Kod zawodu ZUS dla klimatologa to 211204. Z klimatem i zastosowaniami analiz klimatycznych powiązane są również wybrane obszary PKD, m.in. PKD 01.44.Z (Chów i hodowla wielbłądów i zwierząt wielbłądowatych), PKD 01.63.Z (Działalność usługowa następująca po zbiorach), PKD 02.20.Z (Pozyskiwanie drewna), PKD 01.70.Z (Łowiectwo i pozyskiwanie zwierząt łownych, włączając działalność usługową) oraz PKD 74.90.Z (Pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna, gdzie indziej niesklasyfikowana); kody te odnoszą się do sektorów, w których klimatolog dostarcza analiz i ekspertyz.
Klimatolog to specjalista badający klimat i związane z nim wieloletnie układy stanów pogody, analizujący procesy kształtujące klimat w powiązaniu z czynnikami geograficznymi na skalach globalnej, regionalnej i lokalnej. Jego opracowania znajdują zastosowanie w rolnictwie, leśnictwie, lecznictwie uzdrowiskowym, turystyce, planowaniu przestrzennym, urbanizacji i ekologii.
Czym zajmuje się klimatolog?
Klimatolog analizuje złożone procesy zachodzące w atmosferze, badając zmiany klimatu na poziomie światowym i lokalnym. Zajmuje się oceną przeszłych, obecnych i przyszłych warunków klimatycznych, ich wpływem na środowisko naturalne oraz działalność człowieka. Kluczowe elementy pracy to gromadzenie danych pogodowych, tworzenie modeli klimatycznych oraz prognozowanie zmian, co wspiera strategie adaptacyjne i polityki ochrony środowiska. Współcześnie klimatolog korzysta z obserwacji satelitarnych, statystyki i zaawansowanych modeli komputerowych, przekładając dane na praktyczne wnioski dla społeczeństw.
Klimatologia jako nauka należy do geografii fizycznej i obejmuje procesy klimatotwórcze, wpływ czynników geograficznych, klasyfikację klimatów oraz powiązania z meteorologią i pogodą.
Obowiązki klimatologa
Zakres zadań zależy od specjalizacji i miejsca pracy, ale obejmuje przede wszystkim badania naukowe i analityczne. Poniżej znajdziesz kluczowe obowiązki:
Główne zadania zawodowe
- badanie procesów fizycznych w atmosferze kształtujących klimat (kierunek i prędkość wiatru, ciśnienie, temperatura, wilgotność, zanieczyszczenia, chmury, opady) oraz wpływu czynników geograficznych,
- analiza procesów dynamicznych i termodynamicznych w środowisku atmosferycznym,
- charakteryzowanie klimatu na podstawie wieloletnich obserwacji,
- badanie przyczyn typów klimatu, przewidywanie zmian oraz zróżnicowania klimatycznego obszarów,
- ocena wpływu lokalnych czynników, klimatu przeszłych epok geologicznych oraz zapotrzebowań związanych z działalnością człowieka,
- analiza wpływu pogody, klimatu i czynników kosmicznych na organizmy żywe (człowiek, rośliny, zwierzęta),
- opracowywanie i doskonalenie komputerowych modeli matematycznych opisujących zmiany klimatyczne w przeszłości i przyszłości,
- przygotowywanie dokumentacji naukowej, sprawozdań, raportów i artykułów,
- monitorowanie wpływu zmian klimatu na środowisko i człowieka, tworzenie prognoz oraz strategii adaptacyjnych,
- współpraca z instytucjami rządowymi, ekologicznymi i naukowymi, przygotowywanie prezentacji konferencyjnych oraz działania edukacyjne.
Dodatkowe zadania interdyscyplinarne
W pracy klimatologa ważna jest współpraca z innymi dziedzinami nauki i praktyki. Najczęstsze pola współdziałania to:
- projekty z zakresu fizjologii i medycyny, m.in. modelowanie rozprzestrzeniania chorób klimatozależnych,
- planowanie przestrzenne i urbanistyka, w tym odporność miast na fale upałów i opady nawalne,
- rolnictwo, leśnictwo i gospodarka wodna, czyli optymalizacja upraw, hodowli i retencji wody w zmiennym klimacie.
Wymagania i niezbędne umiejętności
Wejście do zawodu wymaga zaawansowanej wiedzy z nauk ścisłych i wysokiej odpowiedzialności za jakość analiz wpływających na politykę klimatyczną.
Wykształcenie
Preferowane są studia wyższe z geografii (specjalność hydrologia, meteorologia i klimatologia), nauk o Ziemi lub kierunków pokrewnych; w badaniach naukowych często wymagane są studia podyplomowe lub doktorat.
Umiejętności twarde
W codziennej pracy kluczowe są następujące kompetencje techniczne:
- analiza danych klimatycznych i statystyka,
- modelowanie klimatyczne oraz obsługa oprogramowania do symulacji atmosferycznych,
- praca z narzędziami GIS i programowaniem (np. Python do analizy danych).
Umiejętności miękkie
Skuteczność pracy klimatologa wzmacniają umiejętności interpersonalne:
- komunikatywność i umiejętność przekładania złożonych danych na wnioski dla niespecjalistów,
- myślenie analityczne i krytyczne,
- współpraca w zespole interdyscyplinarnym.
Zapotrzebowanie na rynku pracy jest umiarkowane, z ograniczoną liczbą stanowisk głównie w sektorze nauki i badań.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Początek kariery
Absolwent zwykle zaczyna jako asystent badawczy w instytutach meteorologicznych lub na uniwersytetach, gromadząc dane i przeprowadzając analizy obserwacyjne.
Rozwój
Na dalszych etapach rozwoju zawodowego pomocne są poniższe działania:
- awans na klimatologa badawczego poprzez publikacje naukowe, udział w projektach interdyscyplinarnych i realizację doktoratu,
- kariera akademicka (adiunkt, profesor) z prowadzeniem wykładów i grantów badawczych,
- rozwój poprzez konferencje, certyfikaty z GIS, programowania (np. Python) oraz udział w międzynarodowych projektach klimatycznych (np. IPCC).
Perspektywy awansu
Możliwe kierunki awansu i specjalizacji obejmują:
- kierownika zespołu badawczego lub laboratorium,
- eksperta w agencjach rządowych i organizacjach międzynarodowych,
- konsultanta w firmach doradczych środowiskowych, z możliwością pracy zdalnej lub hybrydowej.
Gdzie pracuje klimatolog? Branże i firmy
Klimatolodzy działają głównie w sektorze nauki i badań, ale ich ekspertyza jest ceniona w wielu branżach gospodarki.
Główne miejsca zatrudnienia
Najczęściej spotykane miejsca pracy to:
- instytuty badawcze (np. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej), uniwersytety oraz centra klimatologiczne,
- instytucje rządowe i agencje ochrony środowiska odpowiedzialne za polityki klimatyczne,
- sektor prywatny: firmy konsultingowe środowiskowe oraz ubezpieczeniowe (prognozowanie ryzyka pogodowego).
Branże i zastosowania
Poniższa tabela przedstawia przykładowe branże i sposoby wykorzystania analiz klimatologicznych:
| Branża | Zastosowanie |
|---|---|
| Rolnictwo i leśnictwo (PKD 01.44.Z, 01.63.Z, 02.20.Z) | prognozy dla upraw, hodowli i pozyskiwania drewna. |
| Łowiectwo (PKD 01.70.Z) | analiza wpływu klimatu na populacje zwierząt. |
| Turystyka i uzdrowiska | planowanie sezonów i lecznictwa. |
| Planowanie przestrzenne i urbanizacja | modele klimatyczne dla miast. |
| Ekologia i ochrona środowiska (PKD 74.90.Z) | strategie adaptacyjne i badania wpływu zmian klimatu. |
| Medycyna i rolnictwo interdyscyplinarne | ocena wpływu na zdrowie, choroby i plony. |
Praca najczęściej odbywa się w pełnym wymiarze godzin, z rosnącą dostępnością modelu hybrydowego, w tym zdalnego przetwarzania danych. Wyniki analiz klimatologów trafiają do rządów, przedsiębiorstw i organizacji ekologicznych, wspierając skuteczne działania adaptacyjne i łagodzące skutki zmian klimatu.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biblioteki, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
