Giloszer poligraficzny – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS dla giloszera poligraficznego to 732103. Pasujące kody PKD to przede wszystkim 58.19.Z (pozostały druk), 18.13.Z (przedrukowywanie nagrań dźwiękowych i obrazowych) oraz 17.12.Z (produkcja tapet), związane z produkcją druków zabezpieczonych, papierów wartościowych i poligrafią specjalistyczną.

Dla czytelności kluczowe kody i ich znaczenie zestawiono poniżej:

Giloszer poligraficzny to wyspecjalizowany specjalista w branży poligraficznej, odpowiedzialny za opracowywanie giloszy – precyzyjnych elementów graficznych takich jak linie, znaki, mikrodruki czy tła, służących jako zabezpieczenia przed fałszowaniem. Pracuje głównie przy produkcji banknotów, papierów wartościowych, paszportów, wiz i banderol akcyzowych, wykorzystując maszyny giloszowe lub elektroniczne maszyny grawerujące.

Czym zajmuje się giloszer poligraficzny?

Giloszer poligraficzny tworzy skomplikowane wzory graficzne na podstawie ogólnego projektu, zapewniając wysoki poziom zabezpieczeń drukowanych dokumentów. Jego praca łączy wiedzę poligraficzną z precyzyjną obróbką grafiki, często wspomaganą programami komputerowymi dedykowanymi drukarniom papierów wartościowych, takimi jak narzędzia firmy De La Rue. Proces obejmuje zarówno tradycyjne metody mechaniczne, jak i cyfrowe, z naciskiem na uzyskanie efektów trudnych do podrobienia w druku.

Obowiązki giloszera poligraficznego

Do kluczowych zadań zawodowych należą następujące etapy pracy z giloszem i materiałami światłoczułymi:

• projektowanie formy graficznej (grubość, układ i zagęszczenie linii) na podstawie ogólnego projektu,
• przygotowywanie roztworu emulsji zabarwiającej,
• nanoszenie emulsji na płytę szklaną lub folię za pomocą wirówki,
• umieszczanie zabarwionej płyty lub folii wraz z projektem w maszynie giloszowej,
• przenoszenie rysunku kreskowego na szkło lub folię poprzez usuwanie emulsji igłami diamentowymi o różnych grubościach,
• programowanie zaprojektowanego rysunku na elektronicznej maszynie giloszującej na folii z emulsją światłoczułą,
• wywoływanie filmu w oparach amoniaku,
• wykonywanie prób na materiale chromalinowym,
• kontrolowanie jakości kompozycji w stosunku do zadanego projektu graficznego.

Giloszer musi dbać o precyzję mikroskopową, co wiąże się z ryzykiem zawodowym takim jak ekstremalne obciążenie wzroku czy praca z laserem.

Wymagania edukacyjne i umiejętności

Aby podjąć pracę, niezbędna jest wiedza poligraficzna dotycząca efektów drukarskich, wrażliwość kolorystyczna i graficzna oraz biegłość w programach graficznych. Edukacja obejmuje kierunki takie jak technik grafiki i poligrafii cyfrowej lub technik procesów drukowania w szkołach poligraficznych, np. Zespole Szkół Poligraficznych w Łodzi.

Kluczowe kompetencje kandydata obejmują:

• znajomość procesów poligraficznych i efektów drukarskich (np. mikrodruk, grawerunek, raster),
• wrażliwość kolorystyczną i umiejętność doboru kontrastów dla czytelności i zabezpieczeń,
• biegłą obsługę specjalistycznych programów graficznych oraz urządzeń giloszujących.

Wymagania psychofizyczne w tym zawodzie to przede wszystkim:

• dokładność, precyzja i cierpliwość w pracy z detalem,
• wysokie skupienie oraz podzielność uwagi przy pracy ciągłej,
• sprawność rąk i palców oraz zmysł techniczny do obsługi urządzeń.

Przeciwwskazania zdrowotne obejmują:

• wady wzroku niepodlegające korekcji,
• małą sprawność manualną i dysfunkcje kończyn górnych,
• alergie na substancje chemiczne stosowane w procesach poligraficznych.

Ścieżka kariery i rozwoju zawodowego

Kariera zwykle rozpoczyna się od stanowisk pomocniczych w drukarniach, z możliwością awansu po opanowaniu narzędzi i procedur. Najczęstsze etapy rozwoju wyglądają następująco:

• start od stanowisk asystenckich i pomocniczych w drukarniach zabezpieczonych,
• kursy wewnętrzne z programów specjalistycznych oraz szkolenia z grawerowania elektronicznego,
• samodzielna praca giloszera przy projektach o rosnącym poziomie trudności,
• awans do ról nadzorczych lub specjalisty ds. zabezpieczeń poligraficznych.

Perspektywy zatrudnienia są ograniczone do niszowych firm, ale stabilne ze względu na specjalistyczny charakter pracy i wysoką barierę wejścia.

Gdzie pracować jako giloszer poligraficzny?

Zatrudnienie oferują przede wszystkim firmy produkujące druki zabezpieczone:

• praca w Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych (banknoty, paszporty, wizy, banderole akcyzowe),
• praca w drukarniach specjalistycznych papierów wartościowych i dokumentów z zabezpieczeniami,
• praca w branżach pokrewnych: poligrafia bezpieczeństwa oraz produkcja opakowań z elementami antyfałszywymi.

Szanse zatrudnienia są wysokie w państwowych zakładach o strategicznym znaczeniu, z możliwością pracy w międzynarodowych koncernach, takich jak De La Rue.

Zarobki i warunki pracy

Giloszer poligraficzny zarabia powyżej średniej w branży poligraficznej dzięki specjalistycznym umiejętnościom – mediana wynagrodzeń obejmuje pensje podstawowe, premie i benefity, zależne od doświadczenia i firmy. Warunki pracy wymagają sterylności, ochrony przed chemikaliami i ergonomicznego stanowiska, z naciskiem na BHP przy obsłudze laserów i precyzyjnych maszyn.

Najważniejsze elementy środowiska pracy to:

• kontrola czystości stanowiska i materiałów (sterylność procesów),
• stosowanie środków ochrony osobistej przy chemikaliach i oparach,
• ergonomiczne stanowisko oraz regularne przerwy chroniące wzrok.

To zawód łączący sztukę, technikę i bezpieczeństwo narodowe, idealny dla osób o wyjątkowej precyzji i pasji do poligrafii.