Kod zawodu ZUS dla kontrolera (sterowniczego) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali to 313501.
Pasujące kody PKD obejmują najczęściej następujące działalności:
- 24.20.Z – produkcja rur ze stali;
- 24.41.Z – produkcja metali szlachetnych;
- 24.42.A – produkcja aluminium hutniczego;
- 24.42.B – produkcja wyrobów z aluminium;
- 24.45.Z – produkcja pozostałych metali nieżelaznych;
- 24.52.Z – odlewnictwo staliwa;
- 24.54.A – odlewnictwo miedzi;
- 25.50.Z – kucie i prasowanie metali;
- 25.61.Z – obróbka metali i nakładanie powłok;
- 25.62.Z – obróbka mechaniczna elementów metalowych.
Czym zajmuje się kontroler urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali?
Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali to specjalista w branży metalurgicznej, odpowiedzialny za nadzór nad maszynami przetwarzającymi metale poprzez ciągnięcie (zmniejszanie średnicy prętów lub rur) i tłoczenie (formowanie pod ciśnieniem).
Głównym zadaniem jest kontrola i nadzór pracy tych urządzeń, zapewnienie jakości produkcji oraz utrzymanie ich stanu technicznego poprzez przeglądy i konserwację.
Stanowisko łączy wiedzę techniczną z umiejętnościami operatorskimi, w tym monitorowanie parametrów technologicznych, by unikać wad i maksymalizować wydajność. Nowoczesne ciągarki i prasy integrują systemy CNC/PLC oraz sensory, co wymaga obsługi oprogramowania sterującego i pracy z danymi procesowymi.
Obowiązki i zadania zawodowe
Obowiązki kontrolera są ściśle związane z cyklem produkcyjnym i bezpieczeństwem. Kluczowe zadania to:
- Ustawianie i rozruch maszyn – ustawianie narzędzi ciągarki, kontrola za pomocą aparatury pomiarowej, uruchamianie i zatrzymywanie urządzeń;
- Regulacja parametrów procesu – zgniot pojedynczy i całkowity, wydłużenie jednostkowe, szybkość przeciągania, temperatura nagrzewania i prędkość chłodzenia;
- Pomiary kontrolne – wykonywanie pomiarów suwmiarką, mikrometrem, kątomierzem, czujnikami i sprawdzianami; ocena przydatności materiału do obróbki plastycznej;
- Kontrola jakości – sprawdzanie wymiarów rur przed i po ciągnięciu, ocena jakości powierzchni oraz identyfikacja wad procesowych;
- Utrzymanie ruchu – bieżące naprawy, okresowa konserwacja maszyn, narzędzi i urządzeń peryferyjnych;
- BHP i PPOŻ – organizacja stanowiska pracy, stosowanie środków ochrony indywidualnej (okulary, rękawice, maski) oraz przestrzeganie zasad bezpieczeństwa i przeciwpożarowych.
Kontroler dba o jakość i wydajność, raportując odchylenia i proponując optymalizacje, co zapobiega przestojom i stratom materiału.
Wymagania i kwalifikacje
Aby pracować na tym stanowisku, potrzebne są:
- Wykształcenie – średnie techniczne (np. technik mechanik, technik obróbki metali) lub zawodowe w branży metalowej; często wymagane kursy SEP do 1 kV na obsługę urządzeń elektrycznych;
- Umiejętności – znajomość obróbki plastycznej metali, obsługa przyrządów pomiarowych, czytanie rysunków technicznych; podstawy programowania PLC w nowoczesnych zakładach;
- Certyfikaty – uprawnienia UDT na wózki widłowe lub żurawie, kursy BHP i PPOŻ; doświadczenie w metalurgii (min. 1–2 lata);
- Cechy osobowościowe – precyzja, koncentracja, odporność na pracę w hałasie i wysokich temperaturach, umiejętność pracy zmianowej (w tym nocnej).
Brak formalnych studiów nie wyklucza – wielu wchodzi do zawodu przez praktyki lub szkoły branżowe.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Wejście do zawodu
Po szkole branżowej lub technikum jako operator maszyn, awans na kontrolera po 1–3 latach doświadczenia.
Rozwój
Możliwe kierunki awansu obejmują:
- specjalizacja w automatyce (kursy CNC/PLC) i przejście na stanowisko technika utrzymania ruchu,
- nadzór zespołów i awans na brygadzistę lub mistrza zmianowego,
- ścieżka ku stanowisku technologa procesów metalurgicznych lub inżyniera produkcji (po studiach podyplomowych).
Możliwości doskonalenia
Szkolenia w centrach branżowych (np. SIMP), certyfikaty jakości (np. ISO 9001). W erze Industry 4.0 rozwój w kierunku mechatroniki otwiera drogę do pracy przy robotach przemysłowych i systemach predykcyjnych.
Branże i firmy zatrudniające
Zawód jest poszukiwany w sektorze wytwórczym metali i obróbki, głównie w dużych hutach i zakładach przetwórczych. Przykładowe miejsca pracy:
| Kod PKD | Branża | Przykładowe firmy/funkcje |
|---|---|---|
| 24.20.Z | Produkcja rur i kształtowników ze stali | Huty stali, producenci rurociągów (np. w energetyce) |
| 25.50.Z | Kucie, prasowanie, walcowanie metali | Zakłady tłoczenia blach na części samochodowe |
| 24.42.B | Wyroby z aluminium | Producenci profili aluminiowych (okna, automotive) |
| 25.62.Z | Obróbka mechaniczna metali | Warsztaty precyzyjne, podwykonawcy z branży lotniczej |
| 24.45.Z | Metale nieżelazne | Firmy miedziowe, cynkowe (KGHM, huty metali nieżelaznych) |
Zatrudnienie w Polsce: kilka tysięcy stanowisk w regionach przemysłowych (Śląsk, Małopolska, Dolny Śląsk). Płace: 5000–8000 zł brutto (junior–senior), plus premie za zmiany.
Perspektywy i wyzwania
Zawód stabilny dzięki zapotrzebowaniu na metale w zielonej transformacji (np. rury do wodoru). Wyzwania obejmują hałas, pył metaliczny i monotonię, jednak rosnąca automatyzacja poprawia ergonomię i bezpieczeństwo. Przyszłość to szersza integracja z analityką danych i AI do predykcji awarii.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
