Biochemik – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kody i klasyfikacje dla zawodu biochemika

Kod zawodu ZUS dla biochemika to 213102. Poniżej znajduje się zestawienie najczęściej stosowanych klasyfikacji i kodów wraz z krótkim opisem:

Czym zajmuje się biochemik?

Biochemik bada chemiczną budowę żywych organizmów oraz zachodzące w nich procesy biochemiczne. Analizuje m.in. utlenianie, akumulację, adaptację do zmienionego środowiska, molekularne podstawy metabolizmu, regulację genetyczną tych procesów oraz czynniki chemiczne w środowisku człowieka i zwierząt.

Bada procesy budowy ciała ze składników nieorganicznych w organizmach roślinnych i drobnoustrojach, prowadząc eksperymenty laboratoryjne i terenowe. Opracowuje koncepcje, teorie i metody praktycznego wykorzystania wiedzy w medycynie, przemyśle i rolnictwie.

Praca biochemika polega na obserwacji organizmów żywych poprzez badanie związków chemicznych, wykrywanie substancji oraz analizę ich wpływu na zdrowie i środowisko. Biochemicy badają skład chemiczny komórek, reakcje biochemiczne, metabolizm, syntezę białek, materiał genetyczny oraz modyfikacje genów. Uczestniczą w diagnostyce chorób (np. analiza krwi i moczu) oraz w wykrywaniu narkotyków lub środków dopingujących.

Obowiązki biochemika

Poniżej najczęstsze zadania wykonywane na tym stanowisku:

• prowadzenie badań laboratoryjnych i terenowych nad reakcjami chemicznymi w żywych organizmach,
• analizowanie składu chemicznego komórek, metabolizmu i syntezy białek,
• badanie substancji chemicznych, ich składu i wpływu na zdrowie (np. w wodzie, glebie, powietrzu),
• opracowywanie nowych leków, terapii i modyfikacji genów,
• kontrola jakości żywności, leków, kosmetyków i produktów (np. wykrywanie azotanów, azotynów, substancji szkodliwych w zabawkach czy naczyniach),
• prowadzenie badań środowiskowych: pomiary stężeń zanieczyszczeń w powietrzu, wodzie, glebie; ocena ryzyka zawodowego w zakładach przemysłowych; toksykologia (np. analiza krwi, moczu, włosów),
• wykonywanie eksperymentów z użyciem technik takich jak spektroskopia, chromatografia, elektroforeza,
• opracowywanie ekspertyz biochemicznych dla stacji sanitarno-epidemiologicznych i organów administracyjnych,
• przygotowywanie próbek biologicznych i raportów z wyników badań,
• publikowanie artykułów naukowych, referatów oraz metod praktycznego zastosowania wiedzy w medycynie, biotechnologii i rolnictwie.

Wymagania i predyspozycje do pracy jako biochemik

Warunkiem koniecznym jest ukończenie studiów wyższych na kierunku biologicznym lub chemicznym ze specjalizacją w biochemii lub studiów podyplomowych w tej dziedzinie. Niezbędna jest także umiejętność obsługi aparatury badawczej (np. spektrometry, chromatografy) oraz przygotowywania materiałów do analiz.

W zakresie zdrowia zawodowego najczęściej wymagane są następujące predyspozycje:

• sprawne narządy wzroku, słuchu i węchu (w tym prawidłowe widzenie barw),
• brak alergii, astmy oraz chorób układu oddechowego,
• silny układ immunologiczny.

Cenione cechy osobowościowe to:

• dokładność i precyzja,
• uporządkowanie i samodyscyplina,
• umiejętność pracy w laboratorium i w zespole.

Ścieżka kariery i rozwój zawodowy

Początek kariery zwykle obejmuje pracę w laboratoriach badawczych, diagnostycznych lub przemysłowych. Z czasem możliwy jest awans na stanowiska starszego specjalisty, kierownika laboratorium czy lidera projektów R&D. Rozwój może prowadzić do specjalizacji w biotechnologii, farmacji czy toksykologii, a także do uzyskania doktoriatu lub habilitacji w ścieżce akademickiej.

Dodatkowe szkolenia z zaawansowanych technik laboratoryjnych (np. CRISPR) oraz certyfikaty z BHP i ochrony środowiska zwiększają szanse na awans. Kariera może też prowadzić do roli eksperta w instytucjach sanitarnych lub konsultanta w przemyśle.

Gdzie pracuje biochemik – branże i firmy

Najczęstsze miejsca zatrudnienia to:

• Przemysł farmaceutyczny i biotechnologiczny – produkcja leków, prace nad terapiami genowymi i biologicznymi;
• Laboratoria diagnostyczne i medyczne – analityka kliniczna, badania krwi i moczu, wsparcie diagnostyki chorób;
• Uczelnie wyższe i instytuty badawcze – realizacja projektów naukowych, publikacje i dydaktyka;
• Stacje sanitarno-epidemiologiczne i inspekcje – kontrola jakości środowiska i żywności, opracowywanie ekspertyz;
• Przemysł spożywczy i rolniczy – analizy surowców, gleby, roślin i nawozów;
• Zakłady przemysłowe – ocena ryzyka chemicznego, wdrażanie standardów BHP;
• Firmy kosmetyczne i producenci tworzyw – atestacja i weryfikacja bezpieczeństwa produktów.

Perspektywy zatrudnienia są szczególnie dobre w sektorach biotechnologicznym i medycznym, a także w obszarze badań środowiskowych.