Brązownik – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS: 721101

Kody PKD (Polska Klasyfikacja Działalności) dotyczące zawodu brązownika odnoszą się głównie do produkcji i obróbki wyrobów z metali kolorowych. Brązownik może pracować w różnych sektorach produkcji artystycznej i rzemieślniczej.

Czym zajmuje się brązownik?

Brązownik to rzemieślnik specjalizujący się w wytwarzaniu przedmiotów użytkowych, dekoracyjnych i artystycznych z brązu oraz mosiądzu. Zawód łączy charakter produkcyjny i usługowy, wymaga precyzji technicznej oraz wyczucia estetyki.

W codziennej pracy brązownik wykonuje m.in. następujące czynności:

• obróbka ręczna odlewów – cyzelowanie (ozdobne wykańczanie powierzchni),
• obróbka mechaniczna – frezowanie, szlifowanie i polerowanie,
• wytwarzanie wyrobów z blachy miedzianej i mosiężnej poprzez kucie, wyoblanie, wytłaczanie i repusowanie (ręczne kształtowanie blach na zimno),
• patynowanie i pokrycie chemiczne lub galwaniczne wyrobów (np. srebrzenie),
• prace montażowe z użyciem połączeń gwintowych, nitowanych, lutowanych i spawanych.

Rodzaje wyrobów

Brązownik wytwarza szeroki asortyment przedmiotów, w tym:

• okucia meblowe,
• żyrandole, świeczniki i lampy,
• obudowy zegarów,
• figury, popiersia i medaliony,
• medale i ryngrafy,
• insygnia urzędowe,
• patery i szkatułki,
• puchary i inne przedmioty dekoracyjne.

Główne zadania i obowiązki zawodowe

Brązownik odpowiada za precyzyjną realizację całego procesu – od przygotowania formy po końcowy montaż wyrobu. Najczęściej wykonuje następujące zadania:

• przygotowywanie modelu odlewniczego lub formy odlewniczej – planowanie procesu produkcji;
• obrabianie wstępne odlewów oraz prace pomocnicze – przygotowanie materiału do dalszej obróbki;
• cyzelowanie odlewów i prace repuserskie – ręczne kształtowanie i ozdobne wykańczanie;
• patynowanie wyrobów – nadawanie barwy i warstwy ochronnej poprzez patynację;
• montowanie wyrobów – łączenie poszczególnych elementów w całość;
• organizowanie stanowiska pracy – zgodnie z zasadami BHP, ochrony ppoż., ochrony środowiska oraz ergonomii.

Wymagania i predyspozycje

Zawód brązownika wymaga określonych cech i umiejętności:

• wrażliwość estetyczna – zdolność do oceny i tworzenia pięknych form;
• zręczność i precyzja ruchów – umiejętność wykonywania skomplikowanych prac ręcznych;
• zamiłowanie do wyrobów artystycznych – zainteresowanie sztuką i rzemiosłem;
• dokładność i staranność – dbałość o szczegóły i jakość wykonania;
• wytrwałość – cierpliwość w realizacji żmudnych procesów.

Wysoko ceni się w tym zawodzie dobrą robotę cyzelerską, opanowanie wielu technik obróbki oraz wrażliwość estetyczną.

Ścieżka edukacyjna i zawodowa

Drogi zdobycia zawodu

Aby zostać brązownikiem, można wybrać jedną z poniższych ścieżek:

• praktyczne szkolenie na stanowisku pracy – przyuczenie się zawodu i zdobywanie doświadczenia pod okiem doświadczonego rzemieślnika;
• szkoła zawodowa o profilu mechanicznym – formalne przygotowanie do pracy w zawodzie;
• szkoła rzemiosł artystycznych – specjalistyczne kształcenie łączące aspekty artystyczne i techniczne.

Wymagania formalne

Aby przystąpić do egzaminu czeladniczego lub mistrzowskiego, niezbędne jest ukończenie gimnazjum.

Wielu pracodawców zatrudnia także osoby bez formalnego wykształcenia zawodowego, jeśli wykazują odpowiednie predyspozycje i doświadczenie.

Perspektywy rozwoju

Najuzdolnieni artystycznie brązownicy mogą rozwijać się w różnych kierunkach:

• samodzielnie opracowywać projekty artystyczne,
• przygotowywać rzeźbiarskie modele odlewnicze,
• prowadzić własne warsztaty lub pracownie artystyczne,
• specjalizować się w konkretnym typie wyrobów,
• podnosić kwalifikacje poprzez kursy doskonalące techniki obróbki i patynowania.

Branże i potencjalni pracodawcy

Brązownik może znaleźć zatrudnienie w następujących miejscach i instytucjach:

• wytwórniach wyrobów artystycznych – firmy specjalizujące się w produkcji biżuterii, ozdób i przedmiotów dekoracyjnych;
• pracowniach rzemieślniczych – niezależne warsztaty artystów i rzemieślników;
• odlewniach metali kolorowych – zakłady produkujące odlewy z brązu i mosiądzu;
• firmach meblowych – producenci mebli wymagający okuć i elementów ozdobnych;
• manufakturach artystycznych – przedsiębiorstwa wytwarzające ręcznie wykonywane przedmioty;
• instytucjach kultury – muzea, galerie sztuki, pracownie konserwatorskie;
• firmach zajmujących się restauracją zabytków – prace przy przywracaniu oryginalnego wyglądu obiektów.

Charakterystyka zawodu jako rzemiosła artystycznego

Zawód brązownika jest rzemiosłem artystycznym, co w praktyce oznacza:

• połączenie umiejętności technicznych z artystycznym podejściem,
• wysokie wymagania jakościowe i estetyczne wykonania,
• możliwość twórczego wyrażania się poprzez pracę,
• duży nacisk na indywidualny styl i warsztat artysty,
• wysoką wartość unikalnych, ręcznie wykonywanych wyrobów.