Kod zawodu ZUS: 221235.
Pasujące kody PKD to:
- 84.25.Z – ochrona przeciwpożarowa;
- 86.10.Z – działalność szpitali;
- 86.22.Z – praktyka lekarska specjalistyczna;
- 86.21.Z – praktyka lekarska ogólna;
- 86.90.B – działalność pogotowia ratunkowego;
- 86.90.C – praktyka pielęgniarek i położnych;
- 86.90.D – działalność paramedyczna.
Lekarz specjalista medycyny ratunkowej to kluczowy zawód w systemie ochrony zdrowia, odpowiedzialny za rozpoznawanie, różnicowanie chorób i podejmowanie procesów leczniczych w akcjach ratunkowych, w tym prowadzenie resuscytacji krążeniowo-oddechowej oraz zaawansowanych technik intensywnej terapii.
Zawód ten wymaga błyskawicznego podejmowania decyzji w warunkach wysokiego stresu, z naciskiem na stabilizację pacjentów w nagłych zagrożeniach życia.
Czym zajmuje się lekarz specjalista medycyny ratunkowej?
Specjalista medycyny ratunkowej działa na pierwszej linii frontu w sytuacjach zagrożenia życia, koordynując działania ratunkowe w warunkach przedszpitalnych i szpitalnych. Odpowiada za właściwe postępowanie ratunkowe: od oceny stanu pacjenta, przez diagnostykę, po wdrożenie terapii w ramach zespołu ratownictwa medycznego.
W odróżnieniu od ratownika medycznego, lekarz ratunkowy samodzielnie wykonuje zaawansowane procedury, takie jak intubacja z użyciem środków zwiotczających czy zaawansowane leczenie farmakologiczne, co podkreśla jego szerszy zakres kompetencji.
Obowiązki i zadania zawodowe
Obowiązki lekarza specjalisty medycyny ratunkowej koncentrują się na kompleksowym zarządzaniu akcjami ratunkowymi. Główne zadania obejmują:
- prowadzenie akcji ratunkowych – resuscytację krążeniowo-oddechową, zaawansowane czynności resuscytacyjne oraz techniki intensywnej terapii układu oddechowego, krążenia, nerwowego, moczowego, pokarmowego i równowagi wodno-elektrolitowej;
- postępowanie u dorosłych – diagnostykę EKG w zaburzeniach rytmu, ostrych zespołach wieńcowych i zawale mięśnia sercowego; tlenoterapię i wspomaganie wentylacji w ostrej niewydolności oddechowej; tamowanie krwawień z przewodu pokarmowego; profilaktykę niewydolności nerek; odebranie porodu;
- postępowanie u dzieci – badanie i ocena kliniczna, analgezja oraz sedacja;
- postępowanie przy urazach – diagnostykę i wstępne leczenie w warunkach przedszpitalnych;
- postępowanie przy zatruciach – dekontaminację, diagnostykę oraz tlenoterapię hiperbaryczną;
- działania w zdarzeniach masowych – segregację medyczną (triage) i koordynację zasobów;
- ocenę stanu nieprzytomnego pacjenta – zgodnie z międzynarodowymi skalami punktowymi;
- udzielanie świadczeń zdrowotnych i porad lekarskich – w trybie nagłym i planowym.
Dodatkowe zadania menedżerskie i edukacyjne
W zakresie rozwoju systemu i zespołów medycznych lekarz podejmuje również działania:
- kierowanie specjalizacją w medycynie ratunkowej – planowanie, nadzór i ewaluacja szkolenia;
- prowadzenie kształcenia przed- i podyplomowego – zajęcia dydaktyczne, symulacje kliniczne, egzaminowanie;
- nadzór nad doskonaleniem zawodowym – mentoring oraz szkolenia dla ratowników medycznych i pielęgniarek systemowych.
Lekarz ratunkowy działa zgodnie z aktualną wiedzą medyczną i zasadą należytej staranności, rzetelnie dokumentując czynności w karcie medycznej.
W sytuacjach bez ryzyka dla pacjenta może odstąpić od czynności ratunkowych, pod warunkiem uzasadnienia decyzji w dokumentacji.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać specjalistą medycyny ratunkowej, należy ukończyć 6-letnie studia medyczne i uzyskać Prawo Wykonywania Zawodu (PWZ). Kluczowa jest specjalizacja w medycynie ratunkowej, która standardowo trwa ok. 6 lat w trybie rezydenckim lub pozarezydenckim.
Program obejmuje m.in. organizację działań leczniczych, segregację medyczną, zaawansowane procedury resuscytacyjne oraz leczenie w stanach zagrożenia życia. Do 2018 r. obowiązek specjalizacji bywał odraczany dla lekarzy w karetkach specjalistycznych, obecnie jednak jest standardem na SOR i w zespołach systemu.
Praca bez specjalizacji na SOR jest obarczona istotnym ryzykiem klinicznym i uznawana za niedopuszczalną z perspektywy bezpieczeństwa pacjentów.
Ścieżka kariery i rozwoju zawodowego
Kariera rozpoczyna się od stażu podyplomowego (13 miesięcy), po którym lekarz może ubiegać się o specjalizację poprzez konkursy w szpitalach lub centrach medycznych. Po uzyskaniu tytułu specjalisty możliwe są role kierownicze (np. kierownik SOR, koordynator ratownictwa), rozwój naukowo-dydaktyczny oraz praca w ratownictwie specjalistycznym (np. górskim, wodnym).
Doskonalenie kompetencji obejmuje kursy i certyfikacje z zakresu zaawansowanych procedur, np. ACLS oraz ATLS, a także udział w symulacjach zdarzeń masowych. Specjaliści mogą awansować na stanowiska konsultantów wojewódzkich lub wykładowców akademickich.
Miejsca pracy i branże
Lekarze medycyny ratunkowej pracują w zróżnicowanych podmiotach, zgodnych z kodami PKD:
| Kod PKD | Branża/miejsce pracy | Przykładowe role |
|---|---|---|
| 84.25.Z | Ochrona przeciwpożarowa | Współpraca z PSP w akcjach ratunkowych |
| 86.10.Z | Szpitale | SOR, oddziały intensywnej terapii |
| 86.22.Z | Praktyka lekarska specjalistyczna | Prywatne gabinety konsultacyjne, prywatne SOR |
| 86.21.Z | Praktyka lekarska ogólna | Wsparcie interwencyjne w przychodniach |
| 86.90.B | Pogotowie ratunkowe | Zespoły ratownictwa medycznego (S, N, P) |
| 86.90.C | Praktyka pielęgniarek i położnych | Nadzór nad zespołami interdyscyplinarnymi |
| 86.90.D | Działalność paramedyczna | Koordynacja współpracy z ratownikami medycznymi |
Zatrudnienie obejmuje publiczne i prywatne pogotowia, szpitale, straż pożarną, ratownictwo eventowe oraz międzynarodowe misje humanitarne.
Bezpieczny transport pacjenta do szpitala wraz z opieką (płynoterapia, leczenie farmakologiczne) to kluczowy element pracy w zespołach wyjazdowych.
Perspektywy i wyzwania
Zawód oferuje stabilne zatrudnienie z uwagi na deficyt specjalistów oraz rosnące zapotrzebowanie na świadczenia w stanach nagłych.
Jednocześnie wiąże się z wysokim ryzykiem wypalenia zawodowego z powodu nieregularnych dyżurów, presji czasu i obciążeń emocjonalnych. Wynagrodzenia są konkurencyjne, szczególnie w sektorze prywatnym i na stanowiskach kierowniczych.
Przyszłość kształtują regulacje, m.in. ustawa o Państwowym Ratownictwie Medycznym, które wzmacniają współpracę lekarzy z ratownikami medycznymi i pielęgniarkami systemowymi oraz standaryzują procedury postępowania.
Zobacz też:
Laborant biochemiczny, Laborant budowlany, Laborant chemiczny, Laborant mikrobiologiczny, Laborant nasiennictwa, Laborant w hodowli roślin, Laborant w hodowli zwierząt, Laborant weterynaryjny, Lagowacz, Lakiernik, Lakiernik proszkowy, Lakiernik samochodowy, Lakiernik tworzyw sztucznych, Lakiernik wyrobów drzewnych, Latarnik, Legalizator, Legislator, Lekarz, Lekarz – specjalista alergologii, Lekarz – specjalista anestezjologii i intensywnej terapii, Lekarz – specjalista angiologii, Lekarz – specjalista audiologii i foniatrii, Lekarz – specjalista balneologii i medycyny fizykalnej, Lekarz – specjalista chirurgii dziecięcej, Lekarz – specjalista chirurgii klatki piersiowej, Lekarz – specjalista chirurgii naczyniowej, Lekarz – specjalista chirurgii ogólnej, Lekarz – specjalista chirurgii onkologicznej, Lekarz – specjalista chirurgii plastycznej, Lekarz – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz – specjalista chorób płuc, Lekarz – specjalista chorób płuc dzieci, Lekarz – specjalista chorób wewnętrznych, Lekarz – specjalista chorób zakaźnych, Lekarz – specjalista dermatologii i wenerologii, Lekarz – specjalista diabetologii, Lekarz – specjalista diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz – specjalista endokrynologii, Lekarz – specjalista endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości, Lekarz – specjalista endokrynologii i diabetologii dziecięcej, Lekarz – specjalista epidemiologii, Lekarz – specjalista farmakologii klinicznej, Lekarz – specjalista gastroenterologii, Lekarz – specjalista gastroenterologii dziecięcej, Lekarz – specjalista genetyki klinicznej, Lekarz – specjalista geriatrii, Lekarz – specjalista ginekologii onkologicznej, Lekarz – specjalista hematologii, Lekarz – specjalista hipertensjologii, Lekarz – specjalista immunologii klinicznej, Lekarz – specjalista intensywnej terapii, Lekarz – specjalista kardiochirurgii, Lekarz – specjalista kardiologii, Lekarz – specjalista kardiologii dziecięcej, Lekarz – specjalista medycyny lotniczej, Lekarz – specjalista medycyny morskiej i tropikalnej, Lekarz – specjalista medycyny nuklearnej, Lekarz – specjalista medycyny paliatywnej, Lekarz – specjalista medycyny pracy, Lekarz – specjalista medycyny rodzinnej, Lekarz – specjalista medycyny sądowej, Lekarz – specjalista medycyny sportowej, Lekarz – specjalista medycyny transportu, Lekarz – specjalista mikrobiologii lekarskiej, Lekarz – specjalista nefrologii, Lekarz – specjalista nefrologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neonatologii, Lekarz – specjalista neurochirurgii, Lekarz – specjalista neurologii, Lekarz – specjalista neurologii dziecięcej, Lekarz – specjalista neuropatologii, Lekarz – specjalista okulistyki, Lekarz – specjalista onkologii i hematologii dziecięcej, Lekarz – specjalista onkologii klinicznej, Lekarz – specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii, Lekarz – specjalista otorynolaryngologii dziecięcej, Lekarz – specjalista patomorfologii, Lekarz – specjalista pediatrii, Lekarz – specjalista pediatrii metabolicznej, Lekarz – specjalista perinatologii, Lekarz – specjalista położnictwa i ginekologii, Lekarz – specjalista psychiatrii, Lekarz – specjalista psychiatrii dzieci i młodzieży, Lekarz – specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, Lekarz – specjalista radioterapii onkologicznej, Lekarz – specjalista rehabilitacji medycznej, Lekarz – specjalista reumatologii, Lekarz – specjalista seksuologii, Lekarz – specjalista toksykologii klinicznej, Lekarz – specjalista transfuzjologii klinicznej, Lekarz – specjalista transplantologii klinicznej, Lekarz – specjalista urologii, Lekarz – specjalista urologii dziecięcej, Lekarz – specjalista zdrowia publicznego, Lekarz dentysta, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista chirurgii szczękowo-twarzowej, Lekarz dentysta – specjalista epidemiologii, Lekarz dentysta – specjalista ortodoncji, Lekarz dentysta – specjalista periodontologii, Lekarz dentysta – specjalista protetyki stomatologicznej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii dziecięcej, Lekarz dentysta – specjalista stomatologii zachowawczej z endodoncją, Lekarz dentysta – specjalista zdrowia publicznego, lekarz dentysta ze specjalizacją I stopnia, Lekarz ordynator oddziału, Lekarz weterynarii, Lekarz weterynarii – specjalista chirurgii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób drobiu i ptaków ozdobnych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób koni, Lekarz weterynarii – specjalista chorób owadów użytkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób przeżuwaczy, Lekarz weterynarii – specjalista chorób psów i kotów, Lekarz weterynarii – specjalista chorób ryb, Lekarz weterynarii – specjalista chorób trzody chlewnej, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt futerkowych, Lekarz weterynarii – specjalista chorób zwierząt nieudomowionych, Lekarz weterynarii – specjalista epizootiologii i administracji weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista higieny zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego, Lekarz weterynarii – specjalista prewencji weterynaryjnej i higieny pasz, Lekarz weterynarii – specjalista radiologii weterynaryjnej, Lekarz weterynarii – specjalista rozrodu zwierząt, Lekarz weterynarii – specjalista użytkowania i patologii zwierząt laboratoryjnych, Lekarz weterynarii – specjalista weterynaryjnej diagnostyki laboratoryjnej, Lekarz ze specjalizacją I stopnia, Lektor dialogów filmowych i radiowych, Lektor języka obcego, Licytator, Liczarz, Likwidator szkód, Listonosz, Lobbysta, Logopeda, Ludwisarz, Lustrzarz, Lutowacz, Ładowacz, Ładowacz nieczystości płynnych, Ładowacz nieczystości stałych, Łazienkowa, Łubiankarz
