Kod zawodu ZUS dla dróżnika obchodowego to 711602. Pasujące kody PKD obejmują:
- PKD 49.10.Z – transport kolejowy pasażerski międzymiastowy;
- PKD 49.20.Z – transport kolejowy towarów;
- PKD 33.17.Z – naprawa i konserwacja pozostałego sprzętu transportowego;
- PKD 29.10.D – produkcja pojazdów samochodowych do przewozu towarów;
- PKD 49.50.A – transport rurociągami paliw gazowych;
- PKD 49.50.B – transport rurociągowy pozostałych towarów.
Dróżnik obchodowy to pracownik kolejowy specjalizujący się w utrzymaniu i dozorze infrastruktury torowej, który samodzielnie przeprowadza piesze przeglądy torów, podtorza oraz budowli inżynierskich dróg kolejowych, oceniając ich stan techniczny i reagując na nieprawidłowości zagrażające bezpieczeństwu ruchu.
Czym się zajmuje dróżnik obchodowy?
Dróżnik obchodowy odpowiada za bieżący nadzór nad stanem technicznym drogi kolejowej na wyznaczonym odcinku, co obejmuje wizualne kontrole szyn, podkładów, rozjazdów, podsypki, podtorza oraz budowli inżynierskich. Nie prowadzi pociągów ani nie obsługuje rogatek – w odróżnieniu od dróżnika przejazdowego – lecz skupia się na terenowych patrolach i prostych czynnościach utrzymaniowych.
Zgodnie z opisem zawodu ZUS (kod 711602), dokonuje samodzielnie przeglądów bieżących torów, podtorza i budowli inżynierskich dróg kolejowych poprzez oględziny w ramach obchodów oraz wykonuje proste czynności przy ich utrzymaniu. Jego rola jest kluczowa dla bezpieczeństwa, ponieważ wczesne wykrycie usterek zapobiega awariom i wypadkom.
Zakres obowiązków dróżnika obchodowego
Obowiązki są regulowane m.in. Instrukcją Id-7 (D-10) i obejmują cztery główne obszary: nadzór nad infrastrukturą, reagowanie na zagrożenia, dokumentację oraz współpracę operacyjną. Typowy dzień zaczyna się od przyjęcia służby: pobrania wyposażenia, zapoznania z sytuacją ruchową i poleceniami toromistrza, a następnie zgłoszenia do dyżurnego ruchu oraz nawiązania łączności radiowej.
Szczegółowe zadania to:
- Ciągła wizualna ocena stanu torów – kontrola szyn, podkładów, przytwierdzeń, rozjazdów, podsypki, podtorza i budowli inżynierskich;
- Wykrywanie i zgłaszanie usterek – ocenianie luzów, pęknięć szyn, naruszeń podsypki, nielegalnych robót czy obcych przedmiotów w torze i skrajni;
- Drobne prace utrzymaniowe – usuwanie przeszkód, zanieczyszczeń, konserwacja elementów torowych (np. śruby, podkłady) oraz zabezpieczanie uszkodzeń;
- Reagowanie na zagrożenia – kontrola osygnalizowania linii, gaszenie pożarów, podejmowanie działań do ograniczenia lub wstrzymania ruchu pociągów, osłanianie miejsc zagrożenia;
- Dokumentacja – prowadzenie książki D803, dziennika D831, raportowanie do toromistrza i dyżurnego ruchu;
- Udział w remontach – współpraca z zespołem przy większych pracach konserwacyjnych i remontowych;
- Monitorowanie przejazdów i zabezpieczeń – sprawdzanie stanu zabezpieczeń na przejazdach kolejowo-drogowych.
Dróżnik podlega bezpośrednio toromistrzowi, wykonuje jego polecenia oraz doraźne zadania dyżurnego ruchu.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać dróżnikiem obchodowym, potrzebne są uprawnienia dróżnika obchodowego wydawane po szkoleniu i egzaminie, zgodnie z przepisami kolejowymi. Kluczowe kompetencje to:
- znajomość instrukcji i przepisów o obchodach, utrzymaniu dróg kolejowych oraz sygnalizacji,
- dobra kondycja fizyczna do pieszych patroli na rozległych terenach,
- samodzielność, odpowiedzialność, komunikatywność i umiejętność szybkiego reagowania,
- umiejętność posługiwania się radiotelefonem i prowadzeniem dokumentacji.
Wykształcenie formalne nie jest ściśle określone, ale branża ceni doświadczenie w transporcie kolejowym lub pokrewnych zawodach.
Ścieżka kariery i rozwoju
Zawód dróżnika obchodowego to tradycyjne stanowisko w sektorze kolejowym z możliwością awansu. Początkujący mogą zaczynać od asystenta, zdobywając uprawnienia, a następnie rozwijać się pod nadzorem toromistrza – w zastępstwie którego wykonują obchody normalne i nadzwyczajne.
Możliwe ścieżki wyglądają następująco:
- Awans na toromistrza – planowanie obchodów i podejmowanie decyzji o naprawach;
- Specjalizacja w remontach torowych – praca przy modernizacjach i nadzorze bocznic;
- Przejście do służb bezpieczeństwa ruchu – zadania inspekcyjne, kontrolne i audytowe (np. w PKP PLK);
- Szkolenia z nowych technologii – m.in. systemy monitoringu torów i sieci trakcyjnej.
Rozwój wspiera doświadczenie terenowe i cykliczne kursy zgodnie z Instrukcją Id-7.
Gdzie pracować jako dróżnik obchodowy? Branże i firmy
Stanowisko występuje głównie w branży transportowej i logistycznej, zwłaszcza kolejowej. Przykładowi pracodawcy to:
- PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. – główny zarządca infrastruktury;
- Operatorzy kolejowi – PKP Intercity, PKP Cargo (transport pasażerski i towarowy; PKD 49.10.Z, 49.20.Z);
- Firmy zarządzające bocznicami – np. Grupa Azoty Koltar (konserwacja i utrzymanie torów bocznicy);
- Przedsiębiorstwa serwisowe – naprawa i konserwacja sprzętu transportowego (PKD 33.17.Z);
- Branże pokrewne – transport rurociągowy (PKD 49.50.A, 49.50.B) oraz produkcja pojazdów (PKD 29.10.D).
Praca odbywa się w terenie, często w różnych warunkach pogodowych, z grafikiem zmianowym.
Ryzyka zawodowe i perspektywy
Praca niesie ryzyka: ekspozycja na ruch pociągów, warunki atmosferyczne, urazy podczas patroli. Wymaga oceny ryzyka zawodowego (np. metodą PN-N-18002). Mimo to zawód jest stabilny i perspektywiczny, bo bezpośrednio wspiera bezpieczeństwo ruchu kolejowego i rozwój infrastruktury w Polsce.
Zobacz też:
Dealer aktywów finansowych, Dekarz, Dekorator sklepów, Dekorator wnętrz, Dekorator wyrobów cukierniczych, Demograf, Demonstrator wyrobów, Detektyw prywatny, Diagnosta kolejowy, Diagnosta laboratoryjny, Diagnosta laboratoryjny – specjalista epidemiologii, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej cytomorfologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej diagnostyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej genetyki sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej hematologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej immunologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej mikrobiologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej parazytologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej toksykologii sądowej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista laboratoryjnej transfuzjologii medycznej, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia publicznego, Diagnosta laboratoryjny – specjalista zdrowia środowiskowego, Diagnosta sieci preizolowanych, Diagnosta uprawniony do wykonywania badań technicznych pojazdów, Dietetyk, Docieracz-polerowacz, Dojarz, Doradca do spraw bezpieczeństwa przewozu koleją towarów niebezpiecznych (Doradca RID), Doradca do spraw bezpieczeństwa w transporcie towarów niebezpiecznych, Doradca do spraw leasingu, Doradca do spraw odszkodowań, Doradca do spraw rynku nieruchomości, Doradca do spraw zasobów bibliotecznych, Doradca do spraw zatrudnienia, Doradca emerytalny, Doradca EURES, Doradca finansowy, Doradca inwestycyjny, Doradca klienta, Doradca personalny, Doradca podatkowy, Doradca rolniczy, Doradca zawodowy, Dorożkarz, Dostawca potraw, Dozorca, Dróżnik przejazdowy, Drukarz, Drukarz fleksograficzny, Drukarz offsetowy, Drukarz sitodrukowy, Drukarz tkanin, Drwal / pilarz drzew, Duchowny religii mojżeszowej, Duchowny religii muzułmańskiej, Duchowny wyznania ewangelickiego, Duchowny wyznania prawosławnego, Duchowny wyznania rzymskokatolickiego, Dydaktyk multimedialny, Dyrektor aresztu śledczego / zakładu karnego, Dyrektor departamentu, Dyrektor do spraw administracyjnych, Dyrektor do spraw badawczo-rozwojowych, Dyrektor do spraw energetyki, Dyrektor do spraw informatyki / informacji, Dyrektor do spraw personalnych, Dyrektor do spraw wdrożeń i rozwoju technologii, Dyrektor filharmonii/opery/operetki/orkiestry, Dyrektor finansowy, Dyrektor generalny, Dyrektor handlowy, Dyrektor logistyki, Dyrektor marketingu, Dyrektor operacyjny, Dyrektor ośrodka adopcyjnego, Dyrektor placówki opiekuńczo-wychowawczej, Dyrektor produkcji, Dyrektor rozwoju biznesu, Dyrektor sprzedaży, Dyrektor szkoły, Dyrektor teatru, Dyrektor techniczny, Dyrektor wykonawczy, Dyrektor zakładu dla nieletnich, Dyrektor zespołu pieśni i tańca / chóru, Dyrygent, Dyspozytor lotniczy, Dyspozytor radiotaxi, Dyspozytor ruchu kolejowego, Dyspozytor ruchu metra, Dyspozytor transportu samochodowego, Dystrybutor ulotek, Dyżurny ruchu, Dyżurny ruchu i stacji metra, Dziekan, Dziennikarz, Dzienny opiekun małego dziecka, Dziewiarz, Dźwigowy (windziarz), Dżokej