Kod zawodu ZUS dla drukarza to 732201 – stosuje się go przy zgłaszaniu pracownika do ubezpieczeń w ZUS na formularzach ZUA lub ZZA (pole 01 w bloku X). Pasujące kody PKD to 18.11.Z (drukowanie gazet) oraz 18.12.Z (pozostałe drukowanie), obejmujące działalność drukarni realizujących m.in. gazety, czasopisma, książki i etykiety.
Poniżej zebrano najważniejsze kody i klasyfikacje związane z zawodem drukarza:
| Klasyfikacja | Kod | Opis |
|---|---|---|
| ZUS | 732201 | drukarz – podstawowy kod zawodu używany przy zgłoszeniach do ZUS |
| ZUS | 732209 | drukarz fleksograficzny – specjalizacja w druku na opakowaniach z folii i tekturze falistej |
| ZUS | 732210 | drukarz offsetowy – specjalizacja w technice offsetowej |
| ZUS | 732202 | drukarz sitodrukowy – specjalizacja w technice sitodruku |
| ZUS | 732290 | pozostali drukarze – inne specjalizacje |
| PKD | 18.11.Z | drukowanie gazet |
| PKD | 18.12.Z | pozostałe drukowanie (m.in. czasopisma, książki, etykiety) |
Drukarz obsługuje i nadzoruje maszyny do druku jedno- i wielobarwnego, przygotowując materiały takie jak czasopisma, gazety, książki, albumy, mapy, etykiety czy akcydensy na podłożach z papieru, tektury, tworzyw sztucznych i innych. Prowadzi proces drukowania zgodnie z dokumentacją techniczną i technologiczną, przestrzegając przepisów BHP, PPOŻ oraz ochrony środowiska.
Czym zajmuje się drukarz?
Drukarz to specjalista od realizacji procesów poligraficznych, odpowiedzialny za przygotowanie, uruchomienie i nadzór nad maszynami drukującymi. Pracuje z technikami takimi jak druk typograficzny, offsetowy, wklęsłodrukowy czy fleksograficzny (w specjalistycznych odmianach zawodu). Kluczowe jest zapewnienie wysokiej jakości wydruków, zgodnych z oryginałem, przy minimalizacji błędów i marnotrawstwa materiałów.
Zawód wymaga precyzji, znajomości chemii farb i podłoży drukowych oraz umiejętności mechanicznych. Współcześnie drukarze adaptują się do cyfryzacji, obsługując maszyny z automatycznymi systemami kontroli jakości.
Obowiązki drukarza
Główne zadania zawodowe drukarza obejmują:
- przygotowywanie zwojowych i arkuszowych maszyn typograficznych, offsetowych, wklęsłodrukowych i innych do pracy, np. sprawdzanie i regulowanie mechanizmów, mocowanie formy drukowej, wprowadzanie papieru,
- przygotowywanie farb o odpowiedniej barwie i konsystencji,
- uruchamianie próbne maszyny i sprawdzanie mechanizmów podczas drukowania,
- ocenianie próbnych odbitek pod względem jakości i zgodności z oryginałem oraz korygowanie pracy maszyny i farb,
- prowadzenie i nadzorowanie drukowania właściwego,
- konserwowanie obsługiwanych maszyn,
- utrzymywanie ładu i porządku na stanowisku pracy.
Dodatkowe zadania obejmują nadzorowanie innych pracowników, np. w roli brygadzisty lub mistrza drukarni.
W odmianach zawodu, jak drukarz fleksograficzny (kod ZUS 732209), zadania rozszerzają się o obsługę form wypukłych, druk na opakowaniach z folii czy tektury falistej, z użyciem szybkoschnących farb ciekłych.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać drukarzem, potrzebne jest wykształcenie zawodowe (technikum poligraficzne lub szkoła branżowa I stopnia o profilu drukarskim) lub kursy kwalifikacyjne. Kluczowe kompetencje to:
- znajomość technik drukowych (offset, fleksografia, sitodruk – kody ZUS 732202, 732203),
- umiejętność regulacji maszyn i kontroli jakości,
- wiedza z zakresu BHP, PPOŻ i ochrony środowiska,
- precyzja manualna, dobra kondycja wzrokowa i orientacja przestrzenna.
Certyfikaty, np. SEP na obsługę maszyn, są często wymagane. W Polsce kwalifikacje potwierdza egzamin zawodowy w ośrodkach egzaminacyjnych.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Etapy kariery zazwyczaj obejmują:
- pomocnika drukarza,
- operatora maszyn drukujących,
- mistrza zmianowego,
- kierownika drukarni.
Powiązane zawody to m.in.:
- drukarz offsetowy (732210),
- drukarz sitodrukowy (732202),
- drukarz fleksograficzny (732209),
- pozostali drukarze (732290).
Rozwój obejmuje szkolenia z nowych technologii (druk cyfrowy, UV), kursy na wózki widłowe czy zarządzanie zespołem. Perspektywy: awans na starszego pracownika (brygadzistę) lub specjalizacja w niszach, takich jak druk 3D. Mediana zarobków w Polsce to 4500–6500 zł brutto (dane rynkowe 2025), wyższe w dużych drukarniach.
Gdzie pracować jako drukarz – firmy i branże
Drukarze znajdują zatrudnienie w:
- drukarniach gazet i czasopism (PKD 18.11.Z),
- poligrafii offsetowej, fleksograficznej, sitodrukowej (PKD 18.12.Z),
- wydawnictwach książek, albumów i map,
- firmach opakowaniowych (etykiety, kartony),
- reklamie (akcydensy, banery),
- branżach: poligrafia, opakowania, reklama, wydawnictwo.
Przykładowe miejsca: duże drukarnie, jak Polska Press, małe firmy etykietowe czy zakłady fleksograficzne produkujące opakowania higieniczne.
Rynek pracy i perspektywy
Zapotrzebowanie na drukarzy pozostaje stabilne dzięki rozwojowi e-commerce i segmentu opakowań, mimo postępującej cyfryzacji. Stopa bezrobocia w regionach przemysłowych (np. Śląsk, Mazowsze) jest niska. Automatyzacja i kompetencje IT stają się przewagą konkurencyjną drukarza.
Zawód ewoluuje w kierunku zrównoważonej produkcji (farby ekologiczne), co otwiera drogę do specjalizacji w ekologicznym druku (green printing).
Zobacz też:
Dealer aktywów finansowych, Dekarz, Dekorator sklepów, Dekorator wnętrz, Dekorator wyrobów cukierniczych, Demograf, Demonstrator wyrobów, Detektyw prywatny, Diagnosta kolejowy, Diagnosta laboratoryjny, Diagnosta laboratoryjny – specjalista epidemiologii, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej cytomorfologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej diagnostyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej hematologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej immunologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej mikrobiologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej parazytologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej transfuzjologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia publicznego, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia środowiskowego, Diagnosta sieci preizolowanych, Diagnosta uprawniony do wykonywania badań technicznych pojazdów, Dietetyk, Docieracz-polerowacz, Dojarz, Doradca do spraw bezpieczeństwa przewozu koleją towarów niebezpiecznych (Doradca RID), Doradca do spraw bezpieczeństwa w transporcie towarów niebezpiecznych, Doradca do spraw leasingu, Doradca do spraw odszkodowań, Doradca do spraw rynku nieruchomości, Doradca do spraw zasobów bibliotecznych, Doradca do spraw zatrudnienia, Doradca emerytalny, Doradca EURES, Doradca finansowy, Doradca inwestycyjny, Doradca klienta, Doradca personalny, Doradca podatkowy, Doradca rolniczy, Doradca zawodowy, Dorożkarz, Dostawca potraw, Dozorca, Dróżnik obchodowy, Dróżnik przejazdowy, Drukarz fleksograficzny, Drukarz offsetowy, Drukarz sitodrukowy, Drukarz tkanin, Drwal / pilarz drzew, Duchowny religii mojżeszowej, Duchowny religii muzułmańskiej, Duchowny wyznania ewangelickiego, Duchowny wyznania prawosławnego, Duchowny wyznania rzymskokatolickiego, Dydaktyk multimedialny, Dyrektor aresztu śledczego / zakładu karnego, Dyrektor departamentu, Dyrektor do spraw administracyjnych, Dyrektor do spraw badawczo-rozwojowych, Dyrektor do spraw energetyki, Dyrektor do spraw informatyki / informacji, Dyrektor do spraw personalnych, Dyrektor do spraw wdrożeń i rozwoju technologii, Dyrektor filharmonii/opery/operetki/orkiestry, Dyrektor finansowy, Dyrektor generalny, Dyrektor handlowy, Dyrektor logistyki, Dyrektor marketingu, Dyrektor operacyjny, Dyrektor ośrodka adopcyjnego, Dyrektor placówki opiekuńczo-wychowawczej, Dyrektor produkcji, Dyrektor rozwoju biznesu, Dyrektor sprzedaży, Dyrektor szkoły, Dyrektor teatru, Dyrektor techniczny, Dyrektor wykonawczy, Dyrektor zakładu dla nieletnich, Dyrektor zespołu pieśni i tańca / chóru, Dyrygent, Dyspozytor lotniczy, Dyspozytor radiotaxi, Dyspozytor ruchu kolejowego, Dyspozytor ruchu metra, Dyspozytor transportu samochodowego, Dystrybutor ulotek, Dyżurny ruchu, Dyżurny ruchu i stacji metra, Dziekan, Dziennikarz, Dzienny opiekun małego dziecka, Dziewiarz, Dźwigowy (windziarz), Dżokej
