki podziemne;
• umiejętności manualne – sprawność w obsłudze narzędzi i maszyn.

Kształcenie odbywa się na kwalifikacyjnych kursach zawodowych (KKZ) trwających 566 godzin (w tym 80 godzin praktyk w kopalni), kończących się egzaminem przed Okręgową Komisją Egzaminacyjną (OKE).

Program obejmuje eksploatację złóż, maszyny górnicze, rysunek techniczny i miernictwo. Osoby z wykształceniem branżowym otrzymują dyplom z suplementem angielskim, honorowanym w UE.

Ścieżka kariery i rozwoju

Ścieżka kariery zaczyna się od szkoły branżowej I stopnia lub KKZ, prowadzących do pierwszej kwalifikacji GIW.04. Kolejny krok to technik podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny (druga kwalifikacja), a następnie rozwój w kierunku nadsztygara lub kierownika ruchu zakładu górniczego.

Przykładowa ścieżka awansu prezentuje się następująco:

1. szkoła branżowa I stopnia lub kwalifikacyjny kurs zawodowy (GIW.04);
2. technik podziemnej eksploatacji kopalin innych niż węgiel kamienny (druga kwalifikacja);
3. stanowiska nadzoru: nadsztygar, kierownik ruchu zakładu górniczego.

Rozwój obejmuje aktualizację wiedzy o nowych maszynach i urządzeniach, szkolenia BHP oraz praktyki w kopalniach. Przykładowe przedmioty: podstawy techniki górniczej (120 godz.), bezpieczeństwo (30 godz.). Zawód otwiera drzwi do specjalizacji w miernictwie czy konserwacji sprzętu.

Gdzie pracować? Firmy i branże

Górnik pracuje w firmach wydobywających kopaliny inne niż węgiel kamienny, głównie w następujących branżach:

W Polsce zatrudnienie oferują m.in. KGHM Polska Miedź (miedź) czy kopalnie soli, np. Solino. Praca odbywa się w podziemnych zakładach na różnych głębokościach, zwykle w systemie zmianowym.

Zawód łączy fizyczną harówkę z zaawansowaną techniką, oferując stabilność w sektorze surowcowym, ale wymaga dyscypliny i gotowości na ryzyka podziemne.