Elektromonter taboru szynowego – kod zawodu ZUS, PKD, obowiązki

Kod zawodu ZUS: 741216. Pasujące kody PKD to: 27.11.Z (produkcja elektrycznych silników, prądnic i transformatorów), 27.33.Z (produkcja sprzętu instalacyjnego) oraz 33.14.Z (naprawa i konserwacja urządzeń elektrycznych).

Poniżej zestawienie kodów PKD powiązanych z zawodem:

Elektromonter taboru szynowego to specjalista od instalacji, montażu, konserwacji i remontów elektrycznych w pojazdach kolejowych i tramwajowych. W pracy wykorzystuje narzędzia elektromonterskie i ślusarskie oraz przenośną aparaturę kontrolno-pomiarową do diagnozowania stanu technicznego instalacji i urządzeń.

Czym zajmuje się elektromonter taboru szynowego?

Zapewnia pełną sprawność systemów elektrycznych w wagonach kolejowych i tramwajach – od oświetlenia i ogrzewania po układy sterowania i zabezpieczeń.

Specjalista montuje, naprawia i reguluje instalacje zgodnie z dokumentacją systemu utrzymania (DSU). Pracuje w warsztatach naprawczych, zajezdniach lub w ekipach wyjazdowych, stosując procedury dla instalacji elektrycznych, układów sterowania, regulacji i zabezpieczeń.

Główne obowiązki i zadania zawodowe

Najważniejsze zadania realizowane na stanowisku obejmują:

• wykonywanie bieżących i okresowych przeglądów oraz konserwacyjnych remontów instalacji oświetleniowych, grzewczych i sygnalizacyjnych oraz maszyn i urządzeń elektrycznych w taborze kolejowym,
• naprawy aparatury obwodów głównych i pomocniczych, diagnozowanie, wyszukiwanie i usuwanie uszkodzeń w urządzeniach rozdzielczych oraz w obwodach zasilania głównego (z przewodu jezdnego) i autonomicznego (prądnice, akumulatory),
• diagnozowanie stanu technicznego oraz prace montażowo-demontażowe maszyn elektrycznych podczas remontów głównych w warsztatach,
• wykonywanie okresowych przeglądów i elektrycznych pomiarów izolacji instalacji stało- i zmiennoprądowych, sprawdzanie układów zabezpieczających i regulacyjnych,
• montaż i demontaż aparatów niskiego napięcia, wymiana źródeł światła, urządzeń grzejnych, akumulatorów i przewodów; instalacja urządzeń sygnalizacyjnych oraz sterowania (otwieranie drzwi, oświetlenie, hamulce, łączność),
• przeglądy i konserwacja maszyn wirujących, diagnozowanie zużycia podzespołów oraz regulacje zespołów napędowych,
• wykonywanie prac ślusarskich i montażowych: przygotowywanie instalacji (cięcie, wyginanie, gwintowanie rurek izolacyjnych, wiercenie, pasowanie),
• montaż i demontaż urządzeń zgodnie z dokumentacją i instrukcjami oraz kontrola jakości wykonanych prac,
• realizację napraw awaryjnych bez wyłączania wagonów, wykonywanie prób i regulacji instalacji rozgłoszeniowej, sprawdzanie prądnic, regulatorów napięcia, akumulatorów i sprzęgów wysokiego napięcia,
• prowadzenie prac instalacyjnych, montażowych, konserwacyjnych i remontowych w zakładach naprawczych, zajezdniach lub w ekipach wyjazdowych.

Wszystkie zadania są wykonywane z zachowaniem rygorystycznych zasad BHP i PPOŻ, z użyciem bezpiecznych metod pracy.

Wymagania i kwalifikacje

Do pracy wymagane jest minimum zasadnicze wykształcenie o profilu elektrycznym, praktyka w zawodzie oraz stosowne uprawnienia SEP.

Najczęściej oczekiwane kwalifikacje i umiejętności to:

• wykształcenie – minimum zasadnicze o profilu elektrycznym;
• doświadczenie – co najmniej 2 lata pracy w zawodzie;
• uprawnienia – świadectwa kwalifikacyjne „E” grupy G1 do prac przy urządzeniach elektroenergetycznych do 1 kV (eksploatacja, dozór, obsługa, konserwacja, remonty i montaż);
• umiejętności techniczne – czytanie schematów elektrycznych, umiejętność diagnozowania usterek, obsługa aparatury kontrolno-pomiarowej;
• cechy osobiste – sumienność, dokładność, odpowiedzialność i umiejętność pracy w zespole;
• dyspozycyjność – gotowość do pracy zmianowej oraz w terenie (ekipy wyjazdowe);
• obsługa narzędzi – posługiwanie się narzędziami elektromonterskimi, ślusarskimi oraz sprzętem specjalistycznym.

Ścieżka kariery i rozwój zawodowy

Rozwój w zawodzie jest uporządkowany i daje realne możliwości awansu wraz z doświadczeniem i kolejnymi uprawnieniami.

• start w zawodzie – nauka w szkole branżowej I stopnia lub praktyki w zakładach taborowych;
• rozwój kwalifikacji – uzyskanie uprawnień SEP (eksploatacja i dozór), szkolenia BHP, w tym przy pracach pod napięciem;
• awans stanowiskowy – brygadzista, mistrz warsztatowy, inżynier utrzymania taboru po zdobyciu doświadczenia i szerszych kompetencji;
• specjalizacje i zmiana ścieżki – modernizacje i regeneracja podzespołów, elektromonter maszyn elektrycznych lub maszynista po dodatkowych kwalifikacjach.

Gdzie pracować – firmy i branże

Specjaliści są potrzebni w całym sektorze transportu szynowego – od producentów po służby utrzymaniowe.

• transport kolejowy – m.in. PKP Intercity, PKP Cargo oraz spółki utrzymania taboru;
• transport tramwajowy – zajezdnie MPK w dużych miastach (np. Szczecin, Warszawa);
• zakłady naprawcze – wyspecjalizowane podmioty zajmujące się przeglądami i remontami (np. Remtrak);
• producenci i modernizatorzy – firmy wytwarzające i modernizujące pojazdy oraz komponenty elektryczne;
• serwisy i podwykonawcy – prace utrzymaniowe, naprawy awaryjne, wsparcie eksploatacji taboru.

Praca wykonywana jest w warsztatach, na torach postojowych oraz w terenie w ramach ekip wyjazdowych.

Warunki pracy i odpowiedzialność

Praca wymaga precyzji i pełnej koncentracji – błędy mogą zagrozić bezpieczeństwu pasażerów i ciągłości ruchu.

Kluczowe aspekty środowiska pracy i odpowiedzialności obejmują:

• system pracy zmianowej oraz zadania realizowane na wysokości i przy urządzeniach pod napięciem,
• ścisłe przestrzeganie procedur BHP (m.in. polecenia pisemne, praca z asekuracją i udział sygnalisty),
• odpowiedzialność za jakość napraw, kompletność dokumentacji oraz próby po remontach,
• bezpośredni wpływ na niezawodność i dostępność taboru w transporcie publicznym.

Zawód łączy technikę elektryczną z transportem i zapewnia stabilne perspektywy w dynamicznie rozwijającej się infrastrukturze szynowej w Polsce.