Gospodarz domu to zawód o kodzie ZUS 515301, odpowiedzialny za utrzymanie porządku i czystości w budynkach mieszkalnych oraz na terenie nieruchomości, w tym sprzątanie pomieszczeń, urządzeń i terenów ogólnego użytku dla lokatorów.
Do zawodu pasują następujące kody PKD:
- 81.10.Z – działalność pomocnicza związana z utrzymaniem porządku w budynkach;
- 81.21.Z – niespecjalistyczne sprzątanie budynków i obiektów przemysłowych;
- 81.22.Z – specjalistyczne sprzątanie budynków i obiektów przemysłowych;
- 81.29.Z – pozostałe sprzątanie;
- 55.10.Z – hotele i podobne obiekty zakwaterowania;
- 96.01.Z – pranie i czyszczenie wyrobów włókienniczych i futrzarskich.
Czym zajmuje się gospodarz domu?
Gospodarz domu dba o czystość, estetykę i bezpieczeństwo w budynkach mieszkalnych, blokach, kamienicach oraz przyległych terenach. Jego rola wykracza poza proste sprzątanie – obejmuje bieżące utrzymanie porządku, drobne naprawy, pielęgnację zieleni i obsługę mieszkańców. Zawód występuje powszechnie w budynkach mieszkalnych, handlowych i gospodarczych, gdzie zapewnia komfort lokatorom i zapobiega degradacji nieruchomości. W szerszym ujęciu wspiera egzekwowanie obowiązków użytkowników nieruchomości i udziela informacji, co czyni go kluczową postacią w administracji osiedlowej.
Szczegółowe obowiązki zawodowe
Obowiązki gospodarza domu są zróżnicowane i obejmują prace wewnątrz i na zewnątrz budynku. Realizowane są według ustalonego harmonogramu, z naciskiem na bezpieczeństwo i higienę pracy.
Podstawowe zadania codzienne
Do podstawowych zadań codziennych należą:
- sprzątanie pomieszczeń i urządzeń ogólnego użytku: bram, podestów, klatek schodowych, korytarzy piwnicznych, wind, zsypów itp.,
- sprzątanie chodników i jezdni oraz zbieranie śmieci z terenów zielonych,
- mycie okien, lamperii i balustrad według harmonogramu,
- bieżąca obsługa zsypów i kontenerów na odpady,
- pielęgnowanie terenów zielonych: koszenie trawy, usuwanie śmieci, liści i zeschłych traw, pielenie krzewów, wycinanie chwastów wokół drzewek i ławek, oczyszczanie alejek i placów żwirowych,
- usuwanie śniegu z chodników, posesji i parkingów,
- wywieszanie ogłoszeń i informacji oraz doręczanie ich mieszkańcom; wywieszanie i zdejmowanie flag na uroczystości państwowe oraz ich czyszczenie.
Dodatkowe zadania
Wśród zadań dodatkowych znajdują się:
- wykonywanie drobnych prac konserwatorskich i napraw wyposażenia budynków oraz terenu,
- zgłaszanie awarii do odpowiednich jednostek i zabezpieczanie miejsc awarii,
- podtrzymywanie pozytywnych relacji z mieszkańcami i pracownikami,
- spisywanie stanów wodomierzy i liczników według potrzeb,
- działania dezynfekcyjne i deratyzacyjne w pomieszczeniach wspólnego użytku,
- drobne prace ogrodnicze: sadzenie roślin, strzyżenie żywopłotów, pielęgnacja drzew.
Inne czynności
Do innych powtarzalnych czynności zaliczają się:
- zamiatanie podłóg i posadzek, mycie schodów i okien, czyszczenie oraz wycieranie powierzchni,
- opróżnianie koszy na śmieci, odgarnianie śniegu, przycinanie żywopłotów, zmienianie żarówek (z niezbędnymi uprawnieniami),
- dostarczanie przesyłek z administracji, grabienie liści, polerowanie i woskowanie podłóg.
Gospodarz domu bezwzględnie przestrzega zasad etyki, BHP, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska.
Wymagania i potrzebne umiejętności
Zawód nie wymaga formalnego wykształcenia wyższego, ale podstawowa edukacja (gimnazjum lub szkoła zawodowa) jest zalecana. Kluczowe są:
- umiejętności fizyczne i manualne – wytrzymałość na wysiłek, precyzja w pracach porządkowych i ogrodniczych;
- znajomość sprzętu i środków – obsługa szczotek, mopów, odkurzaczy, kosiarek, narzędzi ręcznych (młotki, śrubokręty, sekatory), aplikatorów chemikaliów i łopat;
- uprawnienia – elektryczne do drobnych napraw (np. wymiana żarówek), BHP i ppoż.;
- cechy osobowości – dbałość o szczegóły, sumienność, odpowiedzialność, komunikatywność w relacjach z mieszkańcami;
- zdrowie – brak przeciwwskazań do pracy fizycznej na zewnątrz, w różnych warunkach pogodowych.
Miejsca pracy i branże
Gospodarz domu zatrudniany jest głównie w:
- administracji budynków mieszkalnych (spółdzielnie, wspólnoty mieszkaniowe, zarządcy nieruchomości),
- branżach usług sprzątających i porządkowych (firmy outsourcingowe),
- hotelach i obiektach zakwaterowania (PKD 55.10.Z),
- obiektach przemysłowych i biurowych (PKD 81.21.Z, 81.22.Z).
Zawody pokrewne obejmują:
- dozorcę,
- sprzątacza,
- ogrodnika,
- portiera.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Wejście do zawodu następuje przez zatrudnienie w firmie sprzątającej lub administracji nieruchomości. Rozwój obejmuje:
- Specjalizację: np. w utrzymaniu zieleni lub dezynfekcji.
- Awans: na dozorcę, administratora nieruchomości lub kierownika zespołu sprzątającego.
- Szkolenia: BHP, obsługę sprzętu mechanicznego, kursy ogrodnicze lub elektryczne (SEP).
- Samozatrudnienie: prowadzenie działalności w ramach PKD sprzątających.
Średnie zarobki zależą od regionu i firmy – od minimalnej krajowej wzwyż, z premiami za nadgodziny. Perspektywy są stabilne ze względu na stałe zapotrzebowanie na usługi porządkowe.
Zobacz też:
Galwanizer, Garbarz skór, Garbarz skór bez włosa, Garderobiana, Garmażer, Garncarz, Gemmolog, Genetyk, Geofizyk, Geograf, Geolog, Gięciarz drewna, Giloszer poligraficzny, Giloszer szkła, Glazurnik, Gleboznawca, Główny księgowy, Główny menedżer bezpieczeństwa informacji (Chief information security officer), Główny technolog, Goniec, Gorseciarka, Gospodyni, Górnik eksploatacji otworowej, Górnik eksploatacji podziemnej, Górnik odkrywkowej eksploatacji złóż