Grawer – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS: 731611

Zawód grawera jest sklasyfikowany w polskim systemie kodów branżowych (PKD) pod następujące kategorie:

• PKD 18.14.Z – introligatorstwo i podobne usługi;
• PKD 32.12.Z – produkcja wyrobów jubilerskich i podobnych;
• PKD 90.03.Z – artystyczna i literacka działalność twórcza;
• PKD 95.25.Z – naprawa zegarów, zegarków oraz biżuterii.

Czym zajmuje się grawer?

Grawer nanosi znaki informacyjne lub zdobnicze na metale i materiały niemetalowe. Zawód ma wyraźnie charakter usługowy, a jego celem jest precyzyjne wykonanie znaków, ornamentów i logotypów na podstawie projektu lub zlecenia klienta.

Grawer to utalentowany rzemieślnik łączący umiejętności artystyczne z technicznymi. Specjalizuje się w tworzeniu precyzyjnych grawerunków na różnorodnych materiałach, takich jak papier, drewno, metal i szkło. Praca ta wymaga kreatywności, cierpliwości i wyjątkowej dokładności.

Metodologia pracy

Współcześnie grawer dysponuje szerokim spektrum technik wykonawczych:

• tradycyjne grawerstwo – prace wykonywane ręcznie lub maszynowo;
• grawerowanie CNC – wykorzystanie ploterów grawerskich i frezarko-grawerek sterowanych komputerowo;
• laserowe grawerowanie – obróbka z użyciem różnych typów głowic laserowych.

Niezależnie od wybranej metody zadaniem grawera jest obróbka materiału tak, by uzyskać efekt zgodny z projektem lub zleceniem klienta.

Główne obowiązki i zadania zawodowe

Zawód grawera obejmuje szeroki zakres odpowiedzialności:

• projektowanie lub dostosowywanie dostarczonych projektów do technologii wykonania,
• przygotowywanie i wykonywanie wstępnej obróbki materiału do realizacji wyrobu,
• nanoszenie wzorów, ornamentów, logotypów, informacji i liternictwa na metale oraz wybrane materiały niemetalowe,
• wykonywanie obróbki wykończającej, uszlachetniającej lub cieplnej wyrobu gotowego,
• organizowanie procesów technologicznych,
• kontrolowanie jakości własnej pracy oraz pracy podległych pracowników – ocena finalnego wyrobu lub usługi,
• organizowanie stanowiska zgodnie z zasadami i przepisami BHP, ochrony ppoż. i ochrony środowiska oraz utrzymanie go w stałej czystości.

Odpowiedzialność i wymagania zawodowe

Grawer jest odpowiedzialny za:

• poprawne odczytanie projektu dostarczonego w postaci szkicu, opisu lub rysunku technicznego,
• dobór odpowiednich materiałów,
• dobór lub wykonywanie narzędzi potrzebnych do realizacji projektu,
• jakość i estetykę wykonanej pracy,
• prawidłową eksploatację maszyn i urządzeń,
• komunikowanie się z klientami – to nieodłączny element pracy grawera.

Ścieżka edukacyjna i wymagania kwalifikacyjne

Edukacja w zawodzie grawera może przebiegać na kilka sposobów:

• tradycyjny system rzemieślniczy – naukę można rozpocząć po ukończeniu gimnazjum w klasycznym modelu rzemieślniczym;
• szkolenie praktyczne – możliwe jest przyuczenie na stanowisku i zdobywanie doświadczenia w trakcie pracy;
• specjalizacja w obsłudze urządzeń cyfrowych – do pracy grawera-operatora urządzeń CNC niezbędne jest specjalistyczne przygotowanie lub kurs operatora obrabiarek sterowanych numerycznie oraz biegła obsługa komputera.

Branże i sektory zatrudnienia

Zawód grawera znajduje zastosowanie w wielu branżach:

• Biżuteria – personalizacja ozdób i wyrobów jubilerskich;
• Produkcja wyrobów jubilerskich – grawerowanie logotypów i ozdobnych detali;
• Introligatorstwo – zdobienie okładek i elementów introligatorskich;
• Sztuka użytkowa – tworzenie unikalnych przedmiotów dekoracyjnych;
• Personalizowane prezenty – grawerowanie pamiątkowych przedmiotów;
• Naprawa biżuterii i zegarów – grawerowanie przy pracach naprawczych;
• Działalność artystyczna – tworzenie dzieł sztuki na zamówienie.

Ścieżka kariery i rozwoju

Grawer może rozwijać się zarówno technicznie, jak i menedżersko, a także prowadzić własną działalność.

• pogłębianie umiejętności w tradycyjnych technikach grawerowania,
• specjalizacja w nowoczesnych technologiach (obsługa laserów i ploterów cyfrowych),
• podnoszenie kwalifikacji poprzez kursy specjalistyczne,
• przejście do roli kierowniczej – nadzorowanie pracy podległych pracowników,
• prowadzenie własnej działalności gospodarczej jako samodzielny rzemieślnik,
• specjalizacja w konkretnym materiale (biżuteria, szkło, metal, ceramika).

Specjalizacje i powiązane zawody

W zawodzie grawera istnieją liczne specjalizacje:

• grawer biżuterii,
• grawer ceramiki,
• grawer ręczny metalu,
• miedziorytnik,
• rytownik,
• stalorytnik.

Zawód grawera blisko współwystępuje z zawodem grawera szkła (kod 731604), który specjalizuje się w rytowaniu na szkle, oraz zdobnikiem szkła (kod 731610).