Kod zawodu ZUS dla kierownika biblioteki to 134908.
Poniżej zestawienie wskazanych kodów PKD wraz z krótkimi opisami:
| Kod PKD | Opis |
|---|---|
| 84.12.Z | kierowanie w zakresie działalności związanej z ochroną zdrowia, edukacją, kulturą oraz pozostałymi usługami społecznymi, z wyłączeniem zabezpieczeń społecznych |
| 46.22.Z | sprzedaż hurtowa kwiatów i roślin |
| 93.21.Z | działalność wesołych miasteczek i parków rozrywki |
Kierownik biblioteki to stanowisko menedżerskie odpowiedzialne za całokształt działalności biblioteki, zgodnie z zadaniami statutowymi.
Zapewnia prawidłową organizację pracy, kontroluje zadania podległych pracowników, nadzoruje udostępnianie zbiorów bibliotecznych i ich wypożyczanie. Organizuje gromadzenie, opracowywanie, przechowywanie i ochronę materiałów bibliotecznych, prowadzi działalność informacyjno-bibliograficzną oraz doskonali formy i metody pracy bibliotecznej. Współpracuje z innymi bibliotekami i instytucjami, by skutecznie promować czytelnictwo, wiedzę i kulturę.
Główne obowiązki kierownika biblioteki
Kierownik biblioteki sprawuje ogólny nadzór nad realizacją zadań w poszczególnych działach i przez podległych pracowników. Do kluczowych obowiązków należą:
- Gospodarka finansowa – opracowywanie rocznego planu finansowego i jego realizacja;
- Organizacja i jakość pracy – podział zadań między jednostkami, wydawanie zarządzeń, instrukcji, regulaminów i poleceń;
- Planowanie merytoryczne i finansowe – przygotowywanie planów, programów, prognoz, analiz, ocen i sprawozdań oraz prezentowanie ich organizatorowi i uprawnionym podmiotom;
- Reprezentacja instytucji – reprezentowanie biblioteki w kontaktach zewnętrznych z instytucjami i partnerami;
- Zarządzanie kadrami – określanie polityki kadrowej i płacowej, zatrudnianie i zwalnianie pracowników, tworzenie zakresów czynności, motywowanie i ocena pracy;
- Gospodarka mieniem – zarządzanie i nadzór nad majątkiem biblioteki;
- Gromadzenie i ochrona zbiorów – tworzenie warunków do zakupu, przechowywania, zabezpieczenia i selekcji zbiorów;
- Dostęp do materiałów i informacji – koordynacja gromadzenia, opracowywania, udostępniania, działalność informacyjno-metodyczna i poradnictwo czytelnicze;
- Technologie informacyjne – inicjowanie i wdrażanie nowoczesnych rozwiązań (np. bazy danych, biblioteki cyfrowe);
- Współpraca międzyinstytucjonalna – działania z bibliotekami, instytucjami kulturalno-oświatowymi i partnerami społecznymi;
- Doskonalenie metod pracy – rozwój form promocji czytelnictwa i kultury, nadzór nad projektami badawczymi dotyczącymi czytelnictwa;
- Kontrola wewnętrzna – planowanie i realizowanie audytów oraz działań naprawczych;
- Rozwój zawodowy zespołu – tworzenie warunków do szkoleń i podnoszenia kwalifikacji;
- Bezpieczeństwo i zgodność – zapewnienie BHP, ochrony informacji niejawnych, przestrzeganie przepisów ppoż. i ochrony środowiska.
Dodatkowe zadania obejmują budowanie pozytywnego wizerunku biblioteki oraz aktywny udział w targach książki, kiermaszach, konferencjach i spotkaniach branżowych.
Wymagania i kwalifikacje
Aby zostać kierownikiem biblioteki, zazwyczaj wymagane jest wykształcenie wyższe, preferowane na kierunku bibliologia, informacja naukowa lub pokrewne dziedziny humanistyczne. Kluczowe są również doświadczenie w zarządzaniu zespołem, znajomość prawa oświatowego i kulturalnego, umiejętności finansowe oraz biegłość w nowoczesnych technologiach bibliotecznych. Najczęstsze wymagania obejmują:
- Wykształcenie wyższe – preferowane bibliologia, informacja naukowa lub kierunki pokrewne;
- Doświadczenie menedżerskie – praktyka w zarządzaniu zespołem i organizacji pracy;
- Znajomość przepisów – prawo oświatowe i kulturalne, regulacje dotyczące działalności bibliotek;
- Kompetencje finansowe – planowanie budżetu, rozliczanie dotacji, kontrola kosztów;
- Technologie biblioteczne – systemy katalogowe, digitalizacja, bazy danych;
- Przywództwo i rozwój personelu – organizowanie szkoleń i dbanie o podnoszenie kwalifikacji.
Ścieżka kariery i rozwój zawodowy
Ścieżka kariery zaczyna się zwykle od stanowisk bibliotecznych. W praktyce wygląda to następująco:
- start od ról takich jak bibliotekarz lub pracownik wypożyczalni,
- zdobywanie doświadczenia w gromadzeniu zbiorów, obsłudze czytelników i pracy z dokumentacją,
- awans na stanowisko kierownicze po kilku latach praktyki, często po studiach podyplomowych z zarządzania kulturą lub bibliotekoznawstwa,
- dalszy rozwój poprzez szkolenia, konferencje i projekty (np. wdrażanie cyfrowych katalogów).
Miejsca pracy i branże
Poniżej przykładowe miejsca zatrudnienia kierowników bibliotek:
- publiczne biblioteki miejskie, powiatowe i wojewódzkie,
- szkoły i uczelnie wyższe,
- biblioteki specjalistyczne (np. pedagogiczne, medyczne),
- instytucje kultury, centra informacji i organizacje non-profit,
- sektor publiczny (gminy, powiaty, ministerstwa) oraz prywatne fundacje kulturalne.
Wyzwania i perspektywy
Kierownik biblioteki odpowiada za całość funkcjonowania placówki – od rozliczeń po usprawnianie organizacji pracy. Najważniejsze wyzwania i perspektywy to:
- adaptacja do cyfryzacji oraz wdrażanie rozwiązań takich jak katalogi online i biblioteki cyfrowe,
- promocja czytelnictwa w konkurencji z mediami cyfrowymi,
- współpraca sieciowa z innymi bibliotekami i partnerami lokalnymi,
- pozyskiwanie finansowania, m.in. projekty unijne i granty na digitalizację zbiorów.
Zobacz też:
Kaletnik, Kamieniarz, Kapelusznik-czapnik, Kapitan portu morskiego, Kapitan statku morskiego, Kapitan żeglugi przybrzeżnej, Kapitan żeglugi śródlądowej, Karmelarz, Kartograf, Kasjer bankowy, Kasjer biletowy, Kasjer handlowy, Kasjer w zakładzie pracy, Kasjer walutowy, Kaskader filmowy, Kaskader filmowy – koordynator, Kelner, Kierowca autobusu, Kierowca autocysterny, Kierowca ciągnika rolniczego, Kierowca ciągnika siodłowego, Kierowca drezyny i wózka motorowego, Kierowca lokomotywy spalinowej, Kierowca mechanik, Kierowca operator wózków jezdniowych (widłowych), Kierowca pojazdu uprzywilejowanego, Kierowca samochodu ciężarowego, Kierowca samochodu dostawczego, Kierowca samochodu osobowego, Kierowca trolejbusu, Kierownik / właściciel stacji paliw, Kierownik / właściciel szkoły jazdy, Kierownik / właściciel zakładu usługowego, Kierownik agencji do spraw usług sportowych / turystycznych / kulturalnych, Kierownik agencji doradztwa finansowego, Kierownik agencji filmowej / telewizyjnej, Kierownik agencji ochrony mienia i osób, Kierownik agencji reklamowej, Kierownik agencji ubezpieczeniowej, Kierownik apteki, Kierownik archiwum, Kierownik biura, Kierownik biura podroży, Kierownik biura rachunkowego, Kierownik biura tłumaczeń, Kierownik budowy, Kierownik centrum handlowego, Kierownik centrum konferencyjnego, Kierownik centrum obsługi telefonicznej (kierownik call center), Kierownik centrum rozrywki dla dzieci, Kierownik do spraw handlu zagranicznego, Kierownik do spraw kateringu, Kierownik do spraw kontroli jakości, Kierownik do spraw marketingu, Kierownik do spraw marketingu internetowego, Kierownik do spraw marketingu sieciowego (wielopoziomowego), Kierownik do spraw optymalizacji zasobów, Kierownik do spraw rozwoju produktu, Kierownik do spraw sprzedaży, Kierownik do spraw strategii i planowania, Kierownik do spraw transportu rurociągowego, Kierownik do spraw windykacji, Kierownik do spraw zarządzania flotą samochodową, Kierownik domu aukcyjnego, Kierownik domu kultury, Kierownik domu pomocy społecznej, Kierownik domu spokojnej starości, Kierownik działu administracyjno-gospodarczego, Kierownik działu badawczo-rozwojowego, Kierownik działu finansowego, Kierownik działu informatyki, Kierownik działu kadr i płac, Kierownik działu logistyki, Kierownik działu operacji finansowych, Kierownik działu reklamy / promocji / public relations, Kierownik działu ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik działu szkoleń, Kierownik działu transportu, Kierownik działu w handlu detalicznym, Kierownik działu w handlu hurtowym, Kierownik działu w hotelu, Kierownik działu w instytucjach pomocy społecznej, Kierownik działu w lokalu gastronomicznym, Kierownik działu w przedsiębiorstwie telekomunikacyjnym, Kierownik działu zakupów, Kierownik działu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik firmy audytorskiej, Kierownik firmy sprzątającej, Kierownik galerii sztuki, Kierownik gospodarstwa hodowli drobiu, Kierownik gospodarstwa ogrodniczego, Kierownik gospodarstwa produkcji roślinnej i zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa produkcji zwierzęcej, Kierownik gospodarstwa sadowniczego, Kierownik gospodarstwa upraw mieszanych, Kierownik gospodarstwa upraw polowych, Kierownik hospicjum, Kierownik hostelu / motelu, Kierownik hotelu, Kierownik hurtowni, Kierownik jednostki ratownictwa górniczego, Kierownik kancelarii prawnej, Kierownik kancelarii tajnej, Kierownik kas, Kierownik kasyna, Kierownik kempingu, Kierownik kina, Kierownik klubu fitness, Kierownik klubu sportowego, Kierownik komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, Kierownik lokalu gastronomicznego, Kierownik magazynu, Kierownik małego przedsiębiorstwa budowlanego, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle przetwórczym, Kierownik małego przedsiębiorstwa w przemyśle wydobywczym, Kierownik muzeum, Kierownik obiektu sportowego, Kierownik ogrodu zoologicznego, Kierownik ośrodka pomocy rodzinie, Kierownik parku rozrywki / cyrku, Kierownik pensjonatu, Kierownik placówki bankowej, Kierownik placówki wsparcia dziennego, Kierownik planu filmowego, Kierownik pociągu, Kierownik podmiotu leczniczego, Kierownik prac podwodnych, Kierownik praktycznej nauki zawodu, Kierownik produkcji filmowej / telewizyjnej / radiowej, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie hodowlanym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie ogrodniczym, Kierownik produkcji w przedsiębiorstwie rolnym, Kierownik produkcji w przemyśle, Kierownik produkcji w zakładach akwakultury, Kierownik projektu, Kierownik przedsiębiorstwa informatycznego, Kierownik przedsiębiorstwa spedycyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi osobiste i porządkowe, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu marketingu i sprzedaży, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu obsługi biznesu, Kierownik przedsiębiorstwa świadczącego usługi z zakresu zarządzania zasobami ludzkimi, Kierownik przedsiębiorstwa telekomunikacyjnego, Kierownik przedsiębiorstwa transportowego, Kierownik przedsiębiorstwa usługowego związanego z leśnictwem, Kierownik przedsiębiorstwa w rybołówstwie, Kierownik przedszkola, Kierownik punktu skupu, Kierownik rewiru / posterunku policji, Kierownik rozwoju technologii informatycznych, Kierownik rozwoju technologii telekomunikacyjnych, Kierownik ruchu zakładu górniczego lub zakładu, Kierownik sali sprzedaży, Kierownik salonu odnowy biologicznej, Kierownik salonu pielęgnacji urody, Kierownik sieci informatycznych, Kierownik sieci sklepów, Kierownik siłowni, Kierownik sklepu / supermarketu, Kierownik stoiska w markecie, Kierownik szkoły tańca, Kierownik szkółki jeździeckiej, Kierownik utrzymania ruchu, Kierownik w gospodarce leśnej, Kierownik warsztatów szkolnych, Kierownik wydawnictwa, Kierownik zakładu bukmacherskiego / kolektury / loterii, Kierownik żłobka / klubu dziecięcego, Kierujący tramwajem (motorniczy), Kinooperator, Kioskarz, Klasyfikator dziczyzny i ptactwa, Klasyfikator gruntów, Klasyfikator grzybów, Klasyfikator jaj, drobiu i pierza, Klasyfikator ryb, Klasyfikator skór, Klasyfikator wyrobów przemysłowych, Klaun (clown), Klimatolog, Kodowacz (koder), Kolporter, Kołodziej, Kombajnista (kierowca kombajnu), Komendant policji (powiatowy, miejski, rejonowy, komisariatu), Komendant powiatowy / miejski państwowej straży pożarnej, Komendant straży gminnej / miejskiej, Komentator sportowy, Komik, Kominiarz, Komornik sądowy, Kompozytor, Komputerowy składacz tekstu, Konduktor, Konduktor kolei linowej, Konfekcjoner wyrobów gumowych, Konferansjer, Konserwator budynków i stanu technicznego pomieszczeń, Konserwator części / sprzętu, Konserwator dzieł sztuki, Konserwator sieci i systemów komputerowych, Konserwator skór surowych, Konserwator zabytków architektury, Konstruktor form wtryskowych, Konstruktor odzieży, Konstruktor rozkładów jazdy, Konsultant do spraw kariery, Konsultant do spraw systemów teleinformatycznych, Konsultant komitetu technicznego, Konsultant/agent sprzedaży bezpośredniej, Kontroler (sterowniczy) procesów przeróbki ropy naftowej i gazu, Kontroler (sterowniczy) procesów w produkcji nawozów sztucznych, Kontroler (sterowniczy) reaktorów chemicznych, Kontroler (sterowniczy) robotów przemysłowych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń destylacyjnych i rektyfikacyjnych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do ciągnienia i tłoczenia metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do obróbki cieplnej chemikaliów, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do produkcji papieru, Kontroler (sterowniczy) urządzeń do wytopu metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń filtrujących i oddzielających, Kontroler (sterowniczy) urządzeń koksowniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń obróbki cieplnej metali, Kontroler (sterowniczy) urządzeń odlewniczych, Kontroler (sterowniczy) urządzeń walcowniczych, Kontroler biletów, Kontroler finansowy, Kontroler higieny mięsa, Kontroler jakości połączeń spawanych, Kontroler jakości produktów spożywczych, Kontroler jakości wyrobów przemysłowych, Kontroler kolejowy, Kontroler państwowy, Kontroler pocztowy, Kontroler rozliczeń pieniężnych, Kontroler rozliczeń podatkowych, Kontroler ruchu lotniczego, Kontroler stanu technicznego pojazdów, Konwojent (konduktor) wagonów specjalnych, Koordynator badań klinicznych, Koordynator pobierania i przeszczepiania tkanek i narządów, Koordynator projektów unijnych, Koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, Kopacz, Korektor (naprawiacz) instrumentów muzycznych, Korektor i stroiciel instrumentów muzycznych, Korektor tekstu, Korepetytor, Koronkarka, Kosmetolog, Kosmetyczka, Kostiumograf, Kosztorysant budowlany, Koszykarz-plecionkarz, Kościelny, Kowal, Kowal wyrobów zdobniczych, Kożusznik, Krajacz materiałów budowlanych, Krajacz szkła, Krawiec, Kremator, Krojczy, Krupier, Kryminolog, Krytyk artystyczny, Krytyk kulinarny, Księgowy, Kucharz, Kulturoznawca, Kurator sądowy, Kurier, Kurier motocyklowy, Kuśnierz, Kynoterapeuta (dogoterapeuta)
