Kod zawodu ZUS dla drukarza offsetowego to 732210, co potwierdza klasyfikacja zawodów stosowana w dokumentach ZUS ZUA i ZUS ZZA. Pasujące kody PKD to 18.11.Z (drukowanie gazet) oraz 18.12.Z (pozostałe drukowanie), które obejmują działalność wytwórczą związaną z przetwarzaniem materiałów drukowanych.
Drukarz offsetowy to specjalista poligraficzny odpowiedzialny za realizację procesów drukowania z offsetowych form drukowych, w tym przygotowanie form, obsługę maszyn i kontrolę jakości produktów. Offset umożliwia szybki i powtarzalny druk wielkonakładowy w wysokiej jakości na papierze, tekturze i foliach.
Czym zajmuje się drukarz offsetowy?
Drukarz offsetowy realizuje procesy drukowania polegające na przenoszeniu obrazu z płaskiej formy drukowej (np. na folii aluminiowej) na podłoże drukowe za pomocą maszyn rotacyjnych, arkuszowych lub zwojowych. Technika offsetowa opiera się na zasadzie odpychania się wody i farby: forma drukowa jest zwilżana wodą, która przylega do miejsc niedrukujących, a farba – tylko do zatłuszczonych obszarów.
W praktyce drukarz offsetowy produkuje materiały takie jak mapy, plakaty, gazety, czasopisma, książki, albumy, katalogi czy prospekty. Nadzoruje cały cykl produkcyjny – od przygotowania po konserwację sprzętu – oraz w razie potrzeby tworzy koncepcję i projekt druku na określonym podłożu lub prowadzi własny zakład poligraficzny.
Obowiązki drukarza offsetowego
Obowiązki zawodowe skupiają się na technologicznej stronie produkcji. Oto kluczowe zadania:
- organizowanie stanowiska pracy i przygotowanie materiałów, maszyn oraz urządzeń do procesu drukowania,
- przygotowanie farb o odpowiedniej barwie, konsystencji i lepkości oraz ustawienie zespołu zwilżającego formę drukową,
- dobieranie maszyny offsetowej (arkuszowej lub zwojowej) do danego procesu technologicznego,
- przygotowanie formy kopiowej i drukowej, materiałów oraz maszyny do druku nakładu techniką offsetową,
- wykonywanie na formie drukowej rysunku tłustym tuszem lub kredką, zwilżanie wodą miejsc niezatłuszczonych i sprawdzanie przylegania farby tylko do miejsc drukujących,
- uruchamianie wstępne maszyny, regulacja mechanizmów oraz ocena jakości druku (układ, barwa, siła pokrycia),
- przeprowadzanie korekty kolorów, usuwanie błędów i prowadzenie nadzoru nad drukiem całego nakładu,
- kontrolowanie form i produktów drukowych oraz szybkie reagowanie na niezgodności,
- konserwowanie maszyn i urządzeń do druku,
- obsługa kserokopiarek do odbitek z oryginałów ilustracji i tekstów,
- rozwijanie kompetencji zawodowych i aktualizacja wiedzy o nowych maszynach (w tym fleksograficznych),
- przestrzeganie zasad etyki zawodowej, ergonomii, BHP, ochrony przeciwpożarowej i środowiska.
Te zadania wymagają precyzji, świetnego wyczucia koloru i szybkiej reakcji na defekty, co minimalizuje straty materiałowe.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać drukarzem offsetowym, potrzebne jest wykształcenie średnie poligraficzne lub kursy zawodowe (często potwierdzone certyfikatami, np. uprawnieniami SEP do pracy przy urządzeniach elektrycznych). Kluczowe kompetencje to:
- znajomość technologii offsetu, zasad mieszania farb i regulacji maszyn,
- umiejętność oceny jakości druku (kolorymetria, rejestracja),
- precyzja manualna i zmysł techniczny,
- wiedza z zakresu BHP i ochrony środowiska.
Wymagane są też predyspozycje zdrowotne, np. dobry wzrok i brak alergii na chemikalia drukarskie (standardy orzecznictwa lekarskiego ZUS). Doświadczenie zdobywa się poprzez praktyki w drukarniach, a awans na samodzielnego operatora maszyny offsetowej następuje wraz z rosnącą biegłością.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Kariera zazwyczaj zaczyna się od stanowisk pomocniczych (np. pomocnik drukarza offsetowego), następnie obejmuje rolę operatora maszyny offsetowej – kod pokrewny 732205 (maszynista maszyn offsetowych) – i może prowadzić do stanowiska mistrza drukarni lub menedżera produkcji poligraficznej. Możliwe są też specjalizacje: druk fleksograficzny (732209) lub sitodruk (732202).
Rozwój obejmuje szkolenia z nowych technologii (np. hybryda: druk cyfrowy + offset), kursy operatorskie i certyfikaty branżowe. Doświadczeni drukarze mogą prowadzić własne zakłady poligraficzne (PKD 18.12.Z), a rynek pracy tworzą m.in. drukarnie gazet (PKD 18.11.Z), wydawnictwa, agencje reklamowe i firmy opakowaniowe. Zapotrzebowanie na specjalistów pozostaje stabilne w obszarze dużych nakładów, mimo postępującej digitalizacji małych serii.
Gdzie pracować jako drukarz offsetowy? Branże i firmy
Drukarze offsetowi pracują głównie w branży poligraficznej i wydawniczej. Poniżej znajdują się przykładowe miejsca pracy i typowe zadania:
| Branża/firma | Przykładowe zadania | Pasujący kod PKD |
|---|---|---|
| Drukarnie gazet i czasopism | druk wielkonakładowy, rotacyjne maszyny zwojowe | 18.11.Z |
| Drukarnie książek, katalogów, prospektów | druk arkuszowy, wielobarwny | 18.12.Z |
| Firmy reklamowe i opakowaniowe | plakaty, etykiety, albumy | 18.12.Z |
| Własne zakłady poligraficzne | pełen cykl usług drukarskich | 18.12.Z |
Zawód łączy się z pokrewnymi rolami, takimi jak drukarz ogólny (732201) czy drukarz fleksograficzny (732209). W Polsce drukarnie koncentrują się w dużych miastach (Warszawa, Kraków, Poznań), z rosnącym naciskiem na ekologiczne farby i nowoczesne, energooszczędne maszyny.
Zobacz też:
Dealer aktywów finansowych, Dekarz, Dekorator sklepów, Dekorator wnętrz, Dekorator wyrobów cukierniczych, Demograf, Demonstrator wyrobów, Detektyw prywatny, Diagnosta kolejowy, Diagnosta laboratoryjny, Diagnosta laboratoryjny – specjalista epidemiologii, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej cytomorfologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej diagnostyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej hematologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej immunologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej mikrobiologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej parazytologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej transfuzjologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia publicznego, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia środowiskowego, Diagnosta sieci preizolowanych, Diagnosta uprawniony do wykonywania badań technicznych pojazdów, Dietetyk, Docieracz-polerowacz, Dojarz, Doradca do spraw bezpieczeństwa przewozu koleją towarów niebezpiecznych (Doradca RID), Doradca do spraw bezpieczeństwa w transporcie towarów niebezpiecznych, Doradca do spraw leasingu, Doradca do spraw odszkodowań, Doradca do spraw rynku nieruchomości, Doradca do spraw zasobów bibliotecznych, Doradca do spraw zatrudnienia, Doradca emerytalny, Doradca EURES, Doradca finansowy, Doradca inwestycyjny, Doradca klienta, Doradca personalny, Doradca podatkowy, Doradca rolniczy, Doradca zawodowy, Dorożkarz, Dostawca potraw, Dozorca, Dróżnik obchodowy, Dróżnik przejazdowy, Drukarz, Drukarz fleksograficzny, Drukarz sitodrukowy, Drukarz tkanin, Drwal / pilarz drzew, Duchowny religii mojżeszowej, Duchowny religii muzułmańskiej, Duchowny wyznania ewangelickiego, Duchowny wyznania prawosławnego, Duchowny wyznania rzymskokatolickiego, Dydaktyk multimedialny, Dyrektor aresztu śledczego / zakładu karnego, Dyrektor departamentu, Dyrektor do spraw administracyjnych, Dyrektor do spraw badawczo-rozwojowych, Dyrektor do spraw energetyki, Dyrektor do spraw informatyki / informacji, Dyrektor do spraw personalnych, Dyrektor do spraw wdrożeń i rozwoju technologii, Dyrektor filharmonii/opery/operetki/orkiestry, Dyrektor finansowy, Dyrektor generalny, Dyrektor handlowy, Dyrektor logistyki, Dyrektor marketingu, Dyrektor operacyjny, Dyrektor ośrodka adopcyjnego, Dyrektor placówki opiekuńczo-wychowawczej, Dyrektor produkcji, Dyrektor rozwoju biznesu, Dyrektor sprzedaży, Dyrektor szkoły, Dyrektor teatru, Dyrektor techniczny, Dyrektor wykonawczy, Dyrektor zakładu dla nieletnich, Dyrektor zespołu pieśni i tańca / chóru, Dyrygent, Dyspozytor lotniczy, Dyspozytor radiotaxi, Dyspozytor ruchu kolejowego, Dyspozytor ruchu metra, Dyspozytor transportu samochodowego, Dystrybutor ulotek, Dyżurny ruchu, Dyżurny ruchu i stacji metra, Dziekan, Dziennikarz, Dzienny opiekun małego dziecka, Dziewiarz, Dźwigowy (windziarz), Dżokej
