Kod zawodu ZUS dla krajacza szkła to 731503. Pasujące kody PKD to 23.11.Z, 23.12.Z oraz 23.13.Z.
Zestawienie kodów i ich znaczenia:
| Rodzaj | Kod | Opis |
|---|---|---|
| ZUS | 731503 | Krajacz szkła – specjalista cięcia i obróbki szkła płaskiego |
| PKD | 23.11.Z | Produkcja szkła płaskiego |
| PKD | 23.12.Z | Kształtowanie i obróbka szkła płaskiego |
| PKD | 23.13.Z | Produkcja szkła gospodarczego |
Czym zajmuje się krajacz szkła?
Krajacz szkła to specjalista od precyzyjnego cięcia i obróbki szkła płaskiego, odpowiedzialny za rozkrój dużych tafli na mniejsze formaty zgodnie z normami i zamówieniami.
Zawód łączy rzemiosło z produkcją seryjną – od przygotowania surowca po elementy do szyb okiennych, drzwi, luster i mebli. Priorytetem jest dokładność wymiarów, estetyka krawędzi i brak defektów.
Najczęściej obrabiane rodzaje szkła to:
- szkło float,
- szkło ciągnione,
- szkło walcowane,
- szkło ornamentowe,
- szkło lustrzane,
- szkło surowe,
- szkło zbrojone.
Obowiązki krajacza szkła
Zakres zadań obejmuje prace manualne, obsługę narzędzi i maszyn oraz dbałość o bezpieczeństwo pracy:
- przygotowanie tafli – układanie szkła na stole do rozkroju i wstępna kontrola jakości;
- kwalifikacja materiału – ocena wad, grubości i doboru sposobu rozkroju;
- rozkrój szkła na gatunki – cięcie szkła ciągnionego, walcowanego, ornamentowego, surowego i zbrojonego;
- cięcie według szablonów – krojenie szkła lustrzanego i ciągnionego na ścisłe wymiary niezależnie od grubości;
- sortowanie elementów – ustawianie pokrojonego szkła według wymiarów i gatunków;
- przygotowanie do wycinania kształtów – ustawianie maszynki i parametrów do wycinania kółek;
- wycinanie kół – precyzyjne wycinanie otworów bez wyszczerbień i występów na brzegach;
- regulacja narzędzi tnących – ustawianie diamentów i kółek stalowych;
- obsadzanie i konserwacja narzędzi – prawidłowy montaż diamentów w trzonkach oraz bieżące czyszczenie;
- drobne naprawy – utrzymanie sprawności urządzeń i stanowiska pracy;
- bezpieczeństwo pracy – organizowanie bezpiecznego procesu, przestrzeganie BHP i PPOŻ, właściwe użytkowanie ODO.
Wymagania i kwalifikacje
Aby skutecznie wykonywać ten zawód, potrzebne są umiejętności manualne, precyzja oraz znajomość narzędzi i materiałów szklarskich. Mile widziane jest doświadczenie w przemyśle szklarskim lub przyuczenie zawodowe.
Kluczowe wymagania:
- umiejętności manualne i precyzja – pewna ręka, dokładność pomiarów, dbałość o detal;
- znajomość narzędzi i materiałów – krajaki diamentowe, koła stalowe, właściwości różnych rodzajów szkła;
- obsługa maszyn – przygotowanie stołów rozkroju, podstawy pracy z maszynami do cięcia, w tym CNC;
- bezpieczeństwo i ocena ryzyka – świadomość zagrożeń (ostre krawędzie, hałas, pył) i umiejętność oceny według PN-N-18002;
- kompetencje miękkie – koncentracja, odpowiedzialność, praca zespołowa i komunikacja;
- wykształcenie kierunkowe – szkoła branżowa lub kursy (np. operator urządzeń szklarskich, kod 818116), możliwość potwierdzenia kwalifikacji CES.02.
Ścieżka kariery i rozwoju
Karierę zazwyczaj zaczyna się od przyuczenia w zakładzie szklarskim lub warsztacie rzemieślniczym, a następnie rozwija poprzez doświadczenie na linii produkcyjnej i szkolenia specjalistyczne.
Najczęstsze kierunki rozwoju:
- awans na operatora urządzeń – obsługa zaawansowanych stołów rozkroju i linii produkcyjnych;
- specjalizacja w obróbce – szlifowanie, fazowanie, hartowanie, laminowanie;
- obsługa maszyn CNC do cięcia szkła – programowanie, ustawianie parametrów, optymalizacja rozkroju;
- stanowiska nadzorcze – brygadzista, technik technologii szkła i koordynacja zespołów;
- własna działalność – usługi cięcia i obróbki szkła dla budownictwa, meblarstwa i wyposażenia wnętrz.
Gdzie pracować? Firmy i branże
Krajacz szkła znajduje zatrudnienie w przemyśle szklarskim, produkując elementy dla budownictwa, meblarstwa i wyposażenia wnętrz. Typowe miejsca pracy:
- zakłady produkcji szkła płaskiego i obróbki (huty szkła, fabryki szyb),
- pracownie rzemieślnicze oraz firmy szklarsko‑lustrzarskie,
- wydziały obróbki szkła w dużych przedsiębiorstwach (w tym obsługa maszyn CNC i transport tafli),
- sklepy i galerie ze szkłem artystycznym lub gospodarczym.
Oferty pracy pojawiają się głównie w regionach przemysłowych (np. w Wolbromie), często z naciskiem na obsługę nowoczesnych maszyn i optymalizację procesów.
Ryzyka zawodowe i bezpieczeństwo
Praca wiąże się z ryzykiem skaleczeń, kontaktu z odłamkami, hałasem i pyłem – dlatego kluczowe są systematyczna ocena ryzyka wg PN-N-18002, działania korygujące oraz szkolenia BHP.
Podstawowe zasady ochrony osobistej:
- stosowanie odpowiedniej odzieży roboczej, rękawic antyprzecięciowych i okularów ochronnych,
- utrzymanie porządku na stanowisku, regularne czyszczenie i konserwacja narzędzi,
- prawidłowy transport i składowanie tafli szkła z użyciem chwytaków i stojaków,
- przestrzeganie procedur PPOŻ i zasad bezpiecznej pracy przy maszynach.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)