Kody i klasyfikacje
Dla stanowiska dziekana obowiązują następujące kody identyfikacyjne w systemach ZUS i PKD:
| Klasyfikacja | Kod | Opis |
|---|---|---|
| ZUS (kod zawodu) | 134502 | dziekan – stanowisko kierownicze w uczelni |
| PKD | 85.32.A | Technika |
| PKD | 85.31.B | Licea ogólnokształcące |
| PKD | 85.32.B | Branżowe szkoły I stopnia |
| PKD | 85.59.B | Pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane |
Dziekan to stanowisko kierownicze w strukturze uczelni wyższej, odpowiedzialne za zarządzanie całym wydziałem oraz reprezentowanie go na zewnątrz. Osoba na tym stanowisku podejmuje decyzje w sprawach niezastrzeżonych dla innych organów uczelni i jest przełożonym pracowników, studentów oraz doktorantów danego wydziału.
Czym zajmuje się dziekan?
Dziekan odpowiada za kompleksowe kierowanie wydziałem – naukowe, dydaktyczne, administracyjne, wychowawcze i gospodarcze. Nadzoruje jakość kształcenia i badań, realizację polityk uczelni oraz codzienne funkcjonowanie jednostek wydziałowych.
Do najważniejszych zadań dziekana należą:
- opracowywanie strategii wydziału zgodnej ze strategią uczelni,
- zarządzanie jakością kształcenia i badań naukowych,
- nadzór nad działalnością dydaktyczną, badawczą i administracyjną,
- realizacja uchwał rady wydziału,
- określanie obowiązków prodziekanów i nadzór nad jednostkami organizacyjnymi,
- ustalanie planu zajęć dydaktycznych i ich podział między jednostki,
- prowadzenie polityki personalnej, w tym zatrudnianie pracowników naukowych,
- powoływanie komisji dziekańskich,
- występowanie do ministra o środki na badania naukowe,
- organizacja toku studiów zgodnie z ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,
- wydawanie decyzji w sprawach studenckich i doktoranckich,
- nadzór nad komisjami stypendialnymi lub przyznawanie świadczeń pomocy materialnej,
- powoływanie komisji rekrutacyjnych (jeśli statut uczelni to przewiduje),
- decydowanie o gospodarce finansowej i mieniu wydziału w granicach wyznaczonych przez rektora,
- reprezentowanie wydziału na zewnątrz,
- zapewnianie bezpiecznego środowiska pracy, BHP, ochrony przeciwpożarowej i środowiska,
- ustalanie opłat za nostryfikację dyplomów i potwierdzenie studiów,
- podejmowanie decyzji o współpracy dydaktycznej z innymi wydziałami lub jednostkami pozawydziałowymi.
Wymagania i kwalifikacje
Zazwyczaj wymagana jest habilitacja lub tytuł profesora w dziedzinie zgodnej z profilem wydziału. Kandydat powinien mieć udokumentowany dorobek naukowy, doświadczenie w zarządzaniu zespołem akademickim oraz rozwinięte umiejętności liderskie. Wybór dziekana odbywa się najczęściej w wyborach przeprowadzanych przez radę wydziału lub senat uczelni i jest zatwierdzany przez rektora.
Kluczowe kompetencje
Najważniejsze umiejętności i postawy potrzebne na tym stanowisku obejmują:
- znajomość prawa – prawo o szkolnictwie wyższym i regulaminy uczelni;
- umiejętności menedżerskie – planowanie strategiczne, zarządzanie budżetem i personelem;
- doświadczenie akademickie – dydaktyka i badania na poziomie uczelni;
- kompetencje liderskie – komunikacja, negocjacje, reprezentacja zewnętrzna.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Droga do funkcji dziekana zwykle prowadzi przez kolejne szczeble kariery akademickiej, od pracy badawczo‑dydaktycznej po role kierownicze.
- Ukończenie studiów wyższych i uzyskanie stopnia doktora.
- Habilitacja oraz rozwój dorobku publikacyjnego i projektowego.
- Doświadczenie kierownicze, np. jako kierownik katedry lub prodziekan.
- Wybór na dziekana na 4‑letnią kadencję (z możliwością reelekcji).
Rozwój wspierają szkolenia menedżerskie dla kadr akademickich, udział w konferencjach i projektach międzynarodowych. Po kadencji dziekana możliwa jest dalsza kariera w strukturach uczelni (prorektor, rektor), powrót do badań lub przejście do administracji publicznej i rad naukowych.
Gdzie pracować jako dziekan?
Stanowisko funkcjonuje wyłącznie w uczelniach wyższych – publicznych i niepublicznych, m.in. na uniwersytetach, politechnikach, akademiach medycznych i artystycznych. Dziekan kieruje konkretnym wydziałem, np. humanistycznym, technicznym lub medycznym; kody PKD odzwierciedlają szeroki kontekst edukacyjny.
Przykładowe branże i instytucje
Najczęstsze miejsca pracy to:
- uczelnie publiczne (np. Uniwersytet Warszawski, AGH),
- uczelnie niepubliczne (np. SWPS, Vistula),
- instytucje o profilu edukacyjno‑naukowym z sekcji PKD 85.
Wynagrodzenie i perspektywy
Wynagrodzenie zależy od uczelni, doświadczenia i kadencji – zwykle to pensja profesorska powiększona o dodatek funkcyjny, czyli około 15–30 tys. zł brutto miesięcznie. Perspektywy są stabilne, a znaczenie rośnie wraz z naciskiem na zarządzanie jakością kształcenia (np. wymogi PKA) oraz pozyskiwanie funduszy UE na badania.
Zawód dziekana łączy pasję naukową z przywództwem i realnym wpływem na kształcenie kolejnych pokoleń specjalistów.
Zobacz też:
Dealer aktywów finansowych, Dekarz, Dekorator sklepów, Dekorator wnętrz, Dekorator wyrobów cukierniczych, Demograf, Demonstrator wyrobów, Detektyw prywatny, Diagnosta kolejowy, Diagnosta laboratoryjny, Diagnosta laboratoryjny – specjalista epidemiologii, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej cytomorfologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej diagnostyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej hematologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej immunologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej mikrobiologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej parazytologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej transfuzjologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia publicznego, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia środowiskowego, Diagnosta sieci preizolowanych, Diagnosta uprawniony do wykonywania badań technicznych pojazdów, Dietetyk, Docieracz-polerowacz, Dojarz, Doradca do spraw bezpieczeństwa przewozu koleją towarów niebezpiecznych (Doradca RID), Doradca do spraw bezpieczeństwa w transporcie towarów niebezpiecznych, Doradca do spraw leasingu, Doradca do spraw odszkodowań, Doradca do spraw rynku nieruchomości, Doradca do spraw zasobów bibliotecznych, Doradca do spraw zatrudnienia, Doradca emerytalny, Doradca EURES, Doradca finansowy, Doradca inwestycyjny, Doradca klienta, Doradca personalny, Doradca podatkowy, Doradca rolniczy, Doradca zawodowy, Dorożkarz, Dostawca potraw, Dozorca, Dróżnik obchodowy, Dróżnik przejazdowy, Drukarz, Drukarz fleksograficzny, Drukarz offsetowy, Drukarz sitodrukowy, Drukarz tkanin, Drwal / pilarz drzew, Duchowny religii mojżeszowej, Duchowny religii muzułmańskiej, Duchowny wyznania ewangelickiego, Duchowny wyznania prawosławnego, Duchowny wyznania rzymskokatolickiego, Dydaktyk multimedialny, Dyrektor aresztu śledczego / zakładu karnego, Dyrektor departamentu, Dyrektor do spraw administracyjnych, Dyrektor do spraw badawczo-rozwojowych, Dyrektor do spraw energetyki, Dyrektor do spraw informatyki / informacji, Dyrektor do spraw personalnych, Dyrektor do spraw wdrożeń i rozwoju technologii, Dyrektor filharmonii/opery/operetki/orkiestry, Dyrektor finansowy, Dyrektor generalny, Dyrektor handlowy, Dyrektor logistyki, Dyrektor marketingu, Dyrektor operacyjny, Dyrektor ośrodka adopcyjnego, Dyrektor placówki opiekuńczo-wychowawczej, Dyrektor produkcji, Dyrektor rozwoju biznesu, Dyrektor sprzedaży, Dyrektor szkoły, Dyrektor teatru, Dyrektor techniczny, Dyrektor wykonawczy, Dyrektor zakładu dla nieletnich, Dyrektor zespołu pieśni i tańca / chóru, Dyrygent, Dyspozytor lotniczy, Dyspozytor radiotaxi, Dyspozytor ruchu kolejowego, Dyspozytor ruchu metra, Dyspozytor transportu samochodowego, Dystrybutor ulotek, Dyżurny ruchu, Dyżurny ruchu i stacji metra, Dziennikarz, Dzienny opiekun małego dziecka, Dziewiarz, Dźwigowy (windziarz), Dżokej
