Frezer – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kody zawodu i PKD

Kod zawodu ZUS dla frezera to 722301. Poniżej zestawiono najważniejsze klasyfikacje dla tego zawodu:

Frezer to specjalista od obróbki skrawaniem, który obsługuje frezarki i nadaje precyzyjne kształty metalowym lub drewnianym półfabrykatom, usuwając nadmiar materiału, by uzyskać gładkie powierzchnie i wymiary zgodne z rysunkiem technicznym.

Czym zajmuje się frezer?

Frezer dobiera parametry skrawania, narzędzia i uchwyty, a następnie obsługuje frezarki ogólnego przeznaczenia. Do najczęściej wykonywanych operacji należą:

• frezowanie płaszczyzn,
• wykonywanie rowków wiórowych w narzędziach wieloostrzowych,
• obróbka sprzęgieł kłowych,
• wykonywanie rowków o różnym zarysie,
• frezowanie krzywych,
• nacinanie gwintów,
• obróbka wałków wielowypustowych,
• frezowanie zębów w kołach zębatych i zębatkach metodą kształtową lub obwiedniową.

Praca wymaga wysokiej precyzji pomiarowej – odczyty realizuje się m.in. suwmiarką i mikrometrem, często na bardzo małych detalach.

Frezerzy pracują na frezarkach wspornikowych (uniwersalnych, poziomych, pionowych), bezwspornikowych, wzdłużnych, kopiarkach, narzędziowych oraz do gwintów.

Obowiązki frezera

Główne zadania obejmują:

• zaznajamianie się z dokumentacją technologiczną (rysunek wykonawczy, karta technologiczna, instrukcje operacji),
• ekonomiczne użytkowanie frezarek różnych typów,
• dobór optymalnych parametrów: posuwu, prędkości i głębokości skrawania,
• ustawianie frezarek (parametry skrawania, mocowanie frezów, głowic frezowych i przedmiotów obrabianych),
• ustalanie kolejności zabiegów w operacjach wielozabiegowych,
• frezowanie prostych i skomplikowanych elementów zgodnie z dokumentacją,
• użytkowanie sprawdzianów oraz narzędzi pomiarowych uniwersalnych i specjalnych,
• kontrolowanie i korygowanie obróbki oraz monitorowanie jakości detali,
• czyszczenie i konserwacja frezarek, narzędzi i uchwytów po pracy,
• stosowanie bezpiecznych metod pracy oraz przestrzeganie zasad BHP i PPOŻ.

Dodatkowe zadania realizowane w niektórych zakładach obejmują:

• prace na innych obrabiarkach: tokarkach, szlifierkach, wiertarkach, wytaczarkach i strugarkach,
• obróbkę kół zębatych na frezarkach obwiedniowych, dłutownicach i wiórkarkach,
• obsługę obrabiarek zespołowych, linii obrabiarek i elastycznie zautomatyzowanych systemów,
• prowadzenie szkoleń uczniów (po uzyskaniu uprawnień) oraz pełnienie roli ustawiacza.

W przypadku frezerów CNC typowe zadania to:

• obsługa frezarek 3-, 4- i 5-osiowych,
• pisanie prostych programów (FANUC, Heidenhain, Sinumerik, Siemens ShopTurn),
• diagnozowanie i zgłaszanie awarii.

Wymagania i cechy osobowościowe

Podstawowe wymagania edukacyjne – ukończenie szkoły zasadniczej zawodowej lub technikum w specjalności obróbka skrawaniem (mile widziane). Doświadczenie na frezarkach konwencjonalnych lub CNC – minimum 1 rok.

Umiejętności techniczne – w pracy frezera szczególnie liczą się:

• czytanie rysunku technicznego,
• obsługa narzędzi pomiarowych (suwmiarka, mikrometr),
• znajomość sterowań CNC (Heidenhain iTNC, Siemens) oraz programowania w kodach maszynowych,
• zdolności manualne i precyzja.

Cechy osobowościowe – wydolność fizyczna; sprawność układu kostno-stawowego, mięśniowego i wzrokowego; odpowiedzialność, dokładność, umiejętność pracy w zespole i indywidualnie, zaangażowanie, chęć nauki.

Warunki pracy: to praca fizyczna w środowisku z hałasem, ciepłem i pyłem, wymagająca ogólnej sprawności.

Branże i miejsca pracy

Frezerzy znajdują zatrudnienie w zakładach produkcyjnych, przemysłowych i rzemieślniczych, zwłaszcza w branżach zgodnych z kodami PKD wskazanymi powyżej (produkcja narzędzi, nożownicza, mechaniczna). Przykładowe miejsca zatrudnienia:

• przemysł motoryzacyjny,
• firmy metalowe i maszynowe (np. Toczek Sp. z o.o., Bud-Masz),
• zakłady produkujące detale precyzyjne (m.in. w Kielcach i Konstantynowie Łódzkim).

Oferty zatrudnienia często dotyczą stanowiska operator CNC/frezer – wynagrodzenie w Polsce: 5000–9000 zł brutto/mies., za granicą: do 80 zł/godz.

Ścieżka kariery i rozwój

Początek kariery – szkoła zawodowa/technikum, praktyki, pierwsze doświadczenia na frezarkach konwencjonalnych.

Rozwój – szkolenia CNC, kursy programowania (FANUC, Siemens), uprawnienia pedagogiczne do szkolenia uczniów lub objęcia roli ustawiacza; doświadczenie na zaawansowanych frezarkach 5-osiowych.

Zaawansowane role – ustawiacz, operator linii zautomatyzowanych, brygadzista, specjalista ds. obróbki skrawaniem w innowacyjnych technologiach; możliwość pracy za granicą (np. Holandia).

Wiele firm oferuje podnoszenie kwalifikacji, stabilne zatrudnienie i wynagrodzenie adekwatne do umiejętności.

Zawód frezera ewoluuje wraz z robotyzacją, tworząc nowe stanowiska obsługujące procesy wieloetapowe.