Kod zawodu ZUS dla formowacza wyrobów szklanych to 731501. Poniżej znajdziesz zestawienie pasujących kodów PKD wraz z krótkim opisem:
| Kod PKD | Opis |
|---|---|
| 23.11.Z | produkcja szkła płaskiego |
| 23.12.Z | kształtowanie i obróbka szkła płaskiego |
| 23.13.Z | produkcja szkła gospodarczego |
| 23.14.Z | produkcja włókien szklanych |
| 23.19.Z | produkcja i obróbka pozostałego szkła, włączając szkło techniczne |
| 23.44.Z | produkcja pozostałych technicznych wyrobów ceramicznych |
| 46.76.Z | sprzedaż hurtowa pozostałych półproduktów |
| 46.77.Z | sprzedaż hurtowa odpadów i złomu |
Czym zajmuje się formowacz wyrobów szklanych?
Formowacz wyrobów szklanych przetwarza masę szklaną przy użyciu narzędzi ręcznych i urządzeń maszynowo‑ręcznych (półautomatów), tworząc wyroby o różnych kształtach i pojemnościach: butelki, słoiki, opakowania laboratoryjne czy elementy galanteryjne.
Do codziennych zadań należy obsługa maszyn, kontrola jakości, usuwanie wad oraz podstawowa konserwacja narzędzi i form.
Zawód łączy precyzyjną pracę manualną z obsługą maszyn, co pozwala na produkcję zarówno wyrobów codziennego użytku, jak i bardziej specjalistycznych. Pracownik ocenia jakość masy szklanej i gotowych produktów oraz dba o prawidłowe parametry procesu.
Obowiązki formowacza wyrobów szklanych
Poniżej zebrano najważniejsze zadania w codziennej pracy:
- formowanie wyrobów – z masy szklanej przy użyciu narzędzi ręcznych, półautomatów lub palników gazowych;
- kontrola parametrów – weryfikacja ciężaru i wielkości kropli szkła oraz bieżących nastaw maszyn;
- usuwanie wad i klasyfikacja – samodzielna kontrola wyrobów, korygowanie niedoskonałości i ocena jakości;
- regulacja i sterowanie – dokonywanie nastaw zgodnie z instrukcjami oraz obsługa systemów sterowania (np. EPRO);
- organizacja pracy i konserwacja – współpraca w zespole oraz dbanie o podstawowe narzędzia, formy i urządzenia;
- ocena jakości – bieżąca kontrola formowanych, zdobionych lub przetworzonych wyrobów oraz jakości masy szklanej;
- przygotowanie surowców i obróbka cieplna – obsługa pieców do topienia, odprężania i hartowania szkła.
W ramach zdobienia i wtórnego przetwarzania formowacz stosuje techniki hutnicze oraz właściwie dobiera materiały i narzędzia.
Wymagania i kwalifikacje
Aby skutecznie pracować w tym zawodzie, warto spełniać poniższe kryteria:
- wykształcenie – kierunkowe techniczne, często branżowe (np. kwalifikacja CES.02 – eksploatacja maszyn i urządzeń przemysłu szklarskiego);
- umiejętności praktyczne – obsługa automatów szklarskich rzędowych, doświadczenie w produkcji butelek i słoików, klasyfikacja i usuwanie wad;
- wiedza techniczna – metody formowania, urządzenia mechaniczne, procesy topienia, odprężania i hartowania; czytanie dokumentacji, obsługa przyrządów pomiarowych i programów komputerowych;
- inne – umiejętność oceny jakości, podstawowa konserwacja maszyn, znajomość norm i procedur BHP; odporność na pracę w wysokiej temperaturze i ryzyko zawodowe (np. oparzenia, urazy mechaniczne).
Brak doświadczenia można uzupełnić praktykami w hutach szkła lub szkoleniami zawodowymi.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Kariera formowacza zwykle przebiega etapowo – od stanowisk pomocniczych po role specjalistyczne i kierownicze:
- początek kariery – po ukończeniu szkoły branżowej lub kursu (np. operator urządzeń szklarskich, kod 818116), zatrudnienie jako pomocnik formowacza;
- rozwój – awans na operatora automatu szklarskiego, mistrza zmiany lub specjalistę ds. jakości; specjalizacja w formowaniu ręcznym, zdobieniu hutniczym lub obsłudze linii zautomatyzowanych;
- możliwości awansu – kierownik zespołu formowaczy, technolog produkcji szkła, menedżer produkcji; dalsze kształcenie na poziomie technika lub inżyniera materiałowego;
- szkolenia – kursy z obsługi systemów sterowania, BHP w przemyśle szklarskim (ryzyko zawodowe ORZ 731501) oraz norm oceny zgodności.
Miejsca pracy i branże
Formowacze znajdują zatrudnienie przede wszystkim w następujących obszarach:
- hutach i wytwórniach szkła (produkcja szkła płaskiego, gospodarczego, włókien szklanych),
- firmach obrabiających szkło techniczne i galanteryjne,
- branżach hurtowej sprzedaży półproduktów szklanych, odpadów szklanych oraz produkcji ceramiki technicznej,
- specjalistycznych zakładach formujących opakowania szklane (butelki, słoiki).
Zapotrzebowanie na formowaczy jest stałe w przemyśle szklarskim, a praca często odbywa się w systemie zmianowym w dużych zakładach.
Zobacz też:
Fajkarz, Fakturzystka, Farmaceuta, Farmaceuta – specjalista analityki farmaceutycznej, Farmaceuta – specjalista bromatologii, Farmaceuta – specjalista farmacji aptecznej, Farmaceuta – specjalista farmacji klinicznej, Farmaceuta – specjalista farmacji przemysłowej, Farmaceuta – specjalista farmacji szpitalnej, Farmaceuta – specjalista farmakologii, Farmaceuta – specjalista leku roślinnego, Farmaceuta – specjalista mikrobiologii i biotechnologii farmaceutycznej, Farmaceuta – specjalista toksykologii, Farmaceuta – specjalista zdrowia publicznego, Farmaceuta – specjalista zdrowia środowiskowego, Felczer, Filolog języka nowożytnego, Filolog klasyczny, Filolog polski, Filozof, Fizjolog, Fizjoterapeuta, Fizjoterapeuta koni, Fizyk, Fizyk medyczny, Flisak-retman, Florysta, Formierz odlewnik, Formierz wyrobów z kompozytów polimerowych, Formowacz ortopedycznych wyrobów z tworzyw, Formowacz ściernic, Formowacz wyrobów ceramicznych, Fotoedytor, Fotograf, Fotograf poligraficzny, Fotograf w drukarni filmowej, Fotoreporter, Fotosista, Fototechnik, Frezer, Frezer drewna, Fryzjer, Fryzjer damski, Fryzjer męski (barber), Fryzjer zwierząt (groomer), Funkcjonariusz celny, Funkcjonariusz służb specjalnych, Funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej, Funkcjonariusz służby ochrony, Funkcjonariusz Służby Ochrony Państwa, Funkcjonariusz służby penitencjarnej, Funkcjonariusz straży granicznej, Funkcjonariusz straży ochrony kolei