Kody klasyfikacyjne i PKD
Aby ułatwić formalności związane z zatrudnieniem i rejestracją działalności, poniżej zebraliśmy najważniejsze kody klasyfikacyjne dla tego zawodu:
| Klasyfikacja | Kod | Opis |
|---|---|---|
| ZUS – kod zawodu | 313104 | kod zawodu w systemie ZUS |
| PKD | 33.13.Z | naprawa i konserwacja urządzeń elektronicznych i optycznych |
| PKD | 33.20.Z | instalowanie maszyn przemysłowych, sprzętu i wyposażenia |
| PKD | 95.12.Z | naprawa i konserwacja sprzętu telekomunikacyjnego |
Czym zajmuje się elektroenergetyk pomiarów i zabezpieczeń?
Elektroenergetyk pomiarów i zabezpieczeń odpowiada za instalację, naprawę, sprawdzanie i konserwację przyrządów pomiarowych, aparatury zabezpieczającej, sterującej i sygnalizującej oraz obwodów wtórnych, wraz z ich montażem i remontami.
Wykonuje laboratoryjne próby układów, pomiary w ruchu oraz testy powykonawcze, aby potwierdzić prawidłowe działanie urządzeń i instalacji elektroenergetycznych. Głównym celem jest zapewnienie niezawodności systemów produkujących, przetwarzających, przesyłających i magazynujących energię elektryczną, takich jak generatory, transformatory, bezpieczniki, linie kablowe, silniki i prostowniki.
Zakres pracy obejmuje również badania w trudnych warunkach środowiskowych, takich jak wysoka wilgotność, skrajne temperatury czy zapylenie. Specjalista nadzoruje przekaźniki zabezpieczeniowe, wykonuje pomiary silników niskiego i średniego napięcia oraz reaguje na awarie, minimalizując ryzyko przerw w dostawach energii.
Główne obowiązki
Poniżej zebrano kluczowe zadania wykonywane na tym stanowisku:
- montaż, sprawdzanie i naprawa urządzeń oraz układów obwodów wtórnych zabezpieczeń i sygnalizacji, w tym aparatura i okablowanie,
- wykonywanie pomiarów elektrycznych instalacji i urządzeń elektroenergetycznych w celu oceny ich stanu,
- konserwacja, remonty i naprawy urządzeń pod napięciem lub wyłączonych z ruchu,
- pomiary i badania silników niskiego i średniego napięcia, rezystancji izolacji, prądu, napięcia oraz wykrywanie usterek w sieciach,
- interpretacja wyników pomiarów, nastawy zabezpieczeń i optymalizacja parametrów pracy dla racjonalnego zużycia energii oraz reagowanie na nieprawidłowości,
- nadzór nad pracą urządzeń w elektrowniach, nastawniach czy rozdzielniach, w tym monitorowanie parametrów i wdrażanie procedur awaryjnych.
W codziennej pracy wykorzystuje się mierniki prądu, napięcia i rezystancji oraz dokumentację techniczno‑ruchową (DTR). Precyzyjne pomiary i poprawne nastawy zabezpieczeń bezpośrednio przekładają się na bezpieczeństwo ludzi i niezawodność instalacji.
Wymagania i potrzebne umiejętności
Aby wykonywać ten zawód, niezbędne są specjalistyczne kompetencje techniczne oraz bardzo dobra znajomość urządzeń i sieci elektroenergetycznych.
Specjalista powinien znać budowę i działanie instalacji, metody konserwacji, remontów i napraw, a także zasady bezpiecznej eksploatacji pod napięciem. Kluczowe umiejętności to:
- właściwe przeprowadzanie i interpretowanie pomiarów elektrycznych,
- ustawianie parametrów dla oszczędnego zużycia energii,
- praca z przyrządami pomiarowymi i aparaturą zabezpieczającą,
- samodzielność, odpowiedzialność, praca w zespole oraz odporność na stres związany z nadzorem krytycznych systemów.
Wymagane wykształcenie to zazwyczaj technikum elektryczne lub pokrewne, często uzupełnione o uprawnienia SEP do 1 kV lub wyższe. Mile widziane jest doświadczenie w obsłudze specjalistycznych urządzeń, szkolenia u producentów oraz znajomość norm BHP i procedur eksploatacyjnych. Aktualne uprawnienia i certyfikacje znacząco zwiększają atrakcyjność kandydata.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Początek kariery zwykle obejmuje role montera‑konserwatora sieci lub elektromontera obwodów wtórnych, gdzie zdobywa się praktykę w montażu kabli, urządzeń oświetleniowych i elektrotermicznych do 1 kV.
Kolejne etapy to technik nadzorujący instalacje w zakładach produkcyjnych oraz elektroenergetyk pomiarów i zabezpieczeń w elektrowniach lub pogotowiu energetycznym. Systematyczne podnoszenie kwalifikacji przekłada się na szybszy awans i większą samodzielność w projektach.
Rozwój obejmuje kursy na wyższe uprawnienia (np. do 15 kV lub powyżej), specjalizacje w elektromechanice pojazdowej czy remontach rozdzielni. Możliwy jest awans na stanowiska kierownicze w utrzymaniu ruchu, inżynierii energetycznej lub nadzorze w elektrowniach. Ciągłe doskonalenie, m.in. w obszarze inteligentnych sieci (smart grid), otwiera ścieżki w największych firmach energetycznych.
Gdzie pracować – branże i pracodawcy
Specjaliści tej profesji są potrzebni w sektorze energetycznym: w elektrowniach (np. cieplnych), stacjach i rozdzielniach, na sieciach przesyłowych, w zakładach przemysłowych oraz w pogotowiu energetycznym. Możliwe miejsca zatrudnienia to:
- firmy energetyczne i operatorzy sieci (np. PSE, PGE, Tauron),
- przedsiębiorstwa produkcyjne z maszynami wysokonapięciowymi,
- serwisanci urządzeń elektronicznych i optycznych,
- pogotowie elektroenergetyczne i serwisy naprawcze.
Branże obejmują energetykę, przemysł ciężki oraz telekomunikację (konserwacja sprzętu). Praca często odbywa się w systemie zmianowym, z wyjazdami terenowymi i dyżurami awaryjnymi, co zapewnia różnorodność zadań i stały rozwój kompetencji.
Zalety i wyzwania zawodu
Zawód oferuje realny wpływ na ciągłość dostaw energii, brak rutyny i codzienne wyzwania. Wynagrodzenie zależy od doświadczenia i regionu, ale systematycznie rośnie wraz z uzyskaniem wyższych uprawnień.
Wyzwania obejmują pracę w warunkach podwyższonego ryzyka (napięcie, pogoda) oraz presję czasu podczas awarii. Stabilność zatrudnienia w kluczowej dla gospodarki branży czyni ten kierunek pracy wyjątkowo perspektywicznym.
Zobacz też:
Edukator ekologiczny, Edytor materiałów źródłowych, Eguterzysta, Egzaminator on-line, Egzaminator osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdem, Ekolog, Ekonometryk, Ekonomista, Ekspedient pocztowy, Ekspedient stacji obsługi pojazdów, Ekspedient w punkcie usługowym, Ekspedient wypożyczalni, Ekspedytor, Ekspedytor sprzedaży wysyłkowej / internetowej, Ekspert w Urzędzie Patentowym RP, Eksploatator portu, Ekspozytor towarów (merchandiser), Elektroenergetyk elektrowni cieplnych, Elektroenergetyk elektrowni wodnych, Elektroenergetyk nastawni, Elektromechanik, Elektromechanik elektrycznych przyrządów pomiarowych, Elektromechanik pojazdów samochodowych, Elektromechanik sprzętu gospodarstwa domowego, Elektromechanik urządzeń chłodniczych, Elektromechanik urządzeń sterowania ruchem kolejowym, Elektromonter (elektryk) zakładowy, Elektromonter instalacji elektrycznych, Elektromonter linii kablowych, Elektromonter lotniczy, Elektromonter maszyn elektrycznych, Elektromonter maszyn i urządzeń górnictwa odkrywkowego, Elektromonter maszyn i urządzeń górnictwa podziemnego, Elektromonter napowietrznych linii niskich i średnich napięć, Elektromonter napowietrznych linii wysokich i najwyższych napięć, Elektromonter okrętowy, Elektromonter pogotowia elektroenergetycznego, Elektromonter prefabrykowanych stacji transformatorowych, Elektromonter reklam świetlnych, Elektromonter rozdzielni i podstacji trakcyjnych, Elektromonter sieci trakcyjnej, Elektromonter taboru szynowego, Elektromonter telekomunikacyjnych urządzeń zasilających, Elektromonter transformatorów, Elektromonter układów pomiarowych i automatyki zabezpieczeniowej, Elektromonter urządzeń sygnalizacyjnych, Elektromonter/konserwator urządzeń dźwignicowych, Elektronik, Elektroradiolog, Elektryk, Elektryk budowlany, Epidemiolog, Etnograf, Ewaluator programów edukacji