Kod zawodu ZUS dla lekarza weterynarii – specjalisty chorób owadów użytkowych to 225204. Pasujące kody PKD to 47.75.Z (sprzedaż detaliczna kosmetyków i artykułów toaletowych w wyspecjalizowanych sklepach) oraz 46.45.Z (sprzedaż hurtowa perfum i kosmetyków), co odzwierciedla powiązania z branżą produktów pszczelich stosowanych w kosmetykach.
Kody i klasyfikacje
Poniżej znajdziesz zestawienie najważniejszych kodów i ich znaczeń:
| Kod | Klasyfikacja / opis | Uwagi |
|---|---|---|
| 225204 | lekarz weterynarii – specjalista chorób owadów użytkowych | kod zawodu ZUS |
| 47.75.Z | sprzedaż detaliczna kosmetyków i artykułów toaletowych | powiązania z produktami pszczelimi stosowanymi w kosmetykach |
| 46.45.Z | sprzedaż hurtowa perfum i kosmetyków | współpraca przy ocenie jakości surowców pszczelich |
Czym się zajmuje ten zawód?
Specjalista chorób owadów użytkowych dba o zdrowie owadów o znaczeniu gospodarczym, takich jak pszczoły miodne, trzmiele i jedwabniki. Koncentruje się na profilaktyce, diagnostyce i leczeniu chorób, a także na nadzorze sanitarnym pasiek i kontroli obrotu owadami.
Jego praca bezpośrednio przekłada się na bezpieczeństwo żywności i stabilność ekosystemów poprzez utrzymanie zdrowych populacji zapylaczy. W praktyce obejmuje to identyfikację zatruć, działania w chorobach podlegających zgłaszaniu oraz kontrolę jakości produktów pszczelich przeznaczonych do konsumpcji.
Obowiązki zawodowe
Zakres zadań łączy działania kliniczne, administracyjne i edukacyjne. Do kluczowych obowiązków należą:
- ustalanie stanu zdrowotnego owadów,
- rozpoznawanie chorób zakaźnych i niezakaźnych,
- prowadzenie terapii chorób i działań profilaktycznych,
- identyfikacja zatruć i ustalanie właściwego postępowania,
- inicjowanie i kontrola procedur w chorobach podlegających zwalczaniu i rejestracji,
- sprawowanie nadzoru nad obrotem pszczołami, w tym pasiekami wędrownymi oraz ich stanem sanitarnym,
- prowadzenie szkoleń z zakresu chorób pszczół, trzmieli i jedwabników w organizacjach pszczelarskich,
- wydawanie certyfikatów zdrowia, opinii i orzeczeń lekarsko-weterynaryjnych,
- kontrola jakości produktów pszczelich przeznaczonych do konsumpcji,
- prowadzenie dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej,
- wystawianie recept na środki lecznicze.
Dodatkowe zadania rozszerzają rolę o aspekty sądowe, naukowe i zarządcze:
- występowanie w sądach jako biegły z zakresu chorób owadów użytkowych,
- uczestnictwo w badaniach naukowych (apipiatologia, immunologia porównawcza, bezpieczeństwo produktów pszczelich),
- podnoszenie kwalifikacji poprzez kształcenie podyplomowe i udział w konferencjach naukowych,
- nadzorowanie i koordynowanie pracy innych pracowników.
Specjaliści ściśle współpracują z powiatowymi i wojewódzkimi lekarzami weterynarii w zwalczaniu chorób zakaźnych oraz realizacji programów bioasekuracji.
Wymagania i ścieżka kariery
Aby wykonywać ten zawód, należy ukończyć jednolite studia weterynaryjne (5–5,5 roku) na wydziale medycyny weterynaryjnej i uzyskać dyplom lekarza weterynarii. Wymagane jest także prawo wykonywania zawodu, nadawane przez okręgową izbę lekarsko-weterynaryjną po zdaniu Państwowego Egzaminu Weterynaryjnego (PEW).
Specjalizację zdobywa się w ramach akredytowanego szkolenia podyplomowego (zwykle 3–4 lata) zakończonego egzaminem specjalizacyjnym przed Państwową Komisją Egzaminacyjną Weterynaryjną. Cenione kompetencje to precyzja, biegłość w diagnostyce, solidna wiedza biologiczna i odporność na pracę w terenie.
Poniżej przedstawiono typową ścieżkę rozwoju:
- Studia weterynaryjne i uzyskanie prawa wykonywania zawodu (po PEW).
- Praktyka jako lekarz weterynarii ogólny (np. inspekcja weterynaryjna, współpraca z pasiekami).
- Szkolenie specjalizacyjne w obszarze chorób owadów użytkowych (apipiatologia).
- Rozwój: stanowiska w inspekcji, praca naukowa, kierowanie zespołami lub ekspertyzy sądowe.
- Awans: stanowiska kierownicze (np. wojewódzki inspektor weterynaryjny) lub kariera akademicka.
Ciągłe doskonalenie (szkolenia, konferencje, kursy) jest niezbędnym elementem tej ścieżki.
Gdzie pracować – firmy i branże
Specjaliści najczęściej działają w państwowej inspekcji weterynaryjnej, nadzorując epizootie i programy zwalczania chorób. Równie perspektywiczne są następujące miejsca pracy:
- związki i stowarzyszenia pszczelarskie (szkolenia, certyfikacja),
- hodowle jedwabników i farmy trzmieli,
- firmy produkujące produkty pszczele (kontrola jakości, np. miód w kosmetykach – stąd PKD 47.75.Z i 46.45.Z),
- uczelnie i instytuty badawcze (apipiatologia, immunologia),
- prywatne pasieki wędrowne i duże gospodarstwa rolne,
- sądy – rola biegłego sądowego.
Branże, w których ta specjalizacja jest szczególnie ceniona, obejmują:
- rolnictwo,
- pszczelarstwo,
- kosmetykę (produkty pszczele),
- badania naukowe,
- administrację publiczną.
Zapotrzebowanie na specjalistów rośnie w związku z presją pestycydową, chorobami (np. varroa) i zmianami klimatycznymi.
Perspektywy i znaczenie zawodu
Zdrowe owady użytkowe zapewniają zapylanie upraw (ok. 80% roślin) i stabilność produkcji żywności. Specjaliści minimalizują straty ekonomiczne w pszczelarstwie, sięgające milionów złotych rocznie, oraz wspierają jakość i eksport miodu i produktów pszczelich.
W dobie zmian klimatycznych i rosnącej oporności drobnoustrojów rola tej specjalizacji dynamicznie zyskuje na znaczeniu, oferując stabilną karierę, realny wpływ na bezpieczeństwo żywności i możliwość zaangażowania w badania oraz kształtowanie polityk zdrowotnych.
Zobacz też:
Laborant biochemiczny, Laborant budowlany, Laborant chemiczny, Laborant mikrobiologiczny, Laborant nasiennictwa, Laborant w hodowli roślin, Laborant w hodowli zwierząt, Laborant weterynaryjny, Lagowacz, Lakiernik, Lakiernik proszkowy, Lakiernik samochodowy, Lakiernik tworzyw sztucznych, Lakiernik wyrobów drzewnych, Latarnik, Legalizator, Legislator, Lekarz, Lekarz – specjalista alergologii, Lekarz – specjalista anestezjologii i intensywnej terapii, Lekarz – specjalista angiologii, Lekarz – specjalista audiologii i foniatrii, Lekarz – specjalista balneologii i medycyny fizykalnej, Lekarz – specjalista chirurgii dziecięcej, Lekarz – specjalista chirurgii klatki piersiowej, Lekarz – specjalista chirurgii naczyniowej, Lekarz – specjalista chirurgii ogólnej, Lekarz – specjalista chirurgii onkologicznej, Lekarz – specjalista chirurgii plastycznej, Lekarz – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz – specjalista chorób płuc, Lekarz – specjalista chorób płuc dzieci, Lekarz – specjalista chorób wewnętrznych, Lekarz – specjalista chorób zakaźnych, Lekarz – specjalista dermatologii i wenerologii, Lekarz – specjalista diabetologii, Lekarz – specjalista diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz – specjalista endokrynologii, Lekarz – specjalista endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości, Lekarz – specjalista endokrynologii i diabetologii dziecięcej, Lekarz – specjalista epidemiologii, Lekarz – specjalista farmakologii klinicznej, Lekarz – specjalista gastroenterologii, Lekarz – specjalista gastroenterologii dziecięcej, Lekarz – specjalista genetyki klinicznej, Lekarz – specjalista geriatrii, Lekarz – specjalista ginekologii onkologicznej, Lekarz – specjalista hematologii, Lekarz – specjalista hipertensjologii, Lekarz – specjalista immunologii klinicznej, Lekarz – specjalista intensywnej terapii, Lekarz – specjalista kardiochirurgii, Lekarz – specjalista kardiologii, Lekarz – specjalista kardiologii dziecięcej, Lekarz – specjalista medycyny lotniczej, Lekarz – specjalista medycyny morskiej i tropikalnej, Lekarz – specjalista medycyny nuklearnej, Lekarz – specjalista medycyny paliatywnej, Lekarz – specjalista medycyny pracy, Lekarz – specjalista medycyny ratunkowej, Lekarz – specjalista medycyny rodzinnej, Lekarz – specjalista medycyny sądowej, Lekarz – specjalista medycyny sportowej, Lekarz – specjalista medycyny transportu, Lekarz – specjalista mikrobiologii lekarskiej, Lekarz – specjalista nefrologii, Lekarz – specjalista nefrologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neonatologii, Lekarz – specjalista neurochirurgii, Lekarz – specjalista neurologii, Lekarz – specjalista neurologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neuropatologii, Lekarz – specjalista okulistyki, Lekarz – specjalista onkologii i hematologii dziecięcej, Lekarz – specjalista onkologii klinicznej, Lekarz – specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii dziecięcej, Lekarz – specjalista patomorfologii, Lekarz – specjalista pediatrii, Lekarz – specjalista pediatrii metabolicznej, Lekarz – specjalista perinatologii, Lekarz – specjalista położnictwa i ginekologii, Lekarz – specjalista psychiatrii, Lekarz – specjalista psychiatrii dzieci i młodzieży, Lekarz – specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, Lekarz – specjalista radioterapii onkologicznej, Lekarz – specjalista rehabilitacji medycznej, Lekarz – specjalista reumatologii, Lekarz – specjalista seksuologii, Lekarz – specjalista toksykologii klinicznej, Lekarz – specjalista transfuzjologii klinicznej, Lekarz – specjalista transplantologii klinicznej, Lekarz – specjalista urologii, Lekarz – specjalista urologii dziecięcej, Lekarz – specjalista zdrowia publicznego, Lekarz dentysta, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz dentysta – specjalista epidemiologii, Lekarz dentysta – specjalista ortodoncji, Lekarz dentysta – specjalista periodontologii, Lekarz dentysta – specjalista protetyki stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii dziecięcej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii zachowawczej z endodoncją, Lekarz dentysta – specjalista zdrowia publicznego, lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia, Lekarz ordynator oddziału, Lekarz weterynarii, Lekarz weterynarii – specjalista chirurgii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób drobiu i ptaków ozdobnych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób koni, Lekarz weterynarii – specjalista chorób przeżuwaczy, Lekarz weterynarii – specjalista chorób psów i kotów