Kod zawodu ZUS: 242204 – audytor/kontroler.
Kod PKD – dla audytorów wewnętrznych pracujących w jednostkach i organizacjach kod PKD zależy od sektora zatrudnienia. Dla niezależnych firm audytorskich właściwym kodem jest 70.20.Z (doradztwo biznesowe i zarządzanie), choć audytorzy mogą pracować również w jednostkach o innych kodach PKD, w zależności od branży.
Czym zajmuje się audytor/kontroler?
Audytor/kontroler to specjalista odpowiedzialny za obiektywną i niezależną ocenę działalności jednostki, procesów zachodzących w organizacji oraz zgodności jej funkcjonowania z obowiązującymi przepisami prawa.
Kluczową cechą zawodu jest niezależność – audytor może pracować jako audytor wewnętrzny (pracownik jednostki poddawanej audytowi) lub audytor zewnętrzny (pracownik instytucji niezależnej od kierownictwa audytowanej jednostki).
Głównym zadaniem audytora jest dokładne badanie rzetelności działań organizacji, ze szczególnym naciskiem na obszary finansowe, oraz zapewnienie zgodności z regulacjami wewnętrznymi i zewnętrznymi.
Audytor wewnętrzny a audytor zewnętrzny – najważniejsze różnice:
| Rodzaj audytora | Relacja do organizacji | Cel główny | Typowe miejsce pracy |
|---|---|---|---|
| Audytor wewnętrzny | pracownik organizacji | doskonalenie procesów i systemu kontroli wewnętrznej | działy audytu w firmach i instytucjach |
| Audytor zewnętrzny | niezależny wobec organizacji | obiektywna ocena zgodności i sprawozdań | firmy audytorskie, doradcze |
Szczegółowe obowiązki i zadania zawodowe
Zawód audytora/kontrolera obejmuje szeroki zakres czynności, realizowanych etapowo:
Faza analityczno-przygotowawcza
Na starcie audytu kluczowe są następujące działania:
- identyfikowanie i monitorowanie procesów istniejących w jednostce,
- sprawdzanie, czy przyjęte procedury są prawidłowo wdrażane i wykonywane,
- dokonywanie opisów procesów oraz gromadzenie dokumentacji dotyczącej systemów kontroli wewnętrznej,
- identyfikowanie i ocena ryzyka w procesach oraz szacowanie prawdopodobieństwa jego wystąpienia,
- dokonywanie wstępnego przeglądu procesów,
- przygotowanie szczegółowego planu audytu.
Faza wykonawcza
W trakcie realizacji zadania audytowego audytor prowadzi czynności sprawdzające, weryfikując zgodność działania organizacji z przepisami prawa oraz standardami kontroli wewnętrznej.
Szczególną uwagę poświęca się: gospodarności, celowości, rzetelności, dokładności, kompletności, przejrzystości, efektywności i terminowości.
Faza raportowania
Po zakończeniu prac audytor formułuje wnioski i zalecenia dla kierownictwa, aby usprawnić funkcjonowanie organizacji pod względem merytorycznym i finansowym, a następnie sporządza sprawozdanie z przeprowadzonych zadań audytowych.
Zadania kierownicze
Na stanowiskach starszych i kierowniczych audytorzy nadzorują pracę innych członków zespołu oraz koordynują przebieg zadań audytowych.
Wymagania i kwalifikacje
Chociaż wśród dostępnych źródeł nie znalazły się szczegółowe wymogi edukacyjne, zawód audytora tradycyjnie wymaga:
- Wykształcenie wyższe – preferowane kierunki: rachunkowość, finanse, zarządzanie, audyt lub prawo;
- Uprawnienia zawodowe – w zależności od specjalizacji (np. audytor finansowy, wewnętrzny);
- Doświadczenie praktyczne – praca w obszarach finansowo-kontrolnych i/lub audycie;
- Upoważnienie do pracy – imienne upoważnienie wydane przez kierownictwo jednostki.
Najczęściej poszukiwane kompetencje obejmują:
- analityczne myślenie i dbałość o szczegóły,
- niezależność osądu i etykę zawodową,
- znajomość przepisów prawa i standardów kontroli wewnętrznej,
- umiejętność formułowania wniosków i zaleceń,
- komunikatywność oraz biegłość w pracy z dokumentacją.
Branże i miejsca pracy
Audytorzy/kontrolerzy pracują w różnorodnych środowiskach:
- Jednostki sektora publicznego – ministerstwa, urzędy, instytucje publiczne;
- Organizacje finansowe – banki, towarzystwa ubezpieczeniowe, fundusze;
- Duże przedsiębiorstwa – korporacje posiadające wyodrębnione zespoły audytu wewnętrznego;
- Niezależne firmy audytorskie – praca jako audytor zewnętrzny;
- Instytucje sektora społecznego – fundacje, stowarzyszenia, NGO.
Ścieżka kariery i rozwoju
Typowa trajektoria zawodowa wygląda następująco:
- Początkowa – pracownik wykonujący czynności audytowe pod nadzorem doświadczonego audytora;
- Średniozaawansowana – audytor samodzielnie prowadzący audyty w wybranych obszarach;
- Zaawansowana – starszy audytor lub koordynator audytów;
- Kierownicza – kierownik zespołu audytu, kierownik funkcji audytu wewnętrznego;
- Specjalistyczna – audytor branżowy (np. finansowy, cyberbezpieczeństwa, energetyczny, środowiskowy).
Rozwój zawodowy obejmuje zdobywanie certyfikatów, pogłębianie wiedzy w wyspecjalizowanych obszarach audytu oraz awans na stanowiska zarządcze.
Zobacz też:
Administrator baz danych, Administrator nieruchomości, Administrator produkcji filmowej, Administrator produkcji filmowej i telewizyjnej, Administrator stron internetowych, Administrator systemów komputerowych, Administrator systemów poczty elektronicznej, Administrator zintegrowanych systemów zarządzania, Adwokat, Agent celny, Agent do spraw pozyskiwania gruntów, Agent do spraw zakupów, Agent klarujący, Agent ubezpieczeniowy, Agrochemik, Akredytowany asystent parlamentarny, Akrobata, Aktor, Aktor cyrkowy, Aktor lalkarz, Aktor scen muzycznych, Aktuariusz, Akupunkturzysta, Akwizytor, Alpinista przemysłowy, Analityk baz danych (data scientist), Analityk biznesowy, Analityk doświadczenia użytkowników (user experience analyst), Analityk finansowy, Analityk giełdowy, Analityk informacji i raportów medialnych, Analityk inwestycyjny, Analityk kredytowy, Analityk kryminalny, Analityk pracy, Analityk ruchu na stronach internetowych, Analityk sieci komputerowych, Analityk systemów teleinformatycznych, Analityk trendów rynkowych (cool hunter), Andragog, Animator czasu wolnego młodzieży (pracownik młodzieżowy), Animator gospodarczy do spraw przedsiębiorczości, Animator gospodarczy do spraw rozwoju regionalnego, Animator kultury, Animator rekreacji i organizacji czasu wolnego, Animator rynku książki, Ankieter, Antropolog, Antykwariusz, Aparatowy procesów chemicznych, Aparatowy produkcji drożdży, Aparatowy produkcji octu, Aparatowy produkcji wyrobów maczanych, Archeolog, Architekt, Architekt cyberbezpieczeństwa (Cybersecurity architect), Architekt krajobrazu, Architekt stron internetowych, Architekt wnętrz, Architekt zieleni wewnątrz budynków, Archiwista, Archiwista dokumentów elektronicznych, Archiwista zakładowy, Arkadownik, Arteterapeuta, Artysta fotografik, Artysta grafik, Artysta malarz, Artysta rzeźbiarz, Astrofizyk, Astrolog, Astronom, Asystent do spraw księgowości, Asystent do spraw statystyki, Asystent do spraw wydawniczych, Asystent dyrektora, Asystent edukacji romskiej, Asystent fryzjera, Asystent kierownika produkcji filmowej / telewizyjnej, Asystent międzykulturowy, Asystent nauczyciela dziecka cudzoziemca, Asystent nauczyciela przedszkola, Asystent nauczyciela w szkole, Asystent operatora dźwięku, Asystent operatora obrazu, Asystent osobisty (concierge), Asystent osoby niepełnosprawnej, Asystent parlamentarny, Asystent prawny, Asystent prokuratora, Asystent przetwarzania danych, Asystent radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, Asystent reżysera filmowego, Asystent rodziny, Asystent sędziego, Asystent techniczny realizatora dźwięku, Asystent techniczny realizatora programu, Asystent usług pocztowych, Asystent usług telekomunikacyjnych, Asystent zarządu, Asystentka kobiety w czasie ciąży i porodu (doula), Asystentka stomatologiczna, Audiofonolog, Audytor cyberbezpieczeństwa (Cybersecurity auditor), Audytor energetyczny, Audytor środowiskowy, Automatyk, Automatyk sterowania ruchem kolejowym, Autor tekstów i sloganów reklamowych (copywriter)
